Archives

All posts by admin

ዘመነ ጽጌ  ከመስከረም   26  እስከ  ኅዳር  5 ቀን  ያሉት  40  ዕለታት  ሲሆኑ  ትርጓሜው  የአበባ  ጊዜ  ማለት  ነው። “ወይቤሎ  ለአዳም  ወሀብኩከ  ርስተ  ገነት  ትፍስሕት በፅጌ  ሥርጉተ ወበፍሬ ክልልተ  ዘፍ.2፥8 ” እግዚአብሔር  ጠፈርን በአድማስ ደግፎና በደመና ከፍክፎ  መባርቅትንና ዝናማትን በደመና ጭኖ ደመናውን በነፋስ አሽክሞ ዓለምን በፀሐይና በጨረቃ አብርቶ  በፅጌያት  አስጊጦ  ገነትን  በአዝርዕትና  በአትክልት  አዘጋጅቶ  መንግሥተ  ሰማያትን  ሠርቶ  የሰውን  ልጅ  ፈጠረው።

 አምሳላተ ጽጌ (የጽጌ ምሳሌዎች           )

  1. ጽጌ የጌታ ምሳሌ ነው

“ትወፅዕ  በትር  እምሥርወ  እሴይ  ወየዐርግ  ጽጌ  (ኢሳ. 11፥1 ) ትርጓሜ  ይእቲ በትር አምሳለ ማርያም  ቅድስት  ይእቲ  ወፅጌ  ዘወጽአ  እምኔሃ  አምሳሉ  ለወልድ ( ዮሐ. 1፥1- 14 ድጓ ዘጽጌ)ʼʼ

ከእሴይ  ሥር  በትር ትወጣለች።  ከእርሷም  አበባ ይወጣል፤  ይህችውም  በትር  የማርያም አምሳል ናት። ከእርሷ የተገኘው  አበባም የወልድ አምሳል ነው። በመሆኑም ጌታችን  መድኃኒታችን  ኢየሱስ  ክርስቶስ  ቅዱስ  ሥጋውንና  ክቡር ደሙን  እውነተኛ  መብልና እውነተኛ  መጠጥ  አድርጐ በመስጠቱ የፍሬ መገኛ በሆነው አበባ ተመስሏል። ቅዱስ ያሬድ                                                        ቡሩክ  ዕፅ ዘሠናየ  ይፈሪ ወኃጢአተ  ይሰሪ ( ድጔ ዘጽጌ ) የኃጢአት ማስተሥሪያ የሚሆን መልካም  ፍሬን  ያፈራ የበረከት እንጨት ክርስቶስ ነው። ለሕያዋን  ፍጥረታት  የሕይወት ምግብነት  ከሕቱም  ምድር በቅሎ አብቦና  አፍርቶ የተገኘው ክርስቶስ ከፍሬው  የበሉትን  ደቂቀ  አዳም   በሙሉ አድኗል።

  1. ፅጌ የቅድስተ  ቅዱሳን  ቅድስት ድንግል  ምሳሌ

እመቤታችን የእውነተኛው ፍሬ ክርስቶስ መገኛ በመሆኗ በአበባ ትመሰላለች፤ እመቤታችን የኃጢአታችን ክብደት ሳይሆን የግፋችን ብዛት የታየባት  እውነተኛ  ችሎት (ፍትሐ አምላክ) የተገኘባት  ናትና።  ትውልድ  ሁሉ ለዘላዓለም  ያመሰግኗታል።  “እስመ ርእየ  ሕማማ ለአመቱ ወገብረ  ኃይለ  በመዝራዕቱ   (ሉቃ. 1፥481)  መዝገቡ ለቃል  ፅጌ  እንተ ኢትትነገፍ መድኃኒተ ሕዝብ (ድጔ ዘጽጌ) ያገልጋዩን  መዋረድ  አይቷልና  በክንዱ  ታላቅ ሥራን አድረገ።  የቃል ማደሪያ  ( የፍሬ ሙዳይ ) የሆነችው አበባ ለዘለዓለም  አትረግፍም። ስለዚህ በፍሬዋ የሕዝብ መድኃኒት  በመዓዛዋ  የቅዱሳን የሕሊና እረፍት ናት።

‹‹ ዕፀ  ጳጣስ  እንተ  በአማን  ፅጌ  ደንጐላት  ሐረገ ወይን ዘእምነገደ ይሁዳ እንተ ሠረጸት ለሕይወት  (ዘፍ. 49፥1  ድጓ ዘጥቅምት  ማርያም) እመቤታችን ከይሁዳ ነገድ ለዘለዓለም መንግሥት የወጣች  የወይን ሐረግ በደብረ ሲና  በጳጦስ  እንጨት ላይ የታየውን ምሳሌ በእውነት ያሳያች ናት።››

  1. ጽጌ የመስቀል ምሳሌ

በማር  ሥራ  ላይ  የተሰማሩ  ሠራተኛ  ንቦች አንድ ሆነው በአበባ ላይ እንደሚሠፍሩ  ሁሉ ሕዝብና  አሕዛብ  በአንድነት የተሰበሰቡበት አበባ የዕለተ ዐርቡ  የክርስቶስ  መስቀል በመሆኑ መስቀል  አበባ  ይባላል። በከመ ይቤ ሰሎሞን በእንተ ማርያም ንዑ ንትፈጋዕ ወኢይኅልፈነ ፅጌ ደመና  መስቀል ዘዮም  አብርሃ በስነ  ማርያም። (ድጓ  ዘጽጌ ) ሰሎሞን ስለ ማርያም  ሲናገር  እነሆ ክረሞቱ፣  (ውርጩ፣ ውችንፍሩ፣ ጭቃው፣ ቁሩ ) አልፎ በረከት ተተካ እንዳለ። የክርስቶ መስቀል በማርያም  ባሕርይ ዛሬ አብቧልና የበረከት አበባ ሳያልፈን ኑ እንደሰት እንዲል።

በባሕርዩ  መወሰን  የማይስማማውን አምላክ ማርያም  በባሕርይዋ  ስለወሰነችው (ፍጹም አምላክ ፍጹም ሰው ስለሆነ)  በተመረጠችው የማዳን ሰዓት / ዕለተ ዐርብ / መስቀል ያለባሕርዩ በማርያም ባሕርይ ተሸከመው።

  1. ጽጌ የቤተ ክርስቲያን ምሳሌ

የክርስቶስ ሥጋ የሚያፈራባት የአበባ እንጨት የሆነችው ቤተ ክርስቲያን አበባ ትባላለች። ቅዱስ ያሬድ በዝማሬው  “ወልድ እኁየ ጸዓዳ ወቀይህ ፀዓዳ ትቤሎ በእንተ ሥጋሁ ለክርስቶስ” ልጅ ወንድሜ መልከ መልካም ደመ ግቡ ቀይ ነው። ቤተ ክርስቲያን ክርስቶስን ስለለበሰው ሥጋ ቀይ ጐልማሳ አለችው ይላል። ቤተ ክርስቲያን  ምድራዊት  ስትሆን ሰማያዊት ናት። ለምድራዉያን ሰዎች የምትሰጠው ልጅነት የምታድለው ሰማያዊ ፀጋና ሀብት ነው።

‹‹ ሐረገ ወይን  እንተ  በሞድር  ሥረዊሃ  ወበሰማይ  አዕጹቂሃ››  ሥሯ በምድር ቅርንጫፚ በሰማይ የሆነች  የወይን  ሐረግ  በፈቃደ  ሥላሴ  ዛላዋ  የምትቆረጥ  ፍሬዋ  የምትለቀም የበረከትም  ፍሬ  የምታፈራልን  የወይን  ሐረግ  ቅዱስት  ቤተ ክርስቲያን ናት።

‹‹ቅዱስ ያሬድ  “ጽጌ ብሂል ቅድስት ቤተ ክርስቲያን››  ጽጌ ማለት  ቅድስት ቤተ ክርስቲያን ናት ይላታል (ድጓ ዘጽጌ)

በጽጌ የተመሰሉ የጌታችንና የእመቤታችን ስደት  (ማቴ.  2፥13 -ፍ)

“እምግብፅ  ጸዋዕክዎ  ለወልድየ ” (ሆሴዕ. 11 ፥ 1) ልጄን  ከግብጽ  ጠራሁት  ለጊዜው የተነገረው  ለያዕቆብ  ሲሆን  ፍጻሜው ግን ለጌታ  ነው።  መልከ ጼዴቅም   ዘመዶቹን ማርልኝ  ቢለው ልጄን  በሥጋ  ሰድጄ  እምርልሀለሁ  ብሎ ቃል  ገብቶለት ነበርና ኪዳነ  መልከ ጼዴቅን  ለመፈጸም  ጌታ  ወደ ግብጽ ተሰደደ።

“መልአከ  እግዚአብሔር  አስተርአዮ  በሕልም  ለዮሴፍ”   ከእግዚአብሔር  የታዘዘ  መልአክ ለዮሴፍ በሕልም  ነገረው። “እንዘ  ይብል ተንሥእ ወንሣእ ሕፃነ  ወእሞ  ወጐየይ ውስተ  ሞድረ ግብፅ” ተነሥተህ እናቱንና ብላቴናውን  ይዘህ  ወደ  ግብጽ  ሂድ  ብሎ  ነገረው። እስመ  ሀለዎ  ለሄሮድስ ይኅሥሦ  ለሕፃን  ከመ ይቅትሎ ” ሄሮድስ ብላቴናውን  ሊገድለው ይሻው  ዘንድ  አለውና።

  • ወተንሥኦ ነሥአ  ሕፃነ  ወእሞ  በሌሊት ወሖረ ውስተ ብሔረ ግብጽ” ተነሥቶ ብላቴናውን እናቱን ይዞ በሌሊት ወደ ግብጽ ሂደ። ከላይ በመግቢያው እንደተገለጸው
  • ከመ ይትፈጸም ዘተብህለ  እም ኃበ  እግዚአብሔር  በነቢይ  እንዘ ይብል  እምግብፅ ጸዋዕክዎ ለወልድየ” እግዚብሔር በነቢይ አድሮ ነቢይ ከእግዚብሔር ተገልጾለት በነቢዩ

ቃል ልጄን ከግብጽ  ጠራሁት  ተብሎ  የተነገረው ይደርስ ይፈጸም ዘንድ፤ ወይወርድ እግዚእነ ውስተ ምድረ ግብጽ ዲበ ደመና  ቀሊል” በደመና ተላይ ሆኖ ወደ ግብጽ ይወርዳል ተብሎ የተነገረው ይፈጸም ዘንድ።

  • “ወነበረ ህየ እስከ አመ ሞቱ” ለሄሮድስ” የተነገረው  ይፈፀም ዘንድ  ሄሮድስ  እስኪሞት ድረስ ሦስት ዓመት  ከመንፈቅ በግብጽ ኖረ።

ጌታ ለምን ተሰደደ?

  1. ትንቢቱ  ይፈጸም  ዘንድ፤    ስደትን  ለመባረክ  3. በፈቃዱ  የሚሞትበት  ጊዜ  አልደረሰምና።  4.  አዳሞ  ከዚህ  ዓለም  አፍአ  ከምትሆን  ከገነት  ተሰዶ  ነበር።   5. ሰማዕትነት  በእሳት  በስለት ብቻ  አይደለምና  እኛን  ለማስተማር  ተሰደደ  ብለው  ሊቃውንት ይተርጉማሉ።  ሄሮድስ ሰብአ ሰገል እንደ  ተሳለቁበት ባየ ጊዜ  እጅግ ተቆጣና ልኮ ከሰብአ ሰገል እንደተረዳው ዘመን በቤተ ልሔምና በአውራጃዋ የነበሩትን ሁለት ዓመት  ከዚያም  የሚያንሱትን ሕፃናትን ሁሉ ግደሉ አለ። ቄሣር ሕፃናትን ሰብስበሕ ልብስ ምግብ እየሰጠህ በማር በወተት አሳድገህ ለእናት ለአባታቸው ርስት ጉልት እያሰጠህ ጭፍራ ስራልኝ  ብሎኛል ብሎ አዋጅ ነገረ። በዚያ ጌዜ ያላት ልጅዋን የሌላት ልብስ ምግብ ልቀበልበት ብላ  እየተዋሰች ይዛ ሂደላች። በዚያን ጌዜ 144.00 (አሥራ አራት እልፍ ከአራት ሺህ )ሕፃናት  ታርደዋል።

በባሕርየ መለኮቱ ስደት የማይስማማው ጌታችን መድኃኒታችን ኢየሱስ ክርስቶስ በቅዱስ  ወንጌል እንደ አስተማረው ሥጋዊ ስደቱ ፤

  1. ስደትን ለተከታዮቹ  ለማስተማር  በአንዲቱ  ከተማ  መከራ  ቢያደርሱባችሁ  ወደ ሌላይቱ ሽሹ  (ማቴ.  10፥23 )
  2. ሰው መሆኑን ለመግለጽ ከአዳም አካል አንድም ያልጐደለው ሙሉ ዳግማዊ አዳም መሆኑንና የለበሰው ሥጋ የሚደማ የሚቆስል በሰይፍም ሆነ በጦር ቢወጋ ጉዳት የሚደርስበት ሰብአዊ ባሕርይ ያለው መሆኑን ለማስረዳት
  3. ዲያብሎስን ለማሰደድ የጌታ ስደት በተዛዋሪ የዲያብሎስ ስደት ሆነ፤ ጌታ የሚቀበለው መከራ ሁሉ ዲያብሎስን በርቀት የሚመታ መሣሪያ ነው። በመጨረሻም በመስቀሉ ላይ የሆነው የጌታ ሞት የዲያብሎስ ሞት ሆነ።  የኢትዮጵያ ኦቶዶክስ ተዋሕዶ ቤተ ክርስቲያን ሊቃውንትም ይህን አጽንተው ያስተምራሉ ያምናሉ።

የጌታንና የእመቤታችን ጉዞ ከግብፅ  ወደ ኢትዮጵያ

እመቤታችን  ቅዱስት ድንግል  ማርያምና ጌታችን መድኃኒታችን  ኢየሱስ  ክርስቶስ አረጋዊ ዮሴፍና ሰሎሜ  በብሩህ  ደመና ላይ  ሆነው  ከግብፅ ወደ ኢትዮጵያ  ሲመጡ   ናግራን  ከተባለ ሀገር ደረሱ።  በናግራን ሳሉ ጌታ እንዲህ አለ። ከቀኝ ጐኔ  የሚፈሰው  ደሜ  በብርሃናት  አለቃ   በቅዱስ  ዑራኤል  እጅ  ተቀድቶ  በቅድሚያ በዚች ሀገር ይፈሳል፣ ይረጫል ። እመ ብዙኃን  ቅድስት ድንግል ማርያምን እንዲህ አላት፤ አንች  በድንግልና  ፀንሰሽ  በድንግልና  እንደወለድሽኝ  አምነው  የሚያከብሩሽ በእኔም  የሚያምኑ  ብዙ  የተቀደሱ  ሰዎች  በዚህች  ሀገር  ይወለዳሉ።  ከናግራን  ተነሥተው ለትግራይ  ትዩዩ  ከሚሆን  ሐማሴን  ከሚባለው  ሀገር ሲደርሱ በምሥራቅ በኩል ከፍተኛ ተራራ ተመለከቱና ወደ ተራራው ሄዱ። ጌታም በተራራው ላይ ሳሉ እመ ብዙኃንን እንዲህ አላት። ይህች ተራራ  ምስጋናሽ   የሚነገርባት ቦታ ትሆናለች። የተራራዋም ስም ደብረ ሃሌ ሉያ ወይም ደብረ ዳ  ይባላል። ትርጓሜውም የአምላክ ልጅ፣  የመስቀሉ፣ ቦታና የስሙ መገኛ ወይም  አደባባይ ማለት  ነው።

ከዚያም በኋላ ታቦተ ጽዮን ወደሞትኖርበት ወደ  አክሱም ደረሱ።  ታቦተ ጽዮን ባለቸበት ቦታ ሳሉ ባዚን የተባለው የኢትዮጵያ ንጉሥ ታቦተ ጽዮንን ለመሳለም መጣ።  የካህናቱ አለቃ አኪን  ለንጉሡ  የኢሳይያስን መጽሐፍ ድንግል በድንግልና ጸንሳ በድንግልና ትወልዳለች ስሙንም  አማኑኤል ትለዋለች የሚለውን አነበበ (ኢሳ 7 ፥ 14)

ስደተኞች  ግን ለንጉሡም ሆነ ለካህናቱ ሳይገለጡ የመጽሐፋን ቃል  ከሰሙ በኃላ በብሩህ ደመና ላይ ሆነው ወደ ደብረ ዐባይ ሄዱ።  ጌታም እናቱን እንዲህ አላት። ይህች ሀገር እንደ አክሱም  ለስምሽ መጠሪያ  ርስት ትሁን፣ በኋላ ዘመን በቀናች ሃይማኖት  ጸንተው ሕጌን የሚያስተምሩ አንችን የሚወዱ ሰዎች ይኖሩባታል አላት።

ከዚያም  ደብረ ዐባይ  ተነሥተው  ዋሊ  ወደሚባለው  ገዳም  ወደ ዋልድባ  ሄዱ። በዋልድባ በረሃም ሳሉ በራባቸው ጊዜ ጌታ በዮሴፍ በትር የአንድን ዕንጨት  ስር ቆፈረ። 318 ስሮችን አወጣና ለእናቱ ብይ  ብሎ ሰጣት። እናቱም ይህን የሚመር እንጨት አልበለም አላችው።  ጌታም በኋላ ዘመን ስምሽን የሚጠሩ አንችን  የሚያከብሩ ብዙ መናንያን ይህን እየበሉ በዚህ ቦታ ይኖራሉ አላት።  እንጨቱም የሚጣፍጥ ይሆንላቸዋል አላት።  ከዚህ በኋላ በብሩህ ደመና ላይ ሆነው   ከዋልድባ  ወደ ጣና  የባሕር  ወደብ  ሄዱ።  በጣና ደሴትም ደጋግ ሰዎች ተቀብለዋቸው 3 ወር  ከ10 ቀን ተቀመጡ። የኢትዮጵያ ሰዎች  በደስታ ተቀብለዋቸዋል። እንደ ግብፃውያን አላሰቃዮአቸውም።

በመሆኑም በኢትዮጵያ ውስጥ የሚገኙትን ተራራዎች ሁሉ ለስሞሽ መታሰቢያ ይሆኑሽ ዘንድ አሥራት አድርጌ ሰጥቼሻለህ አላት።  በብሩህ ደመና ላይ ተቀምጠው በጐጃም፣  በሽዋ ፣በጐንደር፣ በበጌ ምድር፣ በወሎ፣ በሐረርጌና  በአሩሲ ፣ በሲዳሞና  በባሌ፣  በጉራጌ፣ በከንባታ፣ በከፋና በኢሊባቡር፣ በወለጋና  በሌሎችም  ክፍላተ አኀጉር እየተዘዋወሩ  አስጉብኝቶ ኢትዮጵያን በሙሉ ለእመቤታችን  አሥራት በኩራት አድርጎ  ሰጥቷታል።  ይህ ሁሉ የሆነው በቅዱስ ዑራኤል መሪነት ነው።

 ከስደት መልስ

መልአኩ  ቅዱስ  ገብርኤል  ወደ  ግብጽ  ሄደና  የሄሮድስን  ሞት  ለእነዮሴፍ  ነገራቸው።

ሄሮድስም  ከሞተ በኋላ  እነሆ  የጌታ መልአክ  በግብፅ  ለዮሴፍ  በሕልም ታይቶ  የሕፃኑን  ነፍስ የፈለጉት ሞተዋልና ተነሣ  ሕፃኑንና እመ ብዙኃን እናቱን ይዘህ ወደ  እስራኤል ነገር ሂድ አለው (ማቴ. 2፥19-21 )

ስለዚህ ጌታችን መድኃኒታችን ኢየሱስ ክርስቶስ ከቅድስተ ቅዱሳን ቅድስት ድንግል ማርያም ከአረጋዊ  ዮሴፍና  ከሰሎሜ  ጋር ከስደት በሚመለሱ  ጊዜ ወደ ደብረ ቁስቋም የገቡበት ዕለት በየዓመቱ ኀዳር 6 ቀን ይከበራል።

በዚህ መሠረት ጌታችን መድኃኒታችን ኢየሱስ ክርስቶና እናቱ የእኛም እናታችን ቅድስት ድንግል ማርያም  ሊቀበሉት የማይገባውን  ሥጋዊ መከራ ለእኛ ሲሉ በመቀበላቸው  ምክንያት  ለእኛ እመቤታችንና  አምላክን  የምናመሰግንበት ክፍለ ዘመን ዘመነ ጽጌ ስለተባለ ኢትየጵያውያን ሌቃውንት አባ ጽጌ ብርሃንና አባ ገብረ ማርያም የተባሉ አበው መነኮሳት ማሕሌተ ጽጌን ደርሰውልናል።

  ይቆየን

ከብፁዕ አቡነ ሳሙኤል

 በኢትዮጵያ ኦርቶዶክስ ተዋሕዶ ቤተ ክርስቲያን

የልማትና ክርስቲያናዊ ተራድኦ ኮሚሽን ሊቀ ጳጳስ

አዲስ አበባ

 

 

 

 

ሰላም ማለት የሕሊና እረፍት ጸጥታ ማግኘት ከሁከት ከሽብርና ከሰቀቀን መራቅ፣ አንድነት ስምምነት ማለት ነው አንድ ሰው በውስጡ ያለው የእረፍት  ስሜት ሰላም ይባላል። ደግሞም ሰላም ማለት ከሌላው ሰው ጋር በፍቅር በአንድነትና በስምምነት መኖር ነው። ለሰው ልጅ ከሚያስፈልጉት ነገሮች አንዱ ሰላም ነው።

ለሰው ያለሰላም መኖር ትርጉም የለውምና። ስለዚህ ስለሰላም አስፈላጊነት የተረዱት ቀደምት ነቢያት በትንቢታቸው ሰላምን አስፍተው ይሰብካሉ። ኢሳ. 26፥3 መዝ. 28፥11. መዝ. 4፥8 ኤር. 29፥7 የሰላምና የደስታ ምንጭ እግዚአብሔር ስለሆነ የእግዚአብሔር መንግሥትም ጽድቅና ሰላም በመንፈስ ቅዱስ የሆነ ደስታ መሆኗ ተገልጿል፤ ሮሜ. 14፥17 በእግዚአብሔር አርአያና ምሳሌ ከተፈጠረበት ጊዜ ጀምሮ በዚህ ከመንፈስ ቅዱስ በሆነ ሰላም ይኖር የነበረው የሰው ልጅ በኃጢአት ምክንያት ለዘመናት ተጨንቆ ሲኖር በጌታችን በኢየሱስ ክርስቶስ የማዳን ኃይል ሙሉ ሰላምን ሊያገኝ ችሏል።

የሰው ልጅ ከጌታው ይህንን ሰላም ሊያገኝ የቻለው የእግዚአብሔር ልጅ ኢየሱስ ክርስቶስ እሱ ሰላማዊ የሆነ የሰላም አባት የሰላም አለቃ ለሰላሙም ፍጻሜ የሌለው በመሆኑ ነው። ኢሳ. 9፥6 የእግዚአብሔር አብ ልጅ እግዚአብሔር ወልድ ሰው ሆኖ በተገለጠ ጊዜ በመላእክት አንደበት ክብር ለእግዚአብሔር በአርያም ሰላምም በምድር ይሁን ተብሎ የተነገረው በሉቃስ ወንጌል 2፥14 በአዳም በደል ምክንያት ተቋርጦ የነበረው ሰላም እንደገና እንዲቀጥል ከሦስት አካላት አንዱ አካል እግዚአብሔር ወልድ ከሰማየ ሰማያት ወርዶ ከቅድስት ድንግል ማርያም በተወለደ ጊዜ ሰላም ተመሠረተ በደላችንም በመስቀል ላይ ተሰቅሎ የኃጢአት እዳ ለዘለዓለም ከፈለ።

በሰው ልጆች ላይ ለ5500 ዘመን ነግሦ የነበረው ሞት ድል ሆነ በመስቀሉ ኃይል በደላችን ተደመሰሰ በዓለም ላይ ሰፍኖ የነበረው የዲያብሎስ መንግሥት ፈረሰ ሰላማችንም ተመለሰ ኤፊ. 2፥11-17 ይህን ሰላም የተገኘው በመስቀል ላይ በፈሰሰው በኢየሱስ ክርስቶ ደም ነው ቆላ.1፥20 ስለዚህ ሐዋርያው ቅዱስ ጳውሎስ በሮሜ ሊሚኖሩ ክርስቲያኖች በክርስቶስ ኢየሱስ ሰላምን እንያዝ  ሮሜ. 5፥12 ብሎ ስለ ሰላም እንዳስተማራቸው እንመለከታን። ስለዚህ በክርስቶስ የሚያምን ሰው ሁሉ ሰላም በዓለም ሰላም በሀገር፣ ሰላም በጎረቤት፣ ሰላም በቤተሰብ፣ እንዲሰፍን ስለሰላም ሊንቆምና ልንጸልይ ይገባል።

ክርስቲያኖችን ሰላም የሚነሱ ነገሮች ምን ምን ናቸው ብለን ራሳችንን ብንጠይቅ የእግዚአብሔርን ትእዛዝ አለመጠበቅ ከእግዚአብሔር ጋር በንስሐ አለመታረቅ፤ በአጠቃላይ ከመልካም ሥራ መለየት መጠራጠር ራስ ወዳድ መሆን አግዚአብሔር የማይወዳቸውን ነገሮች በውስጣችን እንዲኖሩ ማድረግና የመሳሳሉት ሁሉ ናቸው ከዚህ አንፃር ማንኛውም ክርስቲያን እግዚአብሔርን አላማው አድርጎ ከተጓዘ ሰላም ራሷ ትከተለዋለች ለዚህም ጌታችን መድኃኒታችን ኢየሱስ ክርስቶስ ደቀ መዛሙርቱን ወደ ዓለም በላካቸው ጊዜ የሰላም ልጆች ናቸውና ከሁሉ አስቀድመው ሰላም ለዚህ ቤት ይሁን ብለው እንዲያስተምሩ አምላካዊ መመሪያ ሰጥቷቸዋል ማቴ .10፥11።

ሐዋርያት ቅዱስ ያዕቆብ በተለያየ ምክንያት በዓለም ለተበተኑት ለአሥራ ሁለቱ ነገደ እስራኤል መንፈሳዊ ጥበብን በሥራ ላይ እንዴት ማዋል እንደሚገባ ከመግለዕ ጋር ከእናንተ መካካል ጥበበኛና አስተዋይ ሰው ማነው? ብሎ ከጠየቀ በኋላ ለክርስቲያናዊ ኑሮ መመሪያ የሚሆኑ ዐበይት ነጥቦችን ግልጽ በሆነ ስእላዊ አገላለጽ በመልእክት ያስነብባል። እንዲህ በማለት ‹‹መራራ ቅናትና ራስ ወዳድነት በልባችን፤ ቢኖር አታታበዮ፤ በእውነትም ላይ አትዋሹ፤ ምከንያቱም እንዲህ ዐይነት ጥበብ የሚገኘው ከዓለም፣ ከሥጋ፣ ከሰይጣን ነው እንጂ ከእግዚአብሔር አይደለም፣ ቅናትና ራስ ወዳድነት ባሉበት ሥፍራ ከሁከትና ክፉ ሥራ ሁሉ ይኖራሉ። ነገር ግን ከእግዚአብሔር በሚገኘው ጥበብ የሚመራ በመጀመሪያ ንጹህ ነው፣ ቀጥሎም ሰላም ወዳድ፣ ደግ፣ ታዛዥ፣ ምሕረት አድራጊ ነው። ጥሩ ፍሬ የመላበት አድልዎና ግብዝነት የሌለበት ነው።

‹‹ሰላም ወዳድ ሰዎች ሰላምን ዘርተው የጽድቅን ፍሬ ይሰበስባሉ።›› እያለ ሐዋርያው የሰው ልጆች ሁሉንተናዊ ማኀበራዊ ኑሮ ያማረና የተዋበ እንዲሆን ከሰው ልቡና ቅናትና ራስ ወዳድነት እንዳይኖር፣ ወንድም በወንድሙ፣ ትልቁ በትንሹ፣ አዋቂው ባላዋቂው፣ ምሁሩ ባልተማረው፣ ባል በሚስቱ፣ ሚስትም በባሏ ላይ እንዳይነሳሱ በሚገባ አስተምሮአል። ለትውልደ ትውልድም ጽፎ አቆይቷል።

ታዲያ፣ እንደ ሐዋርያው ቃል ትምህርት ማነው ጥበበኛ? ማነው አስተዋይ ሰው? ማነው በሕግና በሥርዓት የሚኖረው? ማነው ለኑሮ ጓደኛው የሚታመነው? ማነው ለቤተሰቡ፣ ለኅብረተሰቡ የሚጠነቀቀው? መሠረቱ ጥበበኛና አስተዋይ ሰው የሚለውን አምላካዊ ሕግ ተላልፎ አይስርቅም አይዋሽም

ይህ የሰላም አምላክ በመለኮታዊ ሥልጣኑ ከሙታን ተለይቶ ከተነሣ በኋላ በእርሱ መሞት አዝነው የአይሁድን ዛቻ ፈርተው በዝግ ቤት ተሰብስበው ለነበሩት ደቀ መዛሙርት ሰላም ለሁላችሁ ይሁን በማለት ስለ ሰላም  ወሳኝነት በአንጽንኦት ይናገራል ከእርሱም የሚገኘው ሰላም የማያቋርጥ ዘለዓለማዊ ሰላም መሆኑን ነግሯቸዋል። ሉቃ. 24፥36 ዮሐ. 20፥19-23 ዮሐ.14፥17 ይህም ሰላም ለሐዋርያት ብቻ ሳይሆን በክርስቶስ ለሚያምን ሁሉ የተሰጠ ልዩ የፀጋ ሥጦታ መሆኑን በእምነት እናረጋግጣለን ቤተ ክርስቲያናችንም ከክርስቶስ የተቀበለችውን አደራ አጥብቃ በመያዝ ዘወትር ስለ ሰላም ታስተምራለች ትጸልያለች።  ማህበራዊ ሕይወታችንን ከቀውስና ከሁከት፣ ኅሊናችንንም ከጸጸት ይጠብቅልናል። ማስተዋል ይሏዋል ይህ ነው ልዑል እግዚአብሔር አስተዋይ ልቡና ይስጠን።

ይቆየን

 

 

ከብፁዕ አቡነ ሳሙኤል

 በኢትዮጵያ ኦርቶዶክስ ተዋሕዶ ቤተ ክርስቲያን

የልማትና ክርስቲያናዊ ተራድኦ ኮሚሽን ሊቀጳጳስ

  አዲስ አበባ

 

 

በእውነት ደዌያችንን ተቀበለ ሕመማችንንም ተሸክሟል

ነሥአ ደዌነ ወፆረ ሕማመነ የእኛን ደዌ ተቀበለ ሕመማችንንና ኃጢአታችንን ተሸከመ ስለ መተላለፋችን ሕጉንና ትእዛዙን በማፍረሳችን ስለ እኛ ቆሰለ፣ ስለ በደላችን ደቀቀ፣ ማለትም ሥጋውን ቆረሰ ደሙን አፈሰሰ በእርሱ ቁስል እኛ ተፈወስን፣ ከሞት ወደ ሕይወት፣ ከሲኦል ወደገነት ከውርደትና ከኃሳር ወደክብር ተመለስን፡፡ የዓለምን ሁሉ መድኃኒት የሁላችን ዕዳ፣ ፍዳና በደል በእርሱ ላይ አኖረ (ኢሳ. 53÷4-5)

ጌታችን ኢየሱስ ክርስቶስ በመለኮቱ ስቃ ሳይኖርበት እኛን ከሥቃይ ለማዳን ሲል በለበሰው ሥጋ ተጨነቀ፣ ተሠቃየ፣ ለመታረድ እንደሚነዳ በግ (ጠቦት) በሽላቾቹም ፊት ዝም እንደሚል ይህ ሁሉ መከራ በእርሱ ላይ ሲፈጸም ስቃዩ በዛብኝ መከራው ፀናብኝ ብሎ አልተናገረም፣(አፉን አልከፈተም) ይልቁንም ስለሕዝቡ ኃጢአት ተገርፎ ተሰቅሎ ነፍሱን ከሥጋው ለየ፡፡

ይህን ከባድ ስቃይና መከራ ሲፈጽሙበት በሰውነቱ ስህተት በአንደበቱ ሀሰትና ተንኮል አልተገኘበትም(ኢሳ. 53÷7ይህን መከራ ሲቀበል በሰውነቱ ስህተት በአንደበቱያልተገኘበት አምላክ ከመከራ ከፈተና ያድነን ዘንድ በጐ ፈቃዱ ይሁንልን፡፡ አሜን

ከእርሱ ጋር ሕይወትን ሰጠን (ቆላ. 2÷13)

አሁን ግን እናንተ በፊት ርቃችሁ የነበራችሁ በኢየሱስ ክርስቶስ ደም ቀርባችኋል በአባታችን በአዳም በደል አምስት ሺህ አምስት መቶ ዘመን የሰውና እግዚአብሔር ግንኙነት ተቋርጦ ስለነበረ በኢየሱስ ክርስቶስ ሞት ሰውና እግዚአብሔር መታረቁን ሐዋርያው ቅዱስ ጳውሎስ አስተማረ፡፡ ሐዋርያው ያስተማረው ይህን ብቻ አይደለም እርሱ ሰላማችን ነውና ሁለቱን ያዋሐደ የጥልንም ግድግዳ በምቱ ያፈረሰ ጥልንም በመስቀሉ ገድሎ ሁለቱንም በእርሱ አንድ ያደረገ ርቃችሁ ለነበራችሁ ለእናንተ ሰላምን ቀርበው ለነበሩት ሰላምን የምስራችን ሰበከ፣ (ኤፊ. 2÷14–18)፡፡

እናንተም በበደላችሁና ሥጋችሁን ባለመገረዝ ሙታን በሆናችሁ ጊዜ ከእርሱ ጋር ሕይወትን ሰጣችሁ፣ በደላችሁን ሁሉ ይቅር አላችሁ፣ በእኛ ላይም የተጻፈውን የእዳ ደብዳቤ ደመሰሰው፣ እርሱንም በመስቀል ጠርቆ ከመንገድ አስወግዶታል፡፡ (2ቆላ. 13÷15)፡፡

ከዚህ በኋላ ጌታችን ኢየሱስ ክርስቶስ ሁሉ እንደተፈጸመ አውቆ የመጽሐፉ ቃል ይፈጸም ዘንድ ተጠማ በቸርነቱ የሚያጠጣ የደከመውን የሚያበረታ አምላክ ተጠማሁ አለ ለእሥራኤላውያን ከደረቅ አለት ውኃ ያጠጣ አምላክ መናን ከደመና አውርዶ የመገበ አምላክ ስለሰው ልጅ ብሎ ተጠማሁ አለ፡፡ በዚህም ሆምጣጤ የሞላበት መራራ ዕቃ “ተቀምጦ ነበር በሰፍነግ ሞልተው ወደአፉ አቀረቡለት ኢየሱስም ከርቤ የተቀላቀለበት ሆምጣጤውን ከተቀበለ በኋላ ተፈጸመ አለ፡፡ ራሱንም አዘንብሎ ነፍሱን አሳልፎ ሰጠ” (ዮሐ. 19÷28-31)፡፡

ጌታችን መድኃኒታችን ኢየሱስ ክርስቶስ በመስቀሉ ላይ ሳለ ሰባቱ (አጽርሐመስቀል) የተናገራቸው ቃላቶች

  1. ኤሎሄ ኤሎሄ ላማ ሰበቅታኒ፡- ይህ አምላኬ አምላኬ ስለምን ተውኸኝ ማለት ነው፡፡ (ማቴ. 27÷46)
  2. አባት ሆይ የሚያደርጉትን አያውቁምና ይቅር በላቸው (ሉቃ. 23÷34)፡፡
  3. እውነት እውነት እልሃለሁ ዛሬ በገነት ከእኔ ጋር ትሆናለህ (ሉቃ. 23÷43)፡፡
  4. አባት ሆይ ነፍሴን በእጅህ አደራ እሰጣለሁ (ሉቃ. 23÷46)
  5. ጌታችን መድኃኒታችን ኢየሱስ ክርስቶስ እናቱን አንቺ ሴት እነሆ ልጅሽ አላት ደቀመዝሙሩን እነሆ እናትህ አለው (ዮሐ. 19÷27)፡፡
  6. ተጠማሁ (ዮሐ. 19÷29)፡፡
  7. ተፈጸመ አለ ራሱን አዘንብሎ ነፍሱን ሰጠ (ዮሐ. 19÷30)፡፡

ኦ አእዳው እለ ለሐኳሁ ለአዳም ተቀነዋ በቅንዋተ መስቀል አዳምን የፈጠሩ እጆች ወዮ በመስቀል ቀኖት ተቸነከሩ በገነት የተመላለሱ እግሮች ወዮ በመስቀል ቀኖት ተቸነከሩ፡፡ በአዳም ፊት የሕይወትን መንፈስ እፍ ያለ አፍ ወዮ ከሐሞት ጋር የተቀላቀለ መጠጥንና ከርቤን ጠጣ፡፡

ጌታችን መድኃኒታችን ኢየሱስ ክርስቶስ በመስቀል ላይ ሳለ በሰማይና በምድር የተፈጸሙ ሰባት ተአምራት፡-

በሰማይ የተፈጸሙ ሦስት ተአምራት፡-

  • ከስድስት ሰዓት ጀምሮ እስከ ዘጠኝ ሰዓት ድረስ በምድር ላይ ፀሐይ ጨለመ (ሉቃ. 23÷44)፡፡
  • ጨረቃ ደም ሆነ፣
  • ከዋክብት ረገፉ

በምድር የተፈጸሙ አራት ተዓምራቶች

  • የቤተ መቅደስ መጋረጃ ከሁለት ተቀደደ
  • ዓለቶችም ተሰነጠቁ
  • መቃብሮችም ተከፈቱ
  • ሞተው ከነበሩት ከቅዱሳን ሰዎች ተነሡ (ማቴ. 27÷51)፡፡

ጠላቶች ሳለን ከእግዚአብሔር ጋር በልጁ ሞት ታረቅን (ሮሜ.5÷10)፡፡

እግዚአብሔር አምላክ የሰውን ልጅ አክብሮ በመልኩ ከፈጠረው በኋላ ሕግ ሠራለት፡፡ ሰውም የተሰራለትን ሕግ አፈረሰ፤ በዚህ ምክንያት በሰውና በእግዚአብሔር መካከል ጥላቻዎች ተመሰረቱ፣ በሞተ ሥጋ ሞተ ነፍስ በርደተ መቃብር ርደተ ሲኦል ተፈርዶበት ሲኖር ይቅር ባይና ቸር አምላክ የሰውን ንስሓ ተቀብሎ ተቀዳሚ ተከታይ የሌለው አንድያ ልጁን ወደዚህ ዓለም ላከው (ዮሐ. 3÷16-18) ጌታችን ኢየሱስ ክርስቶስ ከእመቤታችን ከድንግል ማርያም ከሥጋዋ ሥጋ ከነፍስዋ ነፍስ ነስቶ ቅድመ ዓለም ከአብ ያለእናት ድኀረ ዓለም ከእመቤታችን ያለአባት ተወለደ በመወለዱ ጥልን አፈረሰ እርቅን መሠረተ፡- “ሐመ ከመ ሕሙማነ ያድኅን” የታመሙትን ያድን ዘንድ ታመመ፡- የተፍገመገሙትም ያጸናቸው ዘንድ የሞቱትንም ያድናቸው ዘንድ ሞትን ይሽረው ዘንድ የሰይጣንን  ማሰርያ ይቆርጥ ዘንድ በፈቃዱ ሁሉም ሆነ፡፡

  • በሰውና በእግዚአብሔር እርቅ ተመሠረተ (ዮሐ. 1÷14)፡፡
  • የሰውና የመላእክት ማኅበር ተመሠረተ (ሉቃ. 2÷8)፡፡
  • የሕዝብና አሕዛብ መገረዝና አለመገረዝን እርቅ ተመሠረተ (ቆላ. 2÷11-12)፡፡
  • ሕይወትን ሰጠ፣ ጠላታችን ዲያብሎስ ነፍስና ሥጋን ለያይቶ ሥጋን በመቃብር አበስብሶ ነፍስን በሲኦል ተቆራኝቶ ለማኖር አስቦ ሳለ ጌታችን ኢየሱስ ክርስቶስ ግን እነዚህን አንድ አድርጐ በመንግሥተ ሰማያት ለማኖር ፈቀደ (1ኛ. ተሰ. 4÷14)፡፡

“ከጌታችን ከኢየሱስ ክርስቶስ መስቀል በቀር በሌላ አልመካም/ገላ. 6÷14”

ትምክሕት፡- “ከኢየሱስ ክርስቶስ መስቀል በቀር በሌላ አልመካም” ወይም “ከክርስቶስ መስቀል በቀር ሌላ ትምክሕት ከእኔ ይራቅ፤” የሚለው የቅዱስ ጳውሎስ አነጋገር አንድ ሀሳብና አንድ ግብ ብቻ ነው፡፡ ይኸውም በክርስቶስ መስቀል ብቻ መመካትና ደስታ ማድረግ ነው፡፡

በእርግጥ ቅዱስ ጳውሎስ በሌላ ቦታ በማንና በምን መመካት እንደሚቻል ተናግሯል፤ “በእግዚአብሔር ክብር ተስፋ እንመካለን፡፡” (ሮሜ. 5÷2) “መከራ ትዕግሥትን እንደሚያደርግ፤ ትዕግስትም ፈተናን፤ ፈተናም ተስፋን እንደሚያደርግ እያወቅን በመከራችን እንመካለን፡፡” (ሮሜ. 5÷3) “የክርስቶስ ኃይል ያድርብኝ ዘንድ በብዙ ደስታ በድካሜ ልመካ እወዳለሁ፡፡” (2ኛ ቆሮ. 12÷9) “ትምክሕት የሚያስፈልግ ከሆነ እኔም በድካሜ እመካለሁ፡፡” (2ኛ. ቆሮ. 11 ÷30) “ተስፋችን ወይም ደስታችን ወይም የትምክሕታችን አክሊል ማን ነው? በጌታችን በኢየሱስ ክርስቶስ እናንተ አይደላችሁምን?” (1ኛ. ተሰ. 2÷19)፡፡

ይሁን እንጂ ከላይ በተጠቀሱት ነገሮች መመካት በክርስቶስ መስቀል ከመመካት መራቅ አይደለም፡፡ ምክንያቱም የእግዜአብሔርን ክብር ተስፋ ማድረግ፣ መከራን መቀበልና በወንጌል አገልግሎት ሁሉን ትቶ መስቀሉን ተሸክሞ በእውነት መከተል ነው፡፡ በመስቀል ላይ የተፈጸመውን ድኀነት በአንድ ሐዋርያ ላይሊደርስ የሚችለው በመስቀል ላይየተሰቀለውን ክርስቶስ በሚሰብክበት ጊዜ ነው፡፡ ቅዱስ ጳውሎስ ሐሰተኞች መምህራንን ለማሳፈር እንደ ዓለማውያን በዓለማዊ ነገር ለመመካት የሞከረበት ጊዜ መኖሩ በሚከተለው አነጋገሩ ይታወቃል፡፡ ብዙዎች በዓለማዊ ነገር ስለሚመኩ እኔ ደግሞ እመካለሁ፡፡ (2ኛ ቆሮ.11÷18) ይህንንም በግልጥ ሲያስረዳ እንዲህ ይላል እነዚህ ዕብራውያንና እስራኤላውያን፣ የአብርሃም ዘሮች፡-

እንደዚሁ የተገረዙ ቢሆኑ እኔም እንደ እነርሱ ዕብራዊ፣ እስራኤላዊና የአብርሃም ዘር ነሀን፤ በስምንተኛ ቀን የተገረዝኩ ነኝ ከሁሉም እኔ እበልጣለሁ፤ ኦሪትን ጠብቄአለሁ፤ ለኦሪት ቀናተኛ ነበርሁ፤ በኦሪት ስለሚገኘው ጽድቅ ያለ ነቀፋ ነበርኩ፡፡ (ፊል. 3÷5-6)፡፡

ነገር ግን ይህ ዓይነቱ ትምክሕት ይላል ቅዱስ ጳውሎስ በተለይ ለመንፈሳዊያን ሰዎች ከእግዚአብሔር አይደለም፤ አይጠቅምም፤ ዕብደት ወይም ስንፍና ነው፤ ከንቱ ወይም ኢምንት ነው፤ እንደ ጉድፍም ነው፡፡ ስለዚህ ከመስቀሉ በቀር በሌላ አልመካም እናከብረው እና እንደፀጋው ባለጠግነት መጠን በደሙ የተደረገልን ቤዛነታችንን አገኘን እርሱም የበደላችን ስርየት ነው፡፡

  • በመስቀሉ ላይ በተሰቀለው በእግዚብሐር ወልድ ድነናል (ኤፌ. 1÷7፤ 1ኛ ጴጥ. 1÷19)
  • በመስቀሉ ክርስቶስ ወደ ራሱ አቅርቦናል፤

በሰማያት ወደ አባቱ አቅርቦናል፤ (ዮሐ. 12÷32፤ ኤፌ. 2÷13፤ ኪዳን፡፡)

  • አሁን ግን እናንተ በፊት ርቃችሁ የነበራችሁ በኃጢአት ምክንያት፣ በበደል ምክንያት በክርስቶስ ደም ቀርባችኋል፡፡
  • በመስቀሉ ደም ከእግዚአብሔር ጋር ታርቀናል፤ ሰላምን አግኝተናል፤ (ቆላስ. 1÷20-21፣ ሮሜ. 5÷10)፡፡
  • በጌታችን በአምላካችን ወደቆምንበት ወደዚህ ጸጋ በእምነት አግኝተናል
  • በመስቀል ላይ በፈሰሰው ደሙ ጽድቅን፣ ቅድስናንም ቤዛነትን አግኝተናል፤ (ሮሜ. 5÷2፣ 1ኛ ቆሮ. 1÷31፣ ዕብ. 10÷10፣ 13÷12)
  • በመስቀሉ ለዘለዓለም ፍጹማን ሆነናል፣ (ዕብ. 10÷14)
  • በመስቀሉ የዕዳ ደብዳቤያችን ተደምስሶአል፣ (ቆላስ. 2÷14)
  • በእኛ ላይ የነበረውን የተጻፈውን የእዳ ደብዳቤ ጽሕፈት ደምስሶ እርሱንም በመስቀል ጠርቆ ከመንገድ አስወግዶታል፡፡
  • በመስቀሉ ወደ ቅድስተ ቅዱሳን ለመግባት ሞገስን አግኝተናል፤ (ዕብ. 10÷19)
  • በመስቀል ላይ በፈሰሰ ደሙ ከበደላችን ሁሉ ታጥበናል፣ (ራዕ. 12÷11)
  • በመስቀል አዲስ ኪዳን ተመስርቶአል፣ (ሉቃ. 22÷20)
  • ወይቤ ተፈጸመ ኩሉ፡፡
  • ጌታችን ሁሉ ተፈጸመ ብሎ እንደተናገረ ስለ ሰው ልጆች መዳን በመጻሕፍት የተነገረው ሁሉ በመስቀል ላይ ተፈጽሟል፣ (ዮሐ. 19÷18)፡፡
  • ጥልንም በመስቀሉ ገድሎ ሁለቱን ወገኖች አይሁድና አሕዛብ አንድ አድርጐ ከራሱ ጋር ያስታርቅ ዘንድ ነው፡፡ (ኤፌ. 2÷16)
  • በመስቀል ላይ ስለተደረገልን ነገር የእኛ መልስ ምንድን ነው?

ከሁሉ በፊት ከእኛ የሚፈለገው በወደደንና ስለ እኛ ራሱን በሰጠው በእግዚአብሔር ልጅ በክርስቶስ በማመን በሃይማኖት መኖር ነው (ገላ. 2÷20) ምክንያቱም አሁን በሥጋ የምንኖርበት ጊዜ ስለእኛ ራሱን በሰጠው በእግዚአብሔር ልጅ በኢየሱስ ክርስቶስ ነውና፡፡

  • ምንተኑ አዐስዮ ለእግዚአብሔር በእንተ ኩሉ ዘገብረ ሊተ
  • ስለ ተደረገልን ሁሉ እግዚአብሔርን ማመስገን፣ (መዝ. 115÷3-4)
  • ይህን ስለአደረገልን ምን ወረታ እንከፍለዋለን ጽናት አግኝተናልና፡፡
  • ከመስቀሉ በቀር በሌላ አለመመካት፣ (ገላ. 6÷14)
  • ከተሰቀለው ክርስቶስ በቀር ሌላ አዳኝ አለመኖሩን በእርግጥ ማመን፣ (1ኛ. ቆሮ. 2÷2)
  • ስለ እኛ በመስቀል ላይ መከራ የተቀበለውን የክርስቶስን ፍለጋ መከተል፣ (1ኛ. ጴጥ. 1÷21)
  • መንፈሳዊውን ነገር በሚያስተምረን የእግዚአብሔርን ቃል የተሰቀለውን ክርስቶስን መስበክ፣ (1ኛ. ቆሮ. 1÷13)
  • ሞቱን እስከ ዳግም ምጽአት ማወጅ፣ (1ኛ. ቆሮ. 11÷26)
  • በመስቀል ላይ ለድኀነት የፈሰሰውን ቅዱስ ምስጢር በእምነት መቀበል ከእኛ ይፈልጋል፡፡ (ማር. 14÷22-25)
  • በሰውና በእግዚአብሔር መካከል እርቅ ተመሰረተ (ዮሐ. 1÷14)
  • የሰውና የመላእክት እርቅ ተመሠረተ (ሉቃ. 2÷8)
  • የሕዝብና አሕዛብ መገረዝና አለመገረዝ እርቅ ተመሠረተ (1ኛ. ቆሮ. 6÷6፣ ሮሜ 8÷6)
  • ሕይወትን ሰጠ፣ ጠላታችን ዲያብሎስ ነፍስና ስጋን ለያይቶ ሥጋን በመቃብር አበስብሶ ነፍስን በሲኦል ተቆራኝቶ ለማኖር አስቦ ሳለ ጌታችን ኢየሱስ ክርስቶስ ግን እነዚህን አንድ አድርጐ በመንግሥተ ሰማያት ለመኖር ፈቀደ (1ኛ. ተሰ. 4÷14)
  • አቤቱ የእግዚአብሔር ልጅ ሆይ! ካንተ ጋር በምንኖርበት ጊዜ ምን ያህል ደስተኞች ነን!
  • በዚህ ታላቅ ክብር ያሉ የእግዚአብሔር ልጆች ምንኛ ደስተኞች ናቸው!
  • አብሮን የሚኖር ክብርህ፣
  • የመለኮታዊ ክብርህ ተሳታፊነታችን፣ ደስታችንን ዕጥፍ ድርብ ያደርገዋል፡፡ ይህን የተናገርህ አንተ ነህ፡፡ “የሚያምንብኝ ቢሞት እንኳን ሕያው ይሆናል ብለሀልና” ዮሐ. 11÷25፡፡
  • ስለዚህ አንተን በመጥራት እንከተልሀለን፡፡ “በዚህ ሁሉ በወደደን በእርሱ ከአሸነፊዎች እንበልጣለን፡፡” ሮሜ. 10÷32
  • “ከክርስቶስ ጋር ተሰቅያለሁ፡፡ እኔም አሁን ሕያው ሆኜ አልኖርም፡፡ ክርስቶስ ግን በእኔ ይኖራል፡፡” ገላ. 2÷20

በመስቀል ላይ በተደረገው የማዳን ሥራ ውስጥ መለኮትና ትስብእት በተዋሕዶ ባይገለጥ ኖሮ የተደረገው  የድኀነት ሥራ ከንቱ ይሆን ነበር፡፡ በድኀነት የመለኮትና የትስብእት ድርሻ በተዋሕዶ ምሥጢር ብቸኛ ነው፡፡ ዓለምን ለማዳን ከኀጢአተኞች ጋር ተሰቀለ፡፡ ኢሳ. 93 ሜቴ. 23÷38፡፡

ባለ ዘመናችን በደላችንና ኃጢአታችን ትዝ እያለን ንስሓ በመግባት የጌታችን ቅዱስ ሥጋውን በመቀበል ክቡር ደሙን በመጠጣት ከእርሱ ጋር ለመኖር ተጠርተናል፣ እርሱ “ሥጋዬን የበላ ደሜንም የጠጣ በእኔ ይኖራል እኔም በእርሱ እኖራለሁ፡፡” ብሏል (ዮሐ. 6÷56)

“ከእግዚአብሔር አብ ከመድኃኒታችንና ከጌታችን ከኢየሱስ ክርስቶስ ጸጋና ምሕረት ሰላምም ይሁን፡፡” ሐዋርያው ቅዱስ ጳውሎስ ለደቀ መዝሙሩ ለቲቶ መልእክት ሲጽፍ በመግቢያው ላይ የሰጠው ቡራኬ (ቲቶ 1÷4-11)

እግዚአብሔር የሚለው የባሕርይ ስም ምንም እንኳ የሦስቱ የአብ የወልድና የመንፈስ ቅዱስ ስም ቢሆንም አብዛኛውን ጊዜ በሐዋርያው በቅዱስ ጳውሎስ መልእክት ለአብ ብቻ ተሰጥቶ ይገኛል፡፡ ስለዚህም መነሻ ጥቅስ በሆነው በዚህ ርእስ ሐዋርያው ለቲቶ ቡራኬ ሲሰጥ “ከእግዚአብሔር አብ” ከአለ በኋላ “ከመድኃኒታችን ከጌታ ከኢየሱስ ክርስቶስ” ብሏል፡፡ ጳውሎስ ይህን ሲጽፍ “ኢየሱስ ክርስቶስ እግዚአብሔር አይደለም” ሊል ፈልጎ አይደለም፡፡ ጌታ ማለት እግዚአብሔር ማለት ስለሆነ፤ እግዚአብሔር ማለትን ጌታ በማለት ስለተካው ነው፡፡

ጌታችን ኢየሱስ ክርስቶስ ተሰቅሎ ሞቶ ዓለምን ያዳነ ስለሆነ፣ መድኃኒት፣ መድኃኔዓለም፣ ኢየሱስ ይባላል፡፡ ስለዚህም መድኃኒታችን ብሎ አዳኝነቱን በቅጽል ስም አንስቷል፡፡ ጌታችን ኢየሱስ በባሕርዩ የሰማይና የምድር ንጉሥ ነው፤ ክርስቶስ ተብሏል ክርስቶስ የሚለውም ስም ንጉሥነቱን የሚገልጽ ስም ነውና እንደ ቅዱስ ጳውሎስ አጻጻፍ መድኃኒታችን ኢየሱስ ክርስቶስ የሚለው ቅጽል ስም መድኃኒትነቱን የዘለዓለም ንጉሥ መሆኑን የሚገልጥ ስም ነው፤ ጸጋና ምሕረት፣ ሰላምም ይሁን በማለት ቡራኬ ሲሰጥ ሦስት ቃላትን አስቀምጦአል፡፡ እነዚህን ሦስት ቃላት ነጣጥለን በማየት ምንነታቸውን እንረዳ፡፡

ሀ) ጸጋ፡- ጸጋ ማለት ቸርነት፣ ምሕረት፣ በጎነት፣ ያለ ብድርና ያለ ዋጋ የሚሰጥ ነጻ ስጦታ ማለት ነው፡፡ በተለይ ለሰው የሚሆን የእግዚአብሔር አስተያየት ነው፡፡ (ቲቶ 2÷11፣ ሉቃ. 1÷30፣ ኤፌ. 2÷4-5፣ ሮሜ 5÷6-8)፡፡ እግዚአብሔር በጸጋው ደኅንነትን ፈጽሞልናልና፤ (ኤፌ. 2÷6-8፣ 2ጢሞ. 1÷9)፡፡ የእግዚአብሔርን ጸጋ የምንቀበለው በእምነት ነው፡፡ (ዕብ. 4÷16፣ ኤፌ. 2÷8)፡፡ በሕግ ወይም በሥራ እንጸድቃለን ብንል የጸጋው ተቀባዮች ልንሆን አንችልም (ገላ. 5÷4-5፣ ሮሜ 8÷1-2፣ 5÷1፣ 15-17)፡፡ የእግዚአብሔር ጸጋ ምእመናንን ያጸናል (የሐዋ. 20÷32፣ 2ቆሮ. 9÷14፣ 12÷9፣ 2ጢሞ. 2÷1)፡፡ ልዩ ልዩ መንፈሳዊ ስጦታን ይሰጣል፡፡ (ሮሜ 12÷6-8፣ ኤፌ. 3÷8) ይህን ጸጋ ቸል እንዳንለው መጠንቀቅ አለብን (ሮሜ 6፣ ይሁዳ 4)፡፡

ለ) ምሕረት፡– ምሕረት ቅጣት ለሚገባው ይቅርታ ማድረግ ነው (መዝ. 50፣ 129÷7-8)፡፡ ለደካሞች፣ ለበሽተኞች፣ ለድሆች ቸርነትና ርዳታ ማድረግ ነው፡፡ (ምሳ. 14÷21-31፣ ሆሴ. 14÷3፣ ሮሜ 5÷6፣ ማር. 10÷46-52)፡፡ እግዚአብሔር ከምሕረቱ የተነሣ ለእኛ ሲል በመስቀል ላይ እንዲሞት አንድ ልጁን ሰጠ (ኤፌ. 2÷4-5፣ 1ጴጥ. 1÷3)፡፡ ምእመናን ምሕረት እንዲያደርጉ ታዘዋል (ያዕ. 2÷1-13፣ ሉቃ. 6÷36፣ ማቴ. 5÷7፣ ሮሜ 12÷19)፡፡ እግዚአብሔር ከማናቸውም ነገር ሁሉ ይልቅ ምሕረትን ይወድዳል፣ (ሆሴ. 6÷6፣ ሚክ. 6÷8፣ ማቴ. 12÷7)፡፡

ሐ) ሰላም፡– ሰላም ስምምነትና አብሮ መኖር ነው፤ ዕረፍትና ጸጥታ ማግኘት ነው፡፡ ሰዎች ሲገናኙ የሚለዋወጡት የሰላምታ ቃል ወይም የንግግር መክፈቻ ቃል ነው፡፡ (ዮሐ. 20÷19)፡፡ እውነተኛ ሰላም የሚገኘው ሰው በክርስቶስ አምኖ፣ ከኃጢአቱ ነጽቶ ከእግዚአብሔር ጋር ሲታረቅ ነው፡፡ (ሮሜ. 5÷1፣ ኤፌ. 2÷14-17)፡፡ ሰላም የመንፈስ ፍሬ ነው (ገላ. 5÷22)፡፡ እግዚአብሔር ለሚታመኑበት የራሱን ሰላም ይሰጣቸዋል (ኢሳ. 26÷3-4፣ ዮሐ. 14÷27፣ ፊል. 4÷6-7)፡፡

አማኞች ከሰዎች ጋር በሰላም እንዲኖሩ ታዘዋል (ሮሜ. 12÷18፣ 1ጴጥ. 3÷11)፡፡ ክርስቶስ ሲመጣ ሰላም ይሰፍናል (ኢሳ. 9÷6-7፣ 11÷6-9)፡፡ ሰላም የእግዚአብሔር መንግሥት ራሱ ነው (ሮሜ 14÷17)፡፡ ስለዚህ የእግዚአብሔር ጸጋ ተሰጠን ማለት ዋጋ ሳንከፍል የብድር ምላሽ ሳንጠየቅ በእግዚአብሔር ቸርነትና ምሕረት ድኅነት ተሰጠን ማለት ነው፡፡

ከመስቀሉ በቀር ለኔ ሌላ ትምክሕት የለኝም

የሰው ልጅ ከግዙፍና ከረቂቅ ነገር የተገኘ ታላቅ ፍጥረት ነው፤ በግዙፍነቱ ይጨበጣል፣ ይታያል በርቀቱ ደግሞ እግዚአብሔር ሲፈቅድለት ለማመን የሚያስቸግሩ ብዙ አስደናቂ የፈጠራ ሥራዎችን በረቂቅ አእምሮው ሲሠራ ይታያል፡፡ ይሁንና በኃጢአት ምክንያት ከእግዚአብሔር ሲርቅ የረቀቀ አእምሮው በግዙፉ አካል እየተሸነፈና እየተዋጠ ወደ ግዙፉ ነገር ሲያመዝን ይታያል፡፡ በዚህ ምክንያት ብዙ ጊዜ የመንፈስን ሳይሆን የሥጋን ሥራ እየተከተለ ፈጣሪውን አሳዝኖአል፡፡ ራሱንም ጎልቶአል፣ (ዘፍ. 6÷6-23)፡፡ እግዚአብሔርም መሐሪ አምላክ ነውና በምሕረቱ እየጎበኘ ግዙፉን ሰው በግዙፍ ምልክት ሲያድነው እናያለን፡፡ ነገር ግን ሰው ዛሬም ድረስ የመስቀሉ ምልክት ተሰጥቶት እያለ በመከራ ሥጋ ተዘፍቆ ይገኛል፤ ለምን ይህ ሆነ? ያልን እንደሆነ መልሱ መስቀሉ እንደሚያመለክተው ሳይሆን በመቅረቱ ነው፡፡ መስቀሉ መዳን የተፈጸመበት ከመሆኑም በላይ በውስጡ ብዙ መልእክቶች አሉት፤ ክርስቶስ በመስቀሉ፣ ኃጢአትን ለማጥፋትና ለመደምሰስ ሞተ (ሮሜ 6÷3-14)፤

የእስራኤልን ሕዝብ ከግብጽ ባርነት ለማውጣት በግብጻውበያን ላይ ከታዘዘውም መቅሠፍት ለማዳን የደም ምልክት በቤቶቻቸው መቃን እንዲያደርጉ በማዘዝ ከመቅሠፍቱ አድኖአቸዋል፤ (ዘጸ. 12÷12-13)፡፡ እንደዚሁም እስራኤል በምድረ በዳ ኃጢአትን እየሠሩ ባስቸገሩ ጊዜ ተናዳፊና መርዛም እባብ በመልቀቅ ከቀጣቸው በኋላ ንስሓ ገብተው እንዲምራቸው በጠየቁ ጊዜ በሚታይ ቦታ ላይ የእባብ ምልክት በመስቀል እርሱን እያዩ እንዲድኑ አድርጎአል፤ (ዘኁ. 21÷5-9)፡፡ እነዚህ ነገሮች ለጊዜው ከመቅሠፍቱና ከእልቂቱ ለመዳን የተሰጡ ምልክቶች ሲሆኑ በኋላ ዘመን በጌታችን በኢየሱስ ክርስቶስ መስቀልና ደም ለሚፈጸመው ድኅነተ ዓለም እንደጠቋሚና አመላካች ቀስት ሆነው  የሚያስተምሩ ነበሩ፡፡ ጊዜው ደርሶ ጌታችን ኢየሱስ ክርስቶስ በመስቀል ላይ ተሰቅሎ ደሙን በማፍሰስ ሰውን ለፍጹም ድኅነት አብቅቶአል፣ በመሆኑም በመስቀሉ ላይ በፈሰሰው ደሙ አምነው ለሚፈሩትና ለሚያመልኩት መስቀሉ የመዳን ምክንያት ሆኖ ተሰጥቶአቸዋል፤ (1ቆሮ. 1÷18)፡፡ ቀድሞ እስራኤላውያን በደሙና በእባቡ ምስል ምክንያት ከመቅሠፍትና ከእልቂት እንደዳኑ ዛሬም ምእመናን ሥጋውንና ደሙን ተቀብለውና መስቀሉን ተሸክመው ከመከራ ሥጋና ከመከራ ነፍስ ይድናሉ፡፡

ስለዚህ በከበረ ደሙ የገዛን እኛ ሁላችን “ጌታችን በመከራው ከመሰልነው በክብር እንመስለዋለን በሞቱም ከመሰልነው በትንሣኤው እንመስለዋለን” (ሮሜ 6÷50) በሞቱ መስለነው በትንሣኤው እንድንመስለው የእግዚአብሔር ረድኤት አይለየን አሜን!!!

“ስብሐት ለእግዚአብሔር”

ከብፁዕ አባ ሳሙኤል

በኢትዮጵያ ኦርቶዶክስ ተዋሕዶቤተ ክርስቲያን

የልማትና ክርስቲያናተራድኦ ኮሚሽን ሊቀጳጳስ

አዲስ አበባ

 

 

ለመላው ኢትዮጵያውያን በሀገር ውስጥና በውጭ ዓለም ለምትገኙ ሁሉ

ልዑለ ባሕርይ ቸሩ እግዚአብሔር አምላካችን እንኳን ከማርቆስ ወንጌላዊ

 ወደ ዘመነ ቅዱስ ሉቃስ ዜናዊ 2011ዓ.ም በሰላም፤ በጤና፤ በሕይወት ሁላችንንም አደረሰን!!

                                                    ወትባርክ አክሊለ ዓመተ ምሕረትከ፤

                                                  ወይጸግቡ ጠላተ ገዳም፤

                                                  ወይረውዩ አድባረ በድው (መዝ. 64÷11-12)፡፡

በቸርነትህ ዓመታትን ታቀዳጃዋለህ፣ ምደረበዳውንም ገዳማት ልምላሜውን አግኝተው ደስ ይላቸዋል በበረኃ ያሉት ተራራዎች ሁሉ ዝናሙን ይረካሉ፡፡ ኮረብታዎችም ደስ ብሏቸው ልምላሜውን እንደዝናር ይታጠቃሉ፡፡ ቆላውና ደጋው ስንዴውንና የተለያየውን እህል ይሞላል፡፡

ወወሀብኮሙ ሲሳዮሙ ለሕዝበ ኢትዮጵያ (ለኢትዮጵያ ሰዎችም ምግባቸውን ሰጠሃቸው) ተብሎ በነቢየ  እግዚአብሔር ቃል በተነገረው መሠረት ኢትዮጵያን በረድኤት ጐበኘሀት (ወአብዛኅኮ ለብዕላ) በሚመጡ ዘመናትም ጌታችን መድኃኒታችን ኢየሱስ ክርስቶስ ለእኛ ባለው ቸርነት ከሁሉ የሚበልጠውን የጸጋውን ባለጠግነት ይሰጠን ዘንድ ነው፡፡ ኤፌ. 2፥6

ብርሃነ ዓለም ቅዱስ ጳውሎስ በመልእክቱ “አእትቱ እምላዕሌክሙ ግዕዘክሙ ዘትካት በእንተ ብሉይ ብእሲ ዘይማስን በፍትወተ ስሒት፤ ሐድሱ መንፈሰ ልብክሙ፡፡ ወልበስዎ ለሐዲስ ብእሲ ዘሐደሶ እግዚአብሔር በጽድቅ ወበርትዕ ወበንጽሕ” በተሳሳተ ምኞት የተበላሸውን አስቀድሞ ትኖሩበት የነበረውን አሮጌውን ሰውነት ከእናንተ አርቁ፡፡ ልቡናችሁን በእውቀት አድሱ፤ በእውነት፣ በጽድቅና በንጽሕና እግዚአብሔርን ለመምሰል የተፈጠረውን አዲሱን ሰውነት ልበሱ” (ኤፌ. 4÷22-24)፡፡

ይህ ዓመት በኢትዮጵያ የዘመን አቆጣጠር 2011 ዓ.ም ሲሆን በአውሮፓውያን የዘመን አቆጣጠር 2018 ነው፡፡ ይህ ልዩነት የመጣው የኢትዮጵያ ኦርቶዶክስ ተዋሕዶ ቤተ ክርስቲያንና የምዕራብ አብያተ ክርስቲያናት የተለያየ የዘመን አቆጣጠር ስለሚከተሉ ነው፡፡ የኢትዮጵያ ኦርቶዶክስ ተዋሕዶ ቤተ ክርስቲያን ከሌላው የክርስትና ዓለም የተለየ የራስዋ ብቻ የሆነ የዘመን አቆጣጠር መንገድ አላት፡፡ ይህም የዘመን አቆጣጠር መጽሐፍ ቅዱስን በተለይም መጽሐፈ ሄኖክንና ኩፋሌን መሠረት ያደረገ ነው፡፡ ከቤተ ክርስቲያን ታሪክ መረዳት እንደሚቻለው ጥንታዊው የጁሊያን የዘመን አቆጣጠር ከአሁኑ የኢትዮጵያ ቤተ ክርስቲያን የዘመን አቆጣጠር ተመሳሳይነት ነበረው፡፡ ሆኖም የምዕራብ ቤተ ክርስቲያን በ6ኛው መቶ ክፍለ ዘመን ላይ የጁሊያን የዘመን አቆጣጠር የተባለ ሌላ የዘመን አቆጣጠር ጀመረች፡፡ ይህም የግሪጎርያን የዘመን አቆጣጠር ሲሆን የ4 ዓመት የአቆጣጠር ልዮነት ስሕተት እንዳለው ራሳቸው አውሮፓውያን ያምናሉ፡፡

ያም ሆነ ይህ የኢትዮጵያ ኦርቶዶክስ ተዋሕዶ ቤተ ክርስቲያን በዚህ በያዝነው እና

በምንጠቀምበት ባሕረ ሀሳብ በተባለው የዘመን አቆጣጠር ስልት ለኢትዮጵያ ሕዝብ ታላቅ አገልግሎት እያቀረበች ትገኛለች፡፡ አሁን የኢትዮጵያ ኦርቶዶክስ ተዋሕዶ ቤተ ክርስቲያን ሊቃውንት ዝም ቢሉ ለዓመቱ የዘመን መቁጠሪያ (ካሌንደር) ማዘጋጀት የሚችል ሰው ማግኘት ያስቸግራል፡፡ ለሚመጣው ዓመትም የዐቢይ ጾም፣ የሰኔ ጾም መቼ እንደሚገባ እንዲሁም የሆሳዕና፣ የስቅለት፣ የፋሲካና የዕርገት በዓላት መቼ እንደሚውሉ ለመናገር የሚችል ሰው አይኖርም፡፡ የእኛ ኦቶዶክሳዊ የተዋሕዶ ሊቃውንት የመሬትን፣ የፀሐይንና የጨረቃን እንቅስቃሴና ዑደት በልዩ የባሕረ ሀሳብ አቆጣጠር እያሰሉ የዕለታትን፣ የወራትን፣ የዓመታትንና የበዓላትን ቀናት መዋያ ለመናገር ጥልቅና ሰፊ የሆነ እውቀት አላቸው፡፡

‹‹የተመረጠችውን የእግዚአብሔርን ዓመት እሰብክ ዘንድ ላከኝ››

ይህ ቃል ጌታችን ኢየሱስ ክርስቶስ የተናገረው ቃለ ወንጌል ነው፡፡ ጌታችን ኢየሱስ  ክርስቶስ ለሰው ሲል ሰው የሆነ የሕያው እግዚአብሔር ልጅ እንደመሆኑ መጠን ይህን ቃል የተናገረው ሰው ሆኖ ወደዚህ ዓለም ለመምጣት የፈቀደበትን ምሥጢር ግልጽ በአደረገበት የትምህርት ክፍል ነው፡፡

በአንድ የሰንበት ቀን ወደ ምኵራብ ሲገባ ያነብ ዘንድ የቅዱስ ኢሳይያስን መጽሐፍ ሰጡት፡፡ መጽሐፉን ሲገልጥም ‹‹የእግዚአብሔር መንፈስ በእኔ ላይ ነው፡፡ ስለዚህ ቀብቶ (ማለት ከሥጋ ጋር አዋሕዶ) ለድሆች የምሥራችን እነግራቸው ዘንድ፤ ለተማረኩትም ነጻነትን እሰብከላቸው ዘንድ፤ ያዘኑትን ደስ አሰኛቸው ዘንድ፤ ዕውሮችም ያዩ ዘንድ የተገፉትንም አድናቸው ዘንድ፤ የታሰሩትንም እፈታቸው ዘንድ፤ የቆሰሉትንም እፈውሳቸው ዘንድ የተመረጠችውንም የእግዚብሔርን ዓመት እሰብክ ዘንድ ላከኝ›› የሚል ቃል አገኘ፡፡ ይህን የትንቢት ቃል የተናገረውም ነቢዩ ቅዱስ ኢሳይያስ ነበር፡፡ ኢሳ.61፥1-2፡፡ ጌታችን ይህን ቃል ከአነበበ በኋላም ‹‹የዚህ መጽሐፍ ቃል ዛሬ በጆሮዋችሁ ተፈጸመ›› ሲል እንደ ተናገረ፡፡

ጌታችን ኢየሱስ ክርስቶስ የዓለም መድኃኒት ስለሆነ በእሱ ትምህርትና ተአምራት፤ ስቅለትና ሞት በእርግጥ በኀጢአት ምክንያት ከሥጋዊና መንፈሳዊ በረከት ነዳያን የነበሩ በረከተ ሥጋንና በረከተ ነፍስን አግኝተዋል፡፡ በኀጢአት ምክንያት የዲያብሎስ ምርኮኞች የነበሩ ነጻ ወጥተዋል፡፡ በተፈጥሮ ያገኙትን ክብር አጥተው ኃዘንተኞቸ የነበሩ ያጡትን በማግኘታቸው ለዘለዓለማዊ ደስታ ዕድል ፈንታቸው ሁኗል፡፡ ቀን የጨለመባቸው ዕውራነ ሥጋና ዕውራነ ነፍስ የሆኑ መንፈሳዊና ሥጋዊ ብርሃንን አግኝተዋል፡፡ የዓለማዊና ሥጋዊ ፈቃድ ተቸናፊ የነበሩ አቸናፊ ሁነዋል፡፡ የኃጢአት እሥረኞች የነበሩ በይቅርታ ከእስራት ተፈትተዋል፡፡ በኃጢአት ደዌ የቆሰሉ ፈውስን አግኝተዋል፡፡ ይህ ሁሉ በረከት የተገኘው በክርስቶስ ስለሆነ ነቢዩ ቅዱስ ኢሳይያስ ‹‹የተመረጠችው የእግዚብሔር ዓመት›› ያላት ይህ ሁሉ ጸጋ የተገኝባት የድኅነት ቀን ናት፡፡ ዘመነ ድኅነት ማለት በግልጽ አነጋጋር ዘመነ ክርስትና ማለት ነው፡፡

የዘመን መለወጫን በዓል፣ የአዲሱን ዓመት በዓል የምናከረው

ሐዋርያው ቅዱስ ጳውሎስ በቆሮንቶስ መልእክቱ ‹‹በተወደደ ሰዓት ሰማሁህ፤ በመዳንም ቀን ረዳሁህ›› የሚለውን የነቢዩ ቅዱስ ኢሳይያስን ቃል ከጠቀሰ በኋላ ‹‹እነሆ የተወደደው ሰዓት አሁን ነው፤ እነሆ፦ የመዳን ቀን አሁን ነው›› 2. ቆሮ. 6፥2 ይላል፡፡  በቅዱስ መጽሐፍ የተመረጠች የእግዚአብሔር ዓመት፣ የተወደደ ሰዓት፣ የመዳን ቀን›› የሚል የተለያየ ስያሜ የተሰጠው አሁን እኛ ለምንኖርበት የክርስትና ዘመን መሆኑ ግልጽ ከሆነ ዘንድ በዚህ የድኅነት ዘመን ከሞተ ሥጋና ሞተ ነፍስ፣ ከደዌ ሥጋና ከደዌ ነፍስ፣ ከድቀተ ኃጢአትና ከአምላካዊ ፍርድ መዳን ካልተቻለ መኖር ትርጒም የለውም፡፡ ምንተ ይበቊዖ ለሰብእ ለእመ ኵሎ ዓለመ ረብኀ ወነፍሶ ኀጐለ (ሰው ዓለሙን ሁሉ ቢያተርፍ ነፍሱንም ቢያጐድል ምን ይጠቅመዋል) ማቴ.16፥26

አሁን ለዚህ ሁሉ ሐተታ መነሻ የሆነው  በዚሁ ጽሑፍ መግቢያ ላይ የተጠቀሰው ቃለ ወንጌል ነው፡፡ ቤተ ክርስቲያናችን በየዓመቱ የዘመን መለወጫ በዓልን የምታከብረው ይህን ቃል  በማስተማር  በመተግበር ነው፡፡ ‹‹የተመረጠችው የእግዚብሔርን ዓመት እሰብክ ዘንድ ላከኝ›› የሚለው ቃል ከክርስቶስ ልደት በኋላ ያለው እያንዳንዱ ዓመት የተመረጠ የእግዚአብሔር ዓመት መሆኑን የሚያረጋግጥ ኃይለ ቃል ነው፡፡ ይህም ማለት ክርስቶስ ወደዚህ ዓለም ከመጣ በኋላ ቀኑም ሆነ ሰዓቱ የድኅነት ሰዓት ሁኗል ማለት ነው፡፡

በመሆኑም አዲስ ዓመት ብዙ ነገሮችን ያስታውሰናል፡፡ በዚህ በአዲሱ ዓመት እና ባለፈው ዓመት  የሠራነውን፤ የፈጸምነውን ነገር ሁሉ እናስታውሳለን፡፡ በአዲሱ ዓመት ባለፈው ዓመት የተሠራው ሥራ ሁሉ ይገመገማል፡፡ በአለፈው ዓመት ስለተሠራው ሥራ ሪፖርት (ዘገባ) ይቀርባል፡፡ እያንዳንዱም ሠራተኛ በአለፈው ዓመት ውስጥ ስለሠራቸው ሥራዎች ሁሉ ሪፖርት (ዘገባ) ለቅርብ አለቃው ያቀርባል፡፡ ይህ የሰለጠነው ዓለም አሠራር ነው፡፡ በዚህ ዓይነት የእያንዳንዱ ሠራተኛ ሥራ በአዲሱ ዓመት ይገመገማል፡፡

ባለፈው ዓመት መልካም ሥራ ከተሠራ፣ ይህ መልካም ሥራ በሚቀጥለውም ዓመት በተሻለና በበለጠ ሁኔታ እንዲቀጥል ይደረጋል፡፡

ባለፈው ዓመት 1ኛ) ስሕተት ከተሠራ፣

2ኛ) እንዲሠራ በታቀደው መሠረት ሥራው ካልተከናወነ፣

3ኛ) ሥራው ግቡን ካልመታ በአጠቃላይ ያለፈው ዓመት ስሕተትና ያለፈው ዓመት ድክመት በሚመጣው ዓመት እንዳይደገም ትኩረት ይሰጠዋል፡፡ ባለፈው ዓመት ስሕተት ወይም ጉድለት የሠሩ ሁሉ ያ ስሕተት፣ ያድክመት፣ ያጉድለት በአዲሱ ዓመት እንዳይደገም የሚመለከታቸው ሁሉ ታላቅ ጥንቃቄ ያደርጋሉ፤ ቃልም ይገባሉ፡፡ ሠራተኞች ሁሉ፣ አለቆችም ሆኑ የበታች ሠራተኞች እንደገና በአዲሱ ዓመት መልካምና የተሻለ ሥራ ለመሥራት አዲስ የሥራ ዕቅድና አዲስ የሥራ ፕሮግራም ያወጣሉ፡፡ እንዲሁም ለሥራ ማስኬጃ፣ ለወጭ መሸፈኛ የሚሆን በጀት ይዘጋጃል፡፡ ይህ እንግዲህ በሥጋዊ ሕይወታችን፣ በሥጋዊ ሥራችን የምንፈጽመው ተግባር ነው፡፡

በመንፈሳዊ ሕይወታችንስ ምንድን ነው የምናደርገው? መጀመሪያ ባለፈው ዓመት ለመንፈሳዊ ሕይወታችን ምን ሠርተናል? ምን አከናውነናል? እያንዳንዳችን ባለፈው ዓመት ስለሠጠነው መንፈሳዊ አገልግሎት ለፈጣሪያችን ወይንም ለሕሊናችን ሪፖርት (ዘገባ) ማቅረብ አለብን፡፡ ለሚመጣውም ዓመት ዕቅድ ማውጣት አለብን፡፡ ምናልባት ባለፈው ዓመት በመንፈሳዊ ሕይወታችን ተገቢ አገልግሎት አልሰጠን ይሆናል፡፡ በእግዚአብሔር ሕግና ትእዛዝ አልሄድን (አልተጓዝን) ይሆናል፡፡ ይህንን ሁሉ ገምግመንና መርምረን ያለፈውን ዓመት መጥፎ ሥራዎቻችንን ሠርተንበት ከሆነ በአዲሱ ዓመት ደግመን እንዳንሠራ መጠንቀቅና ለእግዚአብሔር ቃል መግባት አለብን፤ ጥንቃቄም ማድረግ አለብን፡፡ በአዲሱ ዓመት መልካም ሥራና የጽድቅ ሥራ እንድንሠራና እግዚአብሔርን እንድናስደስት ዕቅድ ማውጣት አለብን፡፡ ከምናገኘውም ገቢ ሁሉ ለእግዚአብሔር አሥራት ለመክፈል እና ለተቸገረውም ለመርዳት ላዘነው ለማጽናናት ዕቅድ ማውጣት አለብን፡፡ ይህንንም ለማድረግ ለአምላካችን ቃል መግባት ይኖርብናል፡፡

ዘመኑ ለሕያው ተስፋና ለማይጠፋ፤ እድፈትም፤ ለሌለበት፤ ለማያልፍም ርስት እንደምሕረቱ ብዛት የመንፈሳዊ እውነተኛውን ሃይማኖት ለመጠበቅና ለማገልገል  ለሀገርና ለሕዝብ የሚጠቅም ሥራ እንሠራበት ዘንድ ቅዱስ ፈቃዱ ይሁንልን፡፡

ኦርቶዶክሳውያን የተዋሕዶ ቅዱስት ቤተ ክርስቲያን አገልጋዮች ካህናት ኢትዮጵያዊው ሊቅ ቅዱስ ያሬድ “ኃረየ ፲ወ፪ተ ሐዋርያተ ሤሞሙ ኖለተ ወወሀቦሙ ሀብታተ ይስብኩ ቃለተ ሠለስተ አስማተ አሐደ መንግሥተ (አሥራ ሁለት ሐዋርያትን መረጠ፤ ለሕዝብ ጠባቂ አድርጐ ሾማቸው፤አብ ወልድ መንፈስ ቅዱስ (ሦስት ስሞችን) አንድ የእግዚአብሔርን መንግሥት ዐሠርቱ ቃላትን፤ ያስተምሩ ዘንድ እግዚአብሔር አምላክ አዘዘ በማለት በገለፀው መሠረት የተጣለብንን እና የተሰጠንን ሐላፊነት በሚገባ ተወጥተን የመንግሥቱ ወራሾች እንሆን ዘንድ ቅዱስ አምላክ ይርዳን፡፡

በየመሥራያ ቤቱ ሐላፊነት የተጣለባችሁና የተሰጣችሁ ክርስቲያኖች በሙሉ ጌታችን መድኃኒታችን ኢየሱስ ክርስቶስ “ኢትኰንኑ ከመ ኢትትኰነኑ፡፡ እስመ በኵነኔ ዘኰነንክሙ ትትኴነኑ አንትሙ፡፡ ወበመስፈርት ዘሰፈርክሙ ይሰፍሩ ለክሙ፡፡ (እንዳይፈረድባችሁ አትፍረዱ በምትፈርዱበት ፍርድ ይፈርድባችኃልና በምትሰፍሩበትም መስፈርያ ይሰፈርባቸኃል ማቴ.7፥1 በማለት አዟልና ፍርድ እንዳይጔል ደሀ እንዳይበደል በፍትሐዊነትና በቅንነት በታማኝነትና በትህትና በእኩልነት ሕዝብ እንድታስተዳድሩ በጐ ሕሊና ብሩህ አእምሮ ቀና አመለካከቱን እግዚአብሔር አምላክ ያድላችሁ፡፡

በመማርና በማስተማር ላይ የምትገኙ ሁሉ፦ ኢትዮጵያዊው ሊቅ ቅዱስ ያሬድ፡ በዮሐንስ ድጓው ጥበብ ትይኄስ እምብዘኅ መዛግብት፣ ኢወርቅ ሤጡ፣ ወኢብሩር ተውላጡ፣ ጥበብ ክቡራት ዕንቊ መሠረታ፣ አልቦ ለጥበብ ዘይመስላ (በዚህ ዓለም ዕውቀትን የሚስተካከላት የሚወዳደራት የለም፡፡ ስለዚህ ከብዙ ሀብት ዕውቀት ትበልጣለቸ፡፡ ወርቅም፣ ብርም፣ አልማዝም፣ቢሆኑ አይስተካከሏትም፡፡ የጥበብ መሠረቷ የከበረ ነው፡፡ ጥበብን የሚመስላት የሚስተካከላት የሚያክላት የለም እያለ በገለጸውና በአስተማረው መሠረት ለምታስተምሩትና ለምትማሩትም ቁሞ ነገር ትኩረት ሰጥታችሁ ተገቢውን የምርምር ውጤት በማስገኘት ሀገራችንና ሕዝባችን በተሻለ የኑሮ ደረጃ እንዲኖር እንድታደርጉ የፈጣሪያችን ትዕዛዘ መሆኑን መገንዘብ ያስፈልጋል፡፡

በግብርና ሙያ ላይ ላላችሁ ገበሬዎች “እግዚኦ ባርክ ፍሬሃ ለምድር፡፡ መሐሪ ወጻድቅ መኑ ከማከ ዘታርኁ ክረምተ በጸጋከ፡፡ ነፍስ ድኅንት ወነፍስ ርህብት እንተ ጸግበት ተአኩተከ፡፡” አቤቱ የምድርን ፍሬ ባርክ፡፡ በስጦታህ ክረምትን መልሰህ የምታመጣው ሆይ! እንደ አንተ ያለ ጻድቅና ርኅሩኅ አምላክ ማን ነው? የታመመች ሰውነት በተፈወሰች ጊዜ የተራበች ሰውነት በጠገበች ጊዜ ታመሰግንሃለች እያላችሁ አመስግኑ፡፡

የዘመነ ኦሪት መጨረሻ የዘመነ ሐዲስ መነሻ፤ ነቢይም፣ ሰማዕትም፣ ሐዋርያም በአጥማቂነቱ ካህን፤ የዓለምን ኃጢአት ይቅር የሚል ከእኔ በኋላ ይመጣል በማለቱ ነቢይ፤ ስለ ክርስቶስ ሕይወቱን በመስጠቱ ሰማዕት ከሆነው ከቅዱስ ዮሐንስ በረከት ረድኤት እግዚአብሔር አምላካችን ሁላችንም ያድለን አሜን!!

ስብሐት ለእግዚአብሔር ለዘአብጽሐነ እስከ ዛቲ ዕለት፤ ከዚህ ዘመን፣ ከዚህ ዕለትና ከዚህ ሰዓት ያደረሰን ልዑል እግዚአብሔር ይክበር ይመስገን፡፡

ቸሩ ፈጣሪያችን መድኃኔዓለም ኢየሱስ ክርስቶስ ዘመኑን የሰላም፣ የዕድገት፣ የጤናና የብልጽግና ዘመን ያድርግልን፡፡ ለሀገራችንና ለቤተ ክርስቲያናችን እንዲሁም ለመላው ዓለም በሙሉ እውነተኛውን ሰላምና ፍቅርን ያድልልን፡፡

 

 

አባ ሳሙኤል

በኢትዮጵያ ኦርቶዶክስ ተዋሕዶ ቤተ ክርስቲያን

የልማትና ክርስቲያናዊ ተራድኦ ኮሚሽን ሊቀጳጳስ

አዲስ አበባ

 

 

 

“መኑ ይከልአነ ፍቅሮ ለክርስቶስ„ ከክርስቶስ ፍቅር ማን ይለየናል?
1. መከራ ወይስ ጭንቀት፣ ወይስ ስደት፣ ወይስ ረሃብ፣ ወይስ ራቁትነት፣ ወይስ ፍርሃት፣ ወይስ ሞት ነው። ሮሜ 8፥35

2. “ኢትፍርህዎሙ ለአለ ይቅትሉ ሥጋክሙ”
“ሥጋንም የሚገድሉትን ነፍስን ግን መግደል
የማይቻላቸውን አትፍሩ ፣ ይልቅስ ነፍስንም
ሥጋንም በገሃነም ሊያጠፋ የሚቻለውን ፍሩ„ ማቴ 10፥28
ጌታችን መድኃኒታችን ኢየሱስ ክርስቶስ በዚህ ምድር ላይ ስንኖርና የምንቀበለው መከራ ሁሉ ቢበዛ ከሥጋ ያለፈ እንዳልሆነ ነገር ግን በነፍሳችን ላይ ጠላታችንን አንዳች ማድረግ እንደማይችል አረጋግጦልና።
3. ቅዱስ ጴጥሮስም “ነገር ግን ስለ ጽድቅ እንኳን መከራን ብትቀበሉ ብፁዓን ናችሁ። ማስፈራራታቸውንም አትፍሩ አትናወጡም ብሏል። 1ጴጥ. 3-14 ከዚም የተነሣ ሰማዕታት ለሥጋቸው ሳይሳሱ “እስም በእንቲ አሁ ይቅትሉነ ኩሎ አሚረ ወኮነ ከመ አባግዕ ዘይጠብሁ።„ ስለ አንተ ቀኑን ሁሉ እንገደላለን፣ እንደሚታረዱ በጎች ተቆጠርን እያሉ ስለ ክርስቶስ ፍቅር እራሳቸውን ለሞት አሳልፈው ሰጥተዋል። ሮሜ 8፥35
ሐዋርያትና አብዛኛው በመጀመሪያው መቶ ክፍለ ዘመን የነበሩት ጳጳሳት ሊቃውንት በሰማዕትነት አልፈዋል።
በድንጋይ ተወግረው ተፈተኑ ሞቱ፣ በመጋዝ ተሰነጠቁ፣ በሰይፍ ተገድለው በሰማእትነት ሞቱ፣ ሁሉን እያጡ መከራን እየተቀበሉ እየተጨነቁ የበግና የፍየል ሌጦ ለብሰው ዞሩ፣ ዓለም አልተገባቸውምና በምድረ በዳና በተራራ፣ በዋሻና በምድር ጉዳጓድ ተቅበዘበዙ። እንዳለ ቅዱስ ጳውሎስ ዕብ.11፥37
4. ጸርሑ ጻድቃን ወእግዚአብሔር ስምዖሙ። ጢሞ. 3፥11 ጻድቃን ወደ እግዚአብሔር ለመኑ እሱም ልመናቸውን ሰማ ካገኛቸውም መከራ ሁሉ ያድናቸው ዘንድ መልአኩ ሊቀ መላእክት ቅዱስ ገብርኤል ከሰማይ ወርዶ እሳቱን አጠፋው። የሚፍለቀለቀውም ውኃ እንደ በረዶ ቀዘቀዘ። ይህንን ተአምር ከተመለከቱት ብዙዎቹ ኢ አማንያን በክርስቶስ አመኑ። ነቢየ እግዚአብሔር ቅዱስ ዳዊት
5. “ይትአየነ መልአከ እግዚአብሔር አውዶሙ፤ ለእለ ይፈርህዎ„
ወያድኅኖሙ። የእግዚአብሔር መልአክ እግዚአብሔር በሚፈሩት ዙሪያ ይሰፍራል፤ ያድናቸውማል መዝ. 33፥7
6. ቅዱስ ጳውሎስም ሲገልጽው፣ “እነርሱ በእምነት ሁሉንም ድል ነሡ፣
ጽድቅን አደረጉ፣ የተሰጠውን የተስፋ ቃል አገኙ የአናብስትን አፍ ዙጉ የእሳትን ኃይል አጠፉ ከሰይፍ ስልት አመለጡ ከድካማቸው በረቱ
ዕብ.11፥33 ሠለስቱ ደቂቅን፣ ቅዱስ ቂርቆስን፣ እነ ቅዱስ አግናጤዎስ ሐዋርያ ቅዱስ እስጢፋኖስ ማለት መሆኑን ግድ ይላል።
7. “እሰመ ለመላእክቲሁ ይኤዝዞሙ በእንቲአክ„
በመንገድህ ሁሉ ይጠብቁህ ዘንድ መላእክቱን ስላንተ ያዛቸዋልና እግርህም
በድንጋይ እንዳትሰናክል በእጆቻቸው ያነሡሃል “መዝ. 90፥1
8. “ከመ ይዕቀቡከ በኵሉ ፍናዊክ„
በመንገድ ይጠብቅህ ወዳዘጋጀሁትም ሥፍራ ያገባህ ዘንድ እነሆ እኔ
መልአኬን በፊትህ እሰዳለሁ በፊቱ ተጠንቀቁ ቃሉንም አድምጡ ስሜም
በርሱ ስለሆነ ኃጢአት ብትሠሩ ይቅር አይልምና አታስመርሩት። ማቴ.
4፥7
9. “ብዙኅ ሕማሞሙ ለጻድቃን። የጻድቃን መከራቸው ብዙ ነው„ ሐሥ13፥50
የአባቶቻቸውን ርስት አሳልፈን ለባዕድ አንሰጥም በማለት የተገደሉትን መጽሐፍ ቅዱስ ክብር ሰጥቶ መዝግቧቸዋል። እስራኤላዊው ናቡቴ 1ኛ ነገ. 20፥1-15 ስለዚህ ቅዱስት ቤተ ክርስቲያን በሰማያት ያለውን ርስት በሚያሰጥ እምነትን መስክረው መሥዋዕት ለሆኑ ተከታዮቿ የቅዱስት ቤተ ክርስቲያን ሰማእታት ናቸው።
1.0 “ወእምኵሉ ያድኅኖሙ„ እግዚአብሔር እግዚአብሔር ግን ካገኛቸው
መከራ ሁሉ ያድናቸዋል። 2ቆሮ. 1፥5
በዘመነ ሰማዕታት እንደ ወርቅ በእሳት፣ በመከራ ተፈትነው በሃይማኖት ነጥረው ከወጡ ሰማዕታት አንዱ ሕፃኑ ቅዱስ ቂርቆስ ነው። የዚህን ሰማዕት ገድልና ታሪክ ከሌሎች ለየት አድርጎ በአስደናቂ ደረጃ ላይ የሚያስቀምጠው የዕድሜው ሁኔታ ነው። ቅዱስ ቂርቆስ የሦስት ዓመት ሕፃን ነበር። ለነገሩ እነ ቅዱስ ጊዮርጊስም ስማቸውን ከፍ ከፍ አድርጎ የሚያስተጋባው ገድላቸውና የሰማዕትነት ታሪካቸው እንደሚገልጸው ተጋድሎውን የፈጸሙት በሃያ ዓመት የወጣትነት ዕድሜአቸው ነው።
ከእነ ቅዱስ ቂርቆስ ባነስ የዕድሜ ደረጃ ባሉ ሕፃናትም የተፈጸመ ብዙ የምስክርነትና የምስጋና ታሪክ በቅዱሳት መጻሕፍት ተጽፎዋል።
11. መጥምቁ ዮሐንስ ለልዑል እግዚአብሔር አምልኮትና ስግደት ያቀረበው ገና በእናቱ ማህፀን ሳለ ነው (ሉቃ.1፥40)። እንዲሁም ጌታችን መድኃኒታችን ኢየሱስ ክርስቶስ ወደ ኢየሩሳሌም ቤተ መቅደስ በገባ ጊዜ ዝማሬና ምስጋና ያቀረቡለት ከሁለት እስከ አምስት ዓመት የዕድሜ ክልል ውስጥ የነበሩት ሕፃናት ነበር። ሆሣእና ለወልደ ዳዊት የክብር ባለቤት ጌታችን ኢየሱስ ክርስቶስ ለመንግሥተ ሰማያት ወራሽነት ምሳሌ አድርጎ ያስተማረባቸው ሕፃናትን ነበር (መዝ. 60፥61-2 ማቴ. 19፥14) እንደ ሕፃና ካልሆናች
12. “ቅሩብ እግዚአብሔር ለየዋሃነ ልብ„ እግዚአብሔር አምላክ ቅን ልቡና እና ሃይማኖት ላላቸው ሰዎች ቅርብ ነው ልመናቸውን፣ ጸሎታቸውን፣ ስዕለታቸውን፣ ፈጥኖ ያሰማል።

ይቆየን

ከብፁዕ አቡነ ሳሙኤል
በኢትዮጵያ ኦርቶዶክስ ተዋሕዶ ቤተ ክርስቲያን
የልማትና ክርስቲያናዊ ተራድኦ ኮሚሽን ሊቀጳጳስ
አዲስ አበባ

 

 

 

መግቢያ
የኢትዮጵያ ኦርቶዶክስ ተዋሕዶ ቤተ ክርስቲያን ሁለት ሺህ ዘመናት ያስቆጠረች ሐዋርያዊትና ጥንታዊት የሃይማሃት ተቋም ናት፡፡ በዚህም መሠረት የክርስትና እምነት እንዲስፋፋ፣ የሕዝቡን ሥነ ምግባር፣ አንድነትና ማንነት በመጠበቅ እንዲሁም ሥልጣኔን በመምራት ጉልህ ስፍራ ነበራት፡፡ ሆኖም ግን ከተወሰኑ ዓመታት ወዲህ ጀምሮ ከውስጥም ከውጭም ከባድ ፈተና ደርሶባታል፡፡
የቤተ ክርስቲያኒቱ ችግሮች ዘመናትን ያስቆጠሩ ቢሆኑም አሁን ካለው የዓለማችን ፈጣን የለውጥ እንቅስቃሴ አንጻር ሲታይ ችግሮቹ በጣም የተንሰራፉና የከፉ ሆነዋል፡፡ ይሁን እንጂ ለችግሮቹ መፍትሔ ከመፈለግ ይልቅ ቤተ ክርስቲያኒቱ በበቂ ሁኔታ እየተጠናከረች ነው የሚለው አመለካከት እና መዘናጋት ችግሮች፡ ተባብሰው ቤተ ክርስቲያኒቱን ለውድቀት እየዳረጓት ይገኛሉ፡፡ በመጀመሪያ ደረጃ በታሪክ፣ በትውልድና በእግዚአብሔር ዘንድ ከሚያስጠይቀው ውድቀት ቤተ ክርስቲያኒቱን ማዳን፣ በመቀጠልም ተገቢውን እስትራቴጂና የማስፈጸሚያ ስልት በመንደፍ፤ የቤተ ክርስቲያኒቱን እምቅ ሀብት በመጠቀም ለሀገሪቱና ለዜጎቿ ተጨባጭ መንፈሳዊ እድገትን ማጎናጸፍና ማኅበራዊና ኢኮኖሚያዊ የልማት አስተዋጽኦዎችን በብቃት እንድታበረክት ማድረግ ወቅቱ አበክሮ የሚጠይቀው እጅግ ወሳኝና መሠረታዊ ጉዳይ ነው፡፡
በመሆኑም የቤተ ክርስቲያኒቱን ሕልውና እየተፈታተነ ያለውን ችግር ለመፍታት ተቀዳሚው ተግባር ችግሩንና የችግሩን ምንጭ በማወቅ መለየት ነው፡፡ ስለሆነም ይህ ጽሑፍ በአሁኑ ሰዓት የሚታዩትን የቤተ ክርስቲያናችንን ዐበይት ችግሮችና መፍትሔውን በአጭሩ ይቃኛል፡፡
1. የቤተ ክርስቲያናችን የአስተዳደር ዐበይት ችግሮች
ቅዱስ ሲኖዶስ ቁልፍ ተግባራትን በማቀድ የማይመራበት፤ የወሰነውን ውሣኔ ማስፈፀም ያልቻለበትና ክትትልና ግምገማ የማድረግ ልምዱ ዝቅተኛ የሆነበት ነው፡፡
2. በቅዱስ ፓትርያርኩ ጽ/ቤት በእቅድና ፕሮግራም መሥራት ፈጽሞ የማይታወቅበት፣ የቤተ ክርስቲያኒቱን ሀብትና ንብረት ለቤተ ክርስቲያኒቱ ዋና ዓላማ ማስፈጸሚያ ሳይሆን ውጤት ለሌላቸው ተግባራት የሚባክንበት፣ በሙያቸውና በችሎታቸው የተመረጡ አማካሪ ቡድኖች የሌሉበት፤ በአንጻሩ ቤተ ክርስቲያኒቱን የማያውቁ፣ ለቤተ ክርስቲያኒቱ ምንም ግድ የሌላቸው ሰዎች በወሳኝነት የሚንቀሳቀሱበት ነው፡፡ በአጠቃላይ ቤተ ክርስቲያንን ስልታዊና ዘለቄታዊነት ባለው መልኩ ለመምራት የተዘጋጀ መሠረታዊ የአመራር ስልት የሌለና አካሄዱ በሙሉ በዘፈቀደ ግብታዊና ልማዳዊ የሆነበት ነው፡፡
3. የቤተ ክርስቲያኒቱ ዋነኛ ተልዕኮ የክርስቶስን ወንጌል በማስፋፋት የምዕመናንን ክርስቲያናዊ ሕይወት ማጽናትና ያላመኑትን በማሳመን ምዕመናንን ማብዛት መሆኑ እየታወቀ ይህን ተልዕኮ ለማሳካት የሚያስችል እቅድና ግብ እየተቀመጠ፤ ለዚሁ ተግባር ማስፈጸሚያ ተገቢው በጀት እየተመደበ የሚሠራበት ሁኔታ ባለመኖሩ ምዕመናን ለሌሎች ባዕድ ሃይማኖቶች ቅሰጣ ተጋልጠዋል፡፡ በመሆኑም የቤተ ክርስቲያኒቱን ተልዕኮ ማስፈጸም በእጅጉ ተዘንግቷል፡፡
4. በመንበረ ፓትርያርክ ጠቅላይ ጽ/ቤት የኃላፊዎች ምደባ በሞያ፣ በችሎታ ወይም በብቃት ሳይሆን በዝምድና፣ በሀገር ልጅነት፣ ለቤተ ክርስቲያኒቱ አገልግሎት ሳይሆን ለግለሰቦች ባለው ታማኝነት በመሆኑ፣ ለከፍተኛ የአመራር ችግር፤ ለሀብትና ንብረት ብክነትና ዝርፊያ፤ ለውዝግብና ለመልካም አስተዳደር እጦት ምክንያት ሆኗል፡፡ በመሆኑም አብዛኛው የቤተ ክርስቲያኒቱ አስተዳደር ለብልሹ አመራርና አስተዳደር እንደ ጥሩ ማሳያ እየጠቀሰው ይገኛል፡፡
5. የቤተ ክርስቲያን አስተዳደር ለሁለት የተከፈለበት፤ በአንድነትና በሰላም ከመፈጸም ይልቅ የተከፋፈሉበት፣ ያልተረጋጉበት፣ ብሎም በሁከትና በግጭት ሰላማቸውን ያጡበት ሆኖ ይገኛል፡፡
6. የቤተ ክርስቲያናችን አጠቃላይ አወቃቀርና አደረጃጀት አሁን ካለንበት ሁኔታ፣ ከአገልግሎቱ ስፋትና ከልማትና ማኅበራዊ እንቅስቃሴዎችን ጋር አብሮ የሚጓዝ ባለመሆኑ ቤተ ክርስቲያናችን ወቅቱን በመዋጀት ከጊዜው ጋር እንዳትራመድና ተከታዮቿን በአግባቡ እንዳትጠብቅ አድርጓታል፡፡
7. የወደፊቷ ቤተ ክርስቲያን ተረካቢዎች የሆኑ አገልጋዮችን የሚያፈሩት የአብነት ት/ቤቶችና የሰንበት ት/ቤቶች አደረጃጀት ተገቢ ትኩረት ተሰጥቶት በበቂ በጀትና ብቃት ባለው አመራር የተደራጀና የተደገፈ ባለመሆኑ ቤተ ክርስቲያኒቱን በሚረከቡ አገልጋዮች ዝግጅት ላይ ከፍተኛ ክፍተት ይታይበታል፡፡
8. የረጅም ጊዜ ግባችንንና ራዕያችንን የሚያመለክት ስትራቴጂክ ዕቅድ ባለመኖሩ አሠራሩ ሁሉ በእለት ተእለት ጉዳዮች እንዲሁም ጥቃቅንና ረብ የሌላቸው ተግባራት ላይ ብቻ በማተኮሩ ቤተ ክርስቲያኒቱን ራእይ የሌላት አስመስሏታል፡፡
9. በየዓመቱ ከሚደረገው የሥራ ፕሮግራም ጋር ተገናዝቦ የደመወዝ፣ የሥራ ማስኬጃና የካፒታል (የፕሮጀክቶች) በጀቶች የአዘገጃጀትና የአመዳደብ ሥርዓት ባለመኖሩ በተለይ የካፒታል በጀት የሚጠይቁ ፕሮጀክቶች ያለበቂ ጥናትና ዕቅድ እየተጀመሩ ለከፍተኛ የበጀት እጥረት፣ ለምዝበራና ለውዝግብ ምክንያት ሆነዋል፡፡
10. ለቤተ ክርስቲያን አገልግሎት በቤተ ክርስቲያኒቱ ድርጅቶችና በሐዋርያዊ ተልዕኮ ስም በየደረጃው የሚሰበሰበው ሀብት ያለአግባብ ከዕቅድና ከፕሮግራም ውጭ ጥቅም ለማይሰጡ ተግባራት ይባክናል፡፡ በዚህም የተነሳ ለብዙ አብያተ ክርስቲያናት መዘጋት፣ ለካህናት መሰደድ፣ ለምዕመናን መፍለስ ምክንያት ሆኗል፡፡
11. ተጨማሪ የገቢ ምንጭ የሚያስገኙ ፕሮጀክቶች በማጥናት ተግባራዊ ለማድረግ ያለው አመለካከት እና ፍላጎት ዝቅተኛ በመሆኑ የቤተ ክርስቲያኒቱን የችግር ጊዜ መውጫ ጥሪት ከማባከን ውጪ ሌሎች አማራጭ የገቢ ምንጮችን አስፍቶ ማየት አልተቻለም፡፡ በዚህም የተነሳ በየጊዜው ለሚያጋጥመው የበጀት እጥረት ምላሽ መስጠት እጅግ ፈታኝ ሆኗል፡፡
12. ቤተ ክርስቲያኒቱ ለዘመናት ጠብቃ ያቆየቻቸው ቅርሶችና ንዋያተ ቅድሳት በከፍተኛ ሁኔታ እየተዘረፉና እየተመዘበሩ ያሉበት ወቅት ሲሆን ለችግሩም የቤተ ክርስቲያኒቱ አመራር ተገቢ ትኩረት አልሰጠውም፡፡
13. በአጠቃላይ በቤተ ክርስቲያኒቱ ማዕከላዊ የሆነ የሀብት አስተዳደር ባለመኖሩ አገልጋዮቿ ገጠሩን እየተው ገቢ ይገኝበታል በሚል ወደ ከተማ እንዲጎርፉ ምክንያት ሆኗል፡፡ ይህም በገጠር የሚገኙ ብዙ አብያተ ክርስቲያናትን ያለአገልጋይና ያለንዋያተ ቅድሳት በማስቀረቱ አብያተ ክርስቲያኗት እንዲዘጉ ሆነዋል፡፡
14. በደቡብ፣ በምዕራብ፣ በደቡብ ምዕራብና በመሳሰሉት የሀገሪቱ ክፍሎች ቤተ ክርስቲያን ወደ ሕዝቡ አልደረሰችባቸው ቦታዎች ትኩረት በመስጠት ልዩ የስብከተ ወንጌል እና ሐዋርያዊ ተልእኮ መርሐግብር በተጠና ሁኔታ በማካሔድ አገልግሎቱ ቀጣይነት እንዲኖረው ለማድረግ የየቦታውን ተወላጆች ከመነሻው ጀምሮ በአፍ መፍቻ ቋንቋቸው በማስተማርና በማሰልጠን ለአገልግሎቱ ብቁ የሚያደርግ መሠረታዊ ሥራ አልተሠራም፡፡
15. ምንም እንኳን ቤተ ክርስቲያናችን ረጅም እድሜን ያስቆጠረችና እምቅ አቅም ያላት ቢሆንም በዋናነት በአስተዳደር ችግር ምክንያት በማኅበራዊ አገልግሎትና በኢኮኖሚያዊ ልማት ዘርፍ ያላት አስተዋጽዖ ከጊዜ ወደ ጊዜ በሀገሪቱ ካለው አጠቃላይ የልማት እንቅስቃሴ አንጻር እጅግ ውሱን ሆኗል፡፡
በአጠቃላይ የቤተ ክርስቲያናችን አመራር ሠራተኛን፣ ገንዘብንና ንብረትን በአግባቡና ዘመኑ በሚጠይቀው የአሠራር ዘይቤ በማቀናጀት የቤተ ክርስቲያኒቱ ዋነኛ ዓላማ የሆነውን ሐዋርያዊ አገልግሎት ለማስፋፋትና ማኅበራዊና ኢኮኖሚያዊ አስተዋጽዖ ለማድረግ የሚያስችል ችሎታ ዕውቀትና ልምድ የሚጠይቅ፣ ከፍተኛ አደራና ኃላፊነት ያለባት ቢሆንም ያለው ተጨባጭ እውነታ ግን በዚህ መንገድ ኃላፊነቱን ለመወጣት እየተሠራ እንዳልሆነ የሚታይ እውነት ነው፡፡
በዚህም ምክንያት የቤተ ክርስቲያናችን መሠረታዊ ተልዕኮ የተደናቀፈበት፤ በማኅበራዊ አገልግሎትና በኢኮኖሚያዊ ልማት አስተዋጽዖ ማድረግ ይቅርና የራሷን አገልጋዮች በአመዛኙ ከችግር ማላቀቅ ያልቻለችበት ደረጃ ላይ ትገኛለች፡፡ ይህም ቤተ ክርስቲያናችን በምዕመናን፣ በመንግሥትና በተለያዩ አካላት ያላትን አመኔታና ከበሬታ እያሳጣት ይገኛል፡፡
በመሆኑም በአደጋ ላይ ያለውን አጠቃላይ የቤተ ክርስቲያን ሕልውና ወደ መልካም ሁኔታ ለመመለስ ቤተ ክርስቲያናችን ውስጧን በአስቸኳይ በመፈተሽ ተገቢውን ወቅታዊ የማስተካከያ ሥራ በመሥራት ዘለቄታ ያለው መፍትሔ ለመስጠት መሠረታዊ የሆነ አስተዳደሩን የማስተካከል ውሣኔ በመስጠት በአስቸኳይ ተግባራዊ ሊደረግ ይገባል፡፡
ይህንን ውሣኔ ተግባራዊ በማድረግና እምቅ ሀብቷን በመጠቀም የኢትዮጵያ ኦርቶዶክስ ተዋሕዶ ቤተ ክርስቲያን እምነቷንና ሥርዓቷን፣ ታሪኳንና ቅርሷን መጠበቅና ማስጠበቅ ግዴታ አለብን።
2. ጠቅላይ ጽ/ቤቱን በተመለከተ
ቤተ ክርስቲያኒቱ የቤተ ክህነቱን ጠቅላይ ጽ/ቤት ያደራጀችበት ራሱን የቻለ መዋቅር ቢኖርም መዋቅሩን ሊያሠራ የሚችል እና ቤተ ክርስቲያኒቱንም የሚጠበቅባትን ተልዕኮ ለመወጣት የሚያስችል የሰው ኃይል አሰላለፍ እና አሠራር የውለም፡፡
1. በጠቅላይ ጽ/ቤት ደረጃ አብዛኛው የሰው ኃይል፣ ሙያን እና ችሎታን መሠረት ያደረገ ሳይሆን በዝምድና ወይም በቅርበት የተደረገ ምደባ ነው፡፡ ይህም የጠቅላይ ጽ/ቤቱ መምሪያዎች ስም ብቻ ተሸክመው ከዓመት ዓመት ከመሸጋገር ውጭ ስያሜያቸውን የሚገልጽም ይሁን የሥራ ዝርዝራቸውን በተግባር እንዳይተገብሩ ደካማ አድርጎ አስቀምጧቸዋል፡፡
2. የተማሩና ቤተ ክርስቲያኒቱን ከጊዜው ጋር እንድትራመድ ሊያግዙ የሚችሉ ባለሙያዎች አለማሳተፍና ቤተ ክርስቲያኒቱን ለማገልገል ገፍተው ሲመጡ በተለያዩ መንገዶች አማሮ ማባረር ደግሞ ሌላው በጠቅላይ ጽ/ቤቱ ላይ የሚታይ ችግር ነው፡፡
3. መምሪያዎች በየዓመቱ የቤተ ክርስቲያኒቱን ዕድገት እና ጉድለት ለመገምገም የሚያስችል በዕቅድ እና ሪፖርት ላይ ያተኮረ አሠራር ስለሌላቸው ሥራቸው ሁሉ በልማድና በግብታዊነት ላይ የተመሠረቱ መሆናቸው የቤተ ክርስቲያኒቱን አገልግሎት ከማዳከሙ በተጨማሪ የወደፊት ስትራቴጂያዊ አቅጣጫ ለመተለም አስቸጋሪ አድርጎታል፣
4. በስብከተ ወንጌል ተልዕኮ ክርስትናን ያላወቀውን ሕዝብ ቀርቶ የተጠመቀውን ሕዝብ እንኳን በወንጌል ኮትኩቶ ማሳደግ የሚችል ተግባር አለመኖሩ ቤተ ክርስቲያኒቱን የወላድ መካን እያደረጋት ያለ ጉዳይ ነው፣
5. በማዕከል ደረጃ የሚዘጋጁ በሕዝቡ ዘንድ ሰፊ ተቀባይነት ያላቸው ወቅታዊ መረጃዎችን የሚያቀርቡ እና የምዕመናንን ጥያቄዎች የሚመልሱ ጠንካራ ሚዲያዎች አለመኖራቸው ምዕመናን ቤተ ክርስቲያናቸውን በሚገባ እንዳያውቋት ሆነዋ፣
6. ቤተ ክርስቲያኒቱ በኢትዮጵያ ውስጥ የማኅበራዊ አገልግሎት ተቋም በማቋቋም መሪ ብትሆንም የከፈተቻቸው ተቋማት በበቂ የማስፋፋት ሥራ አልተሠራባቸውም፡፡ እንደ ተከታዮቿ ብዛት እና በሀገሪቱ እንዳለ ድህነት ማኅበራዊ አገልግሎት በመስጠት ረገድ መሪ ፊት አውራሪ መሆን የሚገባት የኛ ቤተ ክርስቲያን ነበረች፡፡ ነገር ግን ቤተ ክርስቲያኒቱ ያሏት ከጣት ቁጥር ያነሱ ተቋማት እንኳን የሚሰጡት አገልግሎት በራሱ የማያረካና አሠራሩም ብዙ ሳንካ ያለበት ነው፡፡
7. የገጠር አብያተ ክርስቲያናት በሰፊው ለችግር መጋለጣቸው በየመንገዱ ሥዕል እና ጃንጥላ ዘርግተው ሳንቲም የሚለምኑ ካህናትን አብዝቶአል፡፡ በዚህም ከለላ በርካታ ሕገወጦች ተግባሩን ገንዘብ እንደመሰብሰቢያ መንገድ እየተጠቀሙበት በመሆኑ በቤተ ክርስቲያኒቱ ስም ከቁጥጥር ውጭ ከሆነ የማታለል ወንጀል እየተስፋፋ ይገኛል፡፡
8. ወጥ የሆነ የገንዘብ አስተዳደር አለመኖሩ የደመወዝ ክፍያ እንደ አጥቢያ ቤተ ክርስቲያኑ አቅም እንዲወሰን አድርጎታል፡፡ ከዚህም የተነሳ በከተማ ያሉ አብያተ ክርስቲያናት አንጻራዊ ገቢ ከፍተኛ ስለሆነ ድሀ በሆኑ አበብያተ ክርስቲያናት የሚኖሩ አገልጋዮች ገጠሩን እየተው ወደ ከተማ እንዲጎርፉ ምክንያት ሆኗል፡፡ ይህም የገጠሪቱን ቤተ ክርስቲያን በከፍተኛ ሁኔታ እያራቆታት ብሎም አገልጋዮቿ ለፍልሰት ዳርጓል፡፡
9. በጠቅላይ ጽ/ቤቱ ባሉ መምሪያዎች በተለይም በሰበካ ጉባኤ ማደራጃ መምሪያ አስተባባሪነት በየጊዜው ጉባኤዎች ይካሄዳሉ፡፡ በጉባኤዎቹም ላይ ተግባራዊነታቸውን ለማየት የሚያጓጉ መንፈሳዊ፣ ማኅበራዊ እና ኢኮኖሚያዊ አንድምታ ያላቸው በርካታ ጠቃሚ ውሣኔዎች ይተላለፋሉ፡፡ ሆኖም ውሣኔዎቹ ከወረቀት ባለፈ ተግባራዊ ሲደረጉ አይታይም፡፡
በአጠቃላይ ቤተ ክርስቲያኒቱን ለቀጣዩ ትውልድ ለማሸጋገር ከተለያዩ ፈተናዎችና ጥገኝነት ነጻ በማድረግ በገቢዋ ረገድ ራሷን ማስቻል ያስፈልጋል፡፡ አባቶችም ባለባቸው ኋላፊነት መጠን ቤተ ክርስቲያኒቱን ለመምራትና ለማስተዳደር ይቸገራሉ፡፡ ስለዚህ አሁነ ያለውን በችግር የተተበተበ አስተዳደር፣ የዘፈቀደ አሠራር እንዲሁም አንድ በአንድ ችግሮችን በመፈተሽ ለማስተካከል ወቅቱ የሚጠይቀውን መፍትሔ ለማምጣት ጊዜው አሁን ነው፡፡
የክርስቶስ ቤተ ክርስቲያንን ለመምራት ልዑል እግዚአብሔር ኃላፊነቱን በእኛ በአባቶች ትከሻ ላይ አስቀምጧል፡፡ ስለዚህ ትውፊቷንና ሃይማኖቷን በጠበቀ መልኩ በአስተዳደሯ ላይ መሠረታዊ የአሠራር ሒደት ለውጥ ለማድረግ ቤተ ክርስቲያኒቱን ለተሻለ ተልዕኮ ማብቃት እግዚአብሔርና ሕዝበ ክርስቲያኑ ከእኛ የሚጠብቁት አስቸኳይ ተግባር ነው፡፡
ችግሩን ለመፍታት በቤተ ክርስቲያኒቱ መዋቅር ውስጥ ያሉ አካላት ሁሉ የበኩላቸው ሚና ቢኖራቸውም የቅዱስ ሲኖዶስ ምልዓተ ጉባኤ ከፍተኛውን ድርሻ መውሰድ ይጠበቅበታል፡፡ የቅዱስ ሲኖዶስ ጉባዔ የቤተ ክርስቲያኒቱ የመጨረሻ ወሳኝ አካል ሆኖ ሳለ ይህ ሁሉ ችግር በቤተ ክርስቲያኒቱ ላይ ያለማቋረጥ እንደ ሐምሌ በረዶ ሲወርድባት በቂ የሆነ ትኩረት በመስጠት ተግባራዊ የመፍትሔ እርምጃ አልወሰደም፡፡ አልፎ አልፎ ለችግሮቹ መፍትሔ ሊያመጡ የሚችሉ አንዳንድ ጠቃሚ ውሣኔዎችን በተለያዩ ጊዜያት ቢያስተላልፍም የተላለፉ ውሣኔዎችን ተግባራዊነት ተከታትሎ ማስፈጸም አልቻለም፡፡ በዚህም ቤተ ክርስቲያኒቱ ያለምንም ማቋረጥ በችግር ቀጠና ውስጥ እንድትጓዝ ምክንያት ሆኗል፡፡ ስለሆነም የቅዱስ ሲኖዶስ አባላት ሁሉ በአንድ መንፈስ ሆነው ቤተ ክርስቲያኒቱን ከወደቀችበት አዘቅት ለማውጣት ጠንክረው ኃላፊነታቸውን መወጣት ይኖርባቸዋል፡፡
በተለይም ችግሩ ጣሪያ በነካበት በዚህ ወሳኝ ጊዜ ቅዱስ ሲኖዶስ ነገሮችን በቸልታ መመልከቱን ትቶ አስቸኳይ የመፍትሔ እርምጃ መውሰድ ይጠበቅበታል፡፡ ይህን ለውጥና መልካም አስተዳደር ለማምጣት ጉዳዩን በጸሎት ከማሰብ ጋር በትኩረት መከታተል መሥራት ያስፈልጋል፡፡
የአጭር እና መካከለኛ ጊዜ የመፍትሔ ሐሳቦች
ቤተ ክርስቲያኒቱ አሁን ባለችበት የአስተዳደር ሁኔታ የቅዱስ ሲኖዶስ አባላት ከፍተኛውን የተጠያቂነት እና ኃላፊነት ድርሻ ይወስዳሉ፡፡ አሁን በቤተ ክርስቲያኒቱ ላይ የወደቀው ሸክም የተወሳሰበ እና ጠንካራ አመራር የሚያስፈልገው ነው፡፡ ሆኖም የቅዱስ ሲኖዶስ አባላት አውቀውም ይሁን ሳያውቁ በተፈጠረ ክፍተት ምክንያት ችግሮቹን መፍታት ስላልቻሉ ቤተ ክርስቲያኒቱ ወርቃማ የሥራ ጊዜ እያመለጣት ነው፡፡ ጉዞዋም ወደ ኋላ ሆኖአል፡፡ አንገብጋቢ እና ፋታ የማይሰጡ ችግሮች በአደባባይ የተገለጡ ሆነው ሳለ ትኩረት እየተሰጣቸው ያሉት ጊዜያዊ በሆኑ መሠረታዊ ችግር የማይፈቱ በግርግር የታጀቡ ተግባሮች ናቸው፡፡ እንዲሁም እንደ ከፍተኛ የቤተ ክርስቲያኒቱ አስፈጻሚ አካል የቤተ ክህነቱ ጠቅላይ ጽ/ቤት በተለያዩ ምክንያቶች ውጤታማ አልሆነም፡፡ ይህንንም ግልጽ የሚያደርጉ መገለጫዎችን ቀደም ሲል አይተናል፡፡ ይህም የሚያሳየው ቤተ ክርስቲያኒቱ ስትሪቴጂያዊ ፖሊሲና ስልት እየተከተለች መሥራት እንዳልቻለች ነው፡፡ ስለሆነም ይህን የችግር ጅረት ገድቦ ለማቆም ብሎም ቤተ ክርስቲያኒቱ የምትፈልገውንና የሚጠበቅባትን አገልግሎት ለማበርከት እንድንችል ቀጥሎ ያሉት የመፍትሔ ሀሳቦች ተገቢ ናቸው ብዩ እናምናለን፡፡
የአጭር ጊዜ አስተዳደራዊ መፍትሔዎች
እነዚህ ተግባራት በከፍተኛ ርብርብ ወጥና ሁሉን አቀፍ በሆነ መልኩ ተግባር ላይ ሊውሉ የሚገባቸው ተግባራት ናቸው፡፡ የእነዚህን ተግባራት ዋና ዓላማና ግብ የሚከተሉት ናቸው፡፡
1. የቅዱስ ሲኖዶስን ሥልጣንና ኃላፊነት ሕገ ቤተ ክርስቲያን በሚያዘው መሠረት ተፈጻሚ ማድረግ፣
2. ስለዚህም ቅዱስ ሲኖዶስ አስተዳደሩንና አሠራሩን አሻሽሎ አመራር በመስጠት በኩል መሠረታዊ ለውጥ የሚያመጣ ሥርዓተ ቤተ ክርስቲያንን በጠበቀ መንገድ ቤተ ክርስቲያኒቱን ከችግር ቀጠና ማውጣት ወቅቱ የሚጠይቀው ተልእኮ ነው፡፡
3. ብፁዓን ሊቃነ ጳጳሳትና በአህጉረ ስብከቶች ያሉ አካላት ቤተ ክርስቲያኒቱ ያለችበትን ትክክለኛ ስዕልት ማየት እንዲችሉ ማድረግና የሀሳብ ልውውጥና ምክክር አድርገው ሊሠሩ ስለሚገባቸው ሥራዎች ተወያይተው አቅጣጫ እንዲተልሙና በቀጥታ ወደ ሥራ የሚገቡበትን መንገድ በመቀየስ ወደ ሥራ እንዲገቡ ማድረግ፣
4. በየአጥቢያው ላሉ ካህናት አንደኛ ወቅታዊ ሁኔታዎችን በተመለከተ፤ ሁለተኛ እስከዛሬ በመደበኛ ሁኔታ እንደትምህርት የማይሰጡ የሕግ፣ የአስተዳደር እና ማኅበራዊ ጉዳዮችን፣ በሦስተኛ ደረጃ ደግሞ በአጠቃላይ ሊሠሩና ሊደረጉ ስለሚገባቸው ስልታዊና ዘለቄታዊ ሥራዎች ተከታታይና ጥልቀት ያላቸው ሥልጠናዎችን መስጠት፣
5. በቤተ ክርስቲያኒቱ አስፈላጊውን መሠረታዊ የአሠራር ሂደት ለውጥ በማድረግ የአስተዳደር ብቃት ያላቸውና የተማሩ ኃላፊዎችን፣ ሥራና ሠራተኞች ለማገናኘት በየዘርፉ መመደብ፣
6. በዘመድና በሙስና የሚፈጸሙ ቅጥሮችንና የተለየዩ አገልግሎት አሰጣጥ ላይ ሕገ ቤተ ክርስቲያን በሚያዘው መሠረት ከቅዱስ ሲኖዶስ ጀምሮ በየደረጃው ተፈጻሚ እንዲሆኑ ማድረግ፣
7. በቅዱስ ሲኖዶስ የሚያዙ አጀንዳዎችና ውሣኔዎች ላይ ሁሉም ሊቃነ ጳጳሳት እኩል ሥልጣን እንዲኖራቸው እና የውሣኔዎቹን ተግባራዊነት የሚከታተሉበትን የአሠራር ሥርዓት መዘርጋት፣
8. የሕትመት ውጤቶቹ ለምእመናን ተገቢውን ትምህርት የሚያስተላልፉና ስለ ቤተ ክርስቲያኒቱ አስፈላጊውን መረጃ የሚሰጡ እንዲሆኑ በመንበረ ፓትርያርኩ ጠቅላይ ጽ/ቤት አስተዳደር ሥር ማደራጀት፤ እንዲሁም የተጠናከረ የኦዲቶሪያል ሂደቶችን እንዲያልፉ ማድረግ፡፡
9. የንብረት፣ የቤትና የገንዘብ አስተዳደር ሂደቱ በሕገ ቤተ ክርስቲያን እንዲከናወን ማስቻል፣
10. ሕገ ቤተ ክርስቲያንን ቤተ ክርስቲያኒቱን ማዕከል ያላደረገ አስተዳደር እንዳይኖር አደረጃጀቱን ማስተካከል፡፡
4. በአጭር ጊዜ መተግበር ያለባቸው ሐዋርያዊ አገልግሎትን የሚያጠናክሩ መፍትሔዎች
1. የራሳቸውን እምነት ከማስተማር ይልቅ የቤተ ክርስቲያኒቱን ስም በማጥፋትና በማጥላላት በፕሮፓጋንዳ ዘመቻ ላይ የተሰማሩትን ወገኖች ስህተታቸውና ማንነት ታቸውን በመግለጥና በማሳወቅ ምእመናን በሃይማኖታቸው ልበሙሉነት እንዲሰማቸው ማስቻል፣
2. ቤተ ክርስቲያኒቱ እያንዳንዱ ምእመን ዘንድ የሚደርስ መዋቅር ያላት በመሆኑ ካህናት ይህንን መልካም ሁኔታ በመጠቀም የንስሐ ልጆቻቸውን ተግተውና ነቅተው እንዲያስተምሩና እንዲጠብቁ ኃላፊነታቸውን ማሳሰብና ይህንን ለማድረግ እንዲችሉ አቅማቸውን ማሳደግና ማገዝ፣ ለዚህም መጠነ ሰፊ የሆነ የካህናት ሥልጠናዎች በየሀገረ ስብከቱ በአጭር ጊዜ ውስጥ በተተለመና ስልታዊ በሆነ መንገድ በማዘጋጀት ስልጠና መስጠት፡፡
3. መሠረታዊ የሆኑ የቤተ ክርስቲያን ትምህርቶችንና በየጊዜው የሚነሱ ወቅታዊ የቤተ ክርስቲያን ጉዳዮች ለእያንዳንዱ ምእመን ዘንድ ሊደርስ በሚችል መልኩ በራሪ ጽሑፎችን ማዘጋጀትና ማሰራጨት፣
4. የበራሪ ጽሑፎች ዝግጅትና ስርጭት ማዕከል (Tract Centre) በማቋቋም፣ የሚዘጋጁ ጽሑፎችም እያንዳንዱ ምእመን እጅ እንዲደርሱ የሚያስችል ሥርዓት መዘርጋት፣
5. የቤተ ክርስቲያኒቱን ትምህርት ከጽሑፍ በተጨማሪ በተለያዩ መንገዶች በተለይም በEOTC TV ፕሮግራም በምስልና በድምፅ ለማሰራጨት እንዲቻል ይህንኑ ለመፈጸም የሚያስችል ከዝግጅቱ እስከ ስርጭቱ ያለውን ሥራ የሚሠራና ኃላፊነቱን የሚወስድ አንድ ማዕከል ወይም ክፍል ማቋቋም፣
6. በዚህ ላይ አስቀድሞ የአሰልጣኞች ሥልጠና መስጠትና ከዚህም ቀጥሎ በየአጥቢያው ላሉ ካህናት የመሠረታዊ ትምህርት ኮርስ መስጠት፣ እነዚህ ካህናትም ልጆቻቸውን የማስተማርና የመጠበቅ ተግባራቸውን በተጠናከረና ጥበባዊ በሆነ መንገድ በርትተው እንዲፈጽሙ ማድረግ፣
7. በየሀገረ ስብከቱ እስከ አጥቢያ ቤተ ክርስቲያን ድረስ ምእመናን ሃይማኖታቸውን በሚገባ ማወቅ የሚያስችላቸው መሠረታዊ ትምህርቶችን የሚማሩባቸው ተከታታይነት ያላቸው የስብከተ ወንጌል መርሐ ግብሮችን ማካሄድ፣
8. በቤተ ክርስቲያን ተልዕኮ ላይ ተጽዕኖዎችና ፈተናዎች የበለጠም ጠንከር ያሉባቸውን ቦታዎች ለይቶ በማወቅ በእነዚህ ቦታዎች ላይ ሰፊና ተከታታይነት ያለው ጠንካራ ሐዋርያዊ ጉዞ ማድረግ፣ በቦታው ላይ በቋንቋቸው ሰባክያነ ወንጌል እንዲኖሩ የሥልጠናና ሌሎች ድጋፎችን ማድረግ፣
9. ከጠረፋማ ቦታዎችና የአካባቢው ነዋሪ ሕዝብ በአካባቢ ቋንቋ የሚሰብኩ መምህራን በጣም ጥቂት በሆኑበት ወይም በሌሉበት ቦታዎች መጠነኛ መነሻ ዕውቀት ያላቸውንና ቤተ ክርስቲያንን ለማገልገል ፈቃደኛ የሆኑትን አሰባስቦ በአዲስ አበባ ወይም በሚያመች አቅራቢያ ለተወሰኑ ወራት ያህል ጥሩ መረዳት ሊፈጥርላቸውና ለማስተማር የሚያስችላቸውን ትምህርት መስጠት፣
10. ለገዳማት አባቶች ግንዛቤ በማስጨበጥና በማወያየት በየአካባቢያቸው ያሉ ምእመናን በማስተማርና በመጠበቅ ቀጥተኛ ተሳታፊዎች እንዲሆኑ ማድረግ፡፡
5. የመካከለኛ ጊዜ ተግባራት
እነዚህ ተግባራት በቀጣዮቹ ሦስት ዓመታት (ከ2011 እስከ 2014 ዓ.ም) ድረስ የሚፈጸሙ ተግባራት ናቸው፡፡ የእነዚህ ተግባራት ዓላማዎች (ግቦች) የሚከተሉት ናቸው፡፡
1. ምእመናን እምነታቸውን በሚገባ ከማወቃቸው በተጨማሪ በቤተ ክርስቲያን አገልግሎት ላይ ሙሉ ተሳትፎ ያላቸው እንዲሁም ለሌሎች መዳን የሚያስቡና የሚሠሩ እንዲሆኑ ማድረግ፡፡
2. ካህናት ራሳቸውን በዕውቀት ያበለጸጉ፣ በዘመኑ ካለው ሁኔታ አንጻር ምእመናንን እንዴት መጠበቅና መምራት እንዳለባቸው የሚያውቁና በተግባር የሚያውሉ እንዲሆኑ ማድረግ፣
3. ቤተ ክርስቲያን በዘለቄታዊነት ልትደርስባቸው ወደሚገቡ ግቦች ለመጓዝ ልጆቿ በተቀናጀ ሁኔታ የሚሠሩበትን ምቹ ሁኔታ መፍጠር፣
4. ቅድስት ቤተ ክርስቲያን በኢኮኖሚያዊ ልማት በኩል ጠንካራ መሠረት ያላቸው አሠራሮችና ተቋማት እንዲኖሯት ማስቻል፡፡ እነዚህን ግቦች ከዳር ለማድረስ ቀጥሎ የተዘረዘሩትን የመፈጸሚያ ስልቶች (ተግባራት) ማከናወን አስፈላጊ ነው፡፡
6. ስብከተ ወንጌልና ሐዋርያዊ አገልግሎትን በተመለከተ
1. የአብነት ት/ቤቶችን ሥርዓተ ትምህርት ለቤተ ክርስቲያኒቷ ስብከተወንጌል መሠረታዊ በቁዔት ያላቸውን ሰዎች ሊያፈራ በሚችል መልኩ መቅረጽና ተግባራዊ ማድረግ፣
2. የዕጩ ካህናት፣ የካህናትና የሰባክያነ ወንጌል ማሰልጠኛዎችን በየአህጉረ ስብከቱ በአግባቡ በማደራጀት አሁን ላሉትም ሆነ ወደፊት ለሚመጡት አገልጋዮች መሠረታዊና ጠንከር ያለ የቤተ ክርስቲያን ትምህርት እንዲሰጥ ማድረግ፣
3. በሰንበት ትምህርት ቤቶች የሚሰጡ ትምህርቶች ወጥና ተከታታይነት ያላቸው እንዲሆኑ ሥርዓተ ትምህርት በመቅረጽ፣ የማስተማርያ መጻሕፍትን በማዘጋጀት ተግባራዊ ማድረግ፣
4. በየዓመቱ ባሉት የሁለት የክረምት ወራት የሰንበት ትምህርት ቤት መምህራን ሆነው ሊያገለግሉ ለሚችሉ መሠረታዊና ደረጃውን የጠበቀ ትምህርትና ሥልጠና በማዕከል መስጠት፣
5. ምእመናንን በሀገሪቱ የምጣኔ ሀብታዊና ማኅበራዊ እንቅስቃሴ ንቁ ተሳትፎ እንዲያደርጉና ለዚህም እርስበራሳቸው የመደጋገፍና የመረዳዳትን ባህል እንዲያዳበሩ ማስገንዘብና ማበረታታት፣ ይህም ለቤተ ክርስቲያንም ጠቃሚና አንድ የአገልግሎት ዘርፍ መሆኑን ማመልከት፣
6. በሀገራችን ቤተ ክርስቲያናችን ሕዝቡን ወዳልደረሰችባቸው ልዩ ትኩረት በመስጠት ልዩ የስብከተ ወንጌልና የሐዋርያዊ ተልዕኮ አገልግሎት በተጠና ሁኔታ በማካሄድ ይህም ቀጣይነት እንዲኖረው የየቦታውን ተወላጆች ከመነሻው ጀምሮ ማስተማርና ማሰልጠን፣
7. ቢያንስ በከተማ ያሉ አብያተ ክርስቲያናትና ገዳማት በንግሥ ቀናትና በመሳሰሉት በዓላት ጥላ እያዞሩ መለመንን ሙሉ በሙሉ እንዲቀር ማድረግ፣
8. በቤተ ክርስቲያን ውስጥ ሊኖር የሚገባውን የአገልጋይ ብዛትና ዓይነት በጥናት ላይ ተመስርቶ ወጥ በሆነ ሁኔታ በመወሰን መገደብ፣
9. የስብከተ ወንጌል መርሐ ግብር በዓመት ቢያንስ ሁለት ጊዜ ወደ ኬንያ፣ ሩዋንዳ፣ ቡሩንዲ፣ ኮንጎ እና ደቡብ ሱዳን በማድረግ ሕዝቡን ማስተማርና ማጥመቅ፣
10. በካሪቢያን አካባቢ ያሉ ኦርቶዶክሳውያን ወገኖችን ቢያንስ አንድ ጊዜ በተቀናጀ መርሐ ግብር መጠየቅ፣
11. በአጠቃላይ በሕዝቡ ክርስቲያናዊ የሕይወት ጉዞ ላይ ሊገጥሙ የሚችሉ ቀኖናዊ ጉዳዮችን አስቀድሞ በመለየት አግባብነት ባለው አንድነትን በሚጠብቅ መንገድ መፍትሔ መስጠትና ሕዝቡ የክርስቶስ የማዳን ጥሪ ለሚሰጠው አወንታዊ ምላሽ እንቅፋት እንዳይገጥመውና ሸክም ከብዶት እንዳይቸገር መርዳት ናቸው፡፡

7. የገንዘብ አስተዳደር እና ኢኮኖሚያዊ ልማትን በተመለከተ
ቤተ ክርስቲያኒቱ በገንዘብ አስተዳደር ከመቸውም ጊዜ በከፋ መልኩ የገንዘብ ብክነት ውስጥ ትገኛለች፡፡ ይኸም የሆነበት ምክንያት በዋናነት ቤተ ክርስቲያኒቱ በእቅድና በህግ የማትመራ መሆኑን ያሳያል በዕቅድና በጥናት ያልተመሠረተ ከፍተኛ ምዝበራዎች እየተፈጸሙ ነው። የቤተ ክርስቲያኒቱ ገንዘብ ብቻ ሳይሆን አስተዳደሯም በቤተ ዘመዳዊ በአካባቢ በጥቅም ስለለትን በመዘርጋት በሚፈጸም አድሎ ለሙስና መጋለጡ እንዲሁም ተጨማሪ የገቢ ምንጭ የሚያስገኙ ፕሮጀክቶች ላይ ያለው ፍላጎት ደካማ በመሆኑ እና ሁል ጊዜም የሚጠበቀው ከታወቁት (ቋሚ ከሆኑት) የገቢ ምንጮች ብቻ በመሆኑ ነው፡፡
ከላይ በተገለጹት ምክንያቶች ዛሬ ቤተ ክርስቲያኒቱ ለከፍተኛ የገንዘብ ችግር በመጋለጡዋ በተለያዩ ጊዜያት በስጦታና በስዕለት የገቡ ወርቆች እየተሸጡ ነው፡፡ ይህ ሁኔታ መፍትሔ ሳይሰጠው ከቀጠለ የቤተ ክርስቲያኒቱ መሬት ሕንጻዎች ንብረቶች መሸጣቸው አይቀሬ ነው፡፡ በመሆኑም ይህ በዚህ እንዲያበቃ እና የቤተ ክርስቲያኒቱን የኢኮኖሚ አቅም ለማሳደግ፤ ብሎም በተለያዩ የኢንቨስትመንት መስኮች ላይ በመሳተፍ ለሀገሪቱ ልማት አስተዋጽኦ እንዲኖራት የሚከተሉት መፍትሔዎች በአስቸኳይ መወሰድ ይኖርባቸዋል፡፡
ሀ. የንዋያተ ቅድሳት ኢንዱስትሪ
ቤተ ክርስቲያ የምትገለገልባቸው ንዋያተ ቅድሳት ማምረቻ ፋብሪካ በቤተ ክርስቲያኒቱ ውስጥ መክፈት አስፈላጊ ነው፡፡ በዚህም ጥራትና ደረጃቸውን የጠበቁ ልብሰ ተክህኖ፣ ጧፍ፣ ሻማ፣ እጣን፣ ወይን (ዘቢብ)፣ መስቀሎች (አርዌ፣ ብርት፣ ጽንሐ) እና ሌሎች ንዋያተ ቅድሳት እንዲመራት ማድረግ ይህም ቤተ ክርስቲያኒቱ የራሱዋን አስተምህሮ የሚያስረዱና ትውፊትዋን የጠበቁ ንዋያተ ቅድሳትን ማምረት ከማስቻሉም በላይ ለኢኮኖሚያዊ ዕድገትዋ ከፍተኛ አስተዋጽዖ ያደርጋል፡፡
ለ. ማተሚያ ቤት
ቤተ ክርስቲያኒቱ በሕትመቱ ኢንዱስትሪ ተሳትፎዋ በዕድሜ ቀዳሚ ብትሆንም ኢንዱስትሪውን አሳድጋ እና አስፋፍታ ጊዜያችን የሚጠይቀው ደረጃ ላይ ማድረስ አልቻለችም፡፡ ስለሆነም በዘመናዊ መልኩ የተቀናጀና በባለሙያ የሚመራ ማተሚያ ቤት ቢኖራት በዚህም ውስጥ ጋዜጦችን፣ መጻሕፍትን፣ የተለያዩ ሰነዶችን፣ የተለያዩ ፖስተሮችን፣ ወዘተ ለቤተ ክርስቲያኒቱ ብቻ ሳይሆን ከሌላውም ጋር ተወዳድሮ ማሸነፍ የሚያስችል በጥራት የሚያትም እንዲሆንና ገቢ ሊያስገባ እንዲችል ማድረግ አስፈላጊ ነው፡፡ ይህም በቤተ ክርስቲያኒቱ በኩል የሚታተሙ ሕትመቶችን በፍጥነት እና በጥራት ማተም ከማስቻሉም በላይ በሀገሪቱ ያለውን የማተሚያ ቤት እጥረት በማቃለል በኩል ቤተ ክርስቲያን የበኩልዋን እንድትወጣ ያደርጋታል፡፡
ሐ. ከፍተኛ የትምህርት ተቋማት
ዛሬ በሰለጠነው ዓለም ላሉ ታዋቂ ዩኒቨርሲቲዎች መሠረታቸው የሃይማኖት ተቋማት ናቸው፡፡ በኛ ሀገር ግን በዚህ በኩል የቤተ ክርስቲያኒቱ አስተዋጽዖ እዚህ ግባ የሚባል አይደለም፡፡ ሆኖም አሁንም ቢሆን ከተሠራ በቂ ጊዜ እና ሀብት አለ፡፡ ስለሆነም በነገረ እግዚአብሐር፣ በቀለምና በቴክኒክ ሙያ ሚያሰለጥኑ በተመጣጣኝ ክፍያ አገልግሎት የሚሰጡ ደረጃቸውን የጠበቁ ኮሌጆችን በመክፈት በሥነ ምግባርና በሙያ የታነጹ ዜጎችን ማፍራት ከቤተ ክርስቲያኒቱ የሚጠበቅ ወቅታዊ ጉዳይ ነው፡፡ ይህም መንፈሳዊና ማኅበራዊ ኃላፊነቷን እንድትወጣ የሚያደርጋት ተግባር ነው፡፡ በሁሉም አህጉረ ስብከት ያሉ አድባራትና ገዳማትን እንደ ቦታው ሁኔታና ኢኮኖሚ በማጥናት የአደኛ ደረጃ የሁለተኛ ደረጃ ት/ቤቶች መሥራት ግድ ይላል በአለንበት ክፍል ዘመን ትውልዱን የምናገኝበትና የምንቀርጽበት ብቻ አማራጭ ነው።
መ. የጤና ተቋማት
በጤናው ረገድ ከከፍተኛ ሪፈራል ሆስፒታሎች እስከ ክሊኒክ በመክፈት ኅብረተሰቡን ከማገልገል በተጨማሪ ከፍተኛ ገቢ ማግኘት ይቻላል፡፡ በተያዥነትም የቤተ ክርስቲያኒቱ አገልጋዮችና አቅም የሌላቸውም በነጻ ሕክምና እንዲያገኙ ያስችላል፡፡

ሠ. የሕትመት ውጤቶች
ቤተ ክርስቲያኒቱ የራሷን ፍልስፍናና የሊቃውንቶቿ ውጤት የሆኑ ትምህርቶቿን በማሳተም ከፍተኛ ገቢ የሚያገኙ ግለሰቦች ከቁጥር በላይ ናቸው፡፡ በአንጻሩ ደግሞ ቤተ ክርስቲያኒቱ በዘረፈ በኪሣራ እየተንቀሰች ትገኛለች፡፡ በቤተ ክርስቲያኒቱ አንድ አሳታሚ ድርጅት ቢኖርም በሚፈለገው መጠንና ጥራት ማሳተም ባለመቻሉ ለሊቃውንትና የምእመናንን ፍላጎት ማርካት አልቻለም፡፡ የሕትመት ሚዲያዎቹም ቢሆኑ ማስተማሪያ ሳይሆኑ መሳደቢያና የግለ ሰዎችን ዝና ብቻ የሚያወሩ በመሆናቸው በአንባቢውና በኅትመት ዓለም ተቀባይነታቸው ዝቅተኛ ሆኗል፡፡ በገበያም አይፈለጉም፡፡ ይህም የሆነው የተቀላጠፈና ማዕከላዊነቱን የጠበቀ አፈጻጸም ባለመኖሩ ነው፡፡ ስለዚህ አደረጃጀቱንና አሠራሩን አስተካክሎ የተለያዩ የሕትመት ውጤቶችን በጥንቃቄ ለሕጻናት፣ ለወጣቶች፣ ለአረጋውያን በተለያዩ ቋንቋዎች ወቅቱን በጠበቀ መልኩ ቢታተሙ የስብከተ ወንጌል አድማስ ይሰፋል፡፡ በተጨማሪም የቤተ ክርስቲያኒቱን ገቢ በከፍተኛ መጠን ማሳደግ ይቻላል፡፡
ረ. ግብርና እና መሬት አስተዳደር
የሀገራችን የገቢ ምንጭ በከፍተኛ ደረጃ የተመሠረተው በግብርና ነው፡፡ ይኸውም 85 በመቶ የሚሆነው ሕዝባችን የሚተዳደርው በግብርና ስለሆነ ነው፡፡ በተለይም በአሁኑ ወቅት እየታየ ያለውን በግብርና ላይ የተመሠረተ መጠነ ሰፊ የልማት ዘመቻ ሥራ ለማጠናከር ቤተ ክርስቲያኒቱ በየአህጉረ ስብከቱ ባሏት መሬቶች ላይ ወይም ለዚሁ ሥራ መሬት በመቀበል የግብርና ሥራ መሥራት አለባት፡፡ የግብርና ምርት ሽያጩንም ለሀገር ውስጥና ከሀገር ውጪ በገበያ ላይ ማቅረብ ይጠበቅባታል፡፡ ይህም የካህናቷን ገቢ ማሳደግና ለሀገሪቱ ትርጉም ያለው የልማት አስተዋጽዖ ከማበርከተ አንጻር ትክክለኛ አቅጣጫን መንደፍ ያስችላታል፡፡

ሰ. የቤቶች አስተዳደር
ቤተ ክርስቲያናችን ከቁጥር በላይ የሆኑ የኪራይ ቤቶች አሏት፡፡ ነገር ግን ቤቶቹ በብልሹ አሠራር የተነሳ የተፈለገውን ያህል ገቢ እያስገኙ አይደለም፡፡ እንዲሁም ሆኖ የሚሰበሰበው ገቢ ዝቅተኛ አይደለም፡፡ ይህን የበለጠ ለማጠናከር፡-
1. ወቅቱን ያማከለ የኪራይ አከፋፈል እንዲኖረው በማድረግ ገቢውን ማሳደግ፣
2. አዳዲስ ቤቶችን ባሉን የከተማ መሬቶች ላይ እንደየቦታዎቹ አቀማመጥና ሁኔታ የተለያዩ ሕንጻዎችን በማስገንባት ማከራየትና በሪል እስቴት ኢንዱስትሪ ተሳታፊ መሆን አስፈላጊ ነው፡፡
ሸ. ቱሪዝም
ቤተ ክርስቲያኒቱ የዘረፋ ብዙ ታሪካዊና ሃይማኖታዊ ባለሀብት ስትሆን በዘርፉ ያላት ጥቅም ዝቅተኛ ነው፡፡ በመሆኑም በዚህ ዘርፍ አስጎብኚ ተቋማት በመክፈት እና በማስጎብኘት ከፍተኛ ገቢ ማግኘት ይቻላል፡፡ እንዲሁም በቱሪዝም ቦታዎች ላይ ለጎብኚዎች አስፈላጊ አገልግሎት የሚሰጡ ተቋማትን በመክፈት በሀገሪቱ ቱሪዝም ኢንዱስትሪ ከፍተኛ አወንታዊ ሚና መጫወት አላስፈላጊ ነው፡፡ በተጨማሪም የኢትዮጵያ የቱሪስት መስህቦች በአብዛኛው በቤተ ክርስቲያኒቱ ስር እንደመሆናቸው ከዘርፉ መንግሥት ከሚያገኘው ገቢ የባለቤትነት ገቢ እንድታገኝ ማድረግ ያስፈልጋል፡፡

ወስብሐት ለእግዚአብሔር

ከብፁዕ አቡነ ሳሙኤል በኢትዮጵያ ኦርቶዶክስ ተዋሕዶ ቤተ ክርስቲያን
የልማትና ክርስቲያናዊ ተራድኦ ኮሚሽን ሊቀጳጳስ
አዲስ አበባ

 

 

 

 

 

በተሰጠኝ የቀጠሮ ሰዓት  መሠረት ከቢሮአቸው ተገኘሁና እንድገባ ተፈቀደልኝ፡፡

ቢሮአቸውን ከፍቸ ስገባ ትሕትና እና ፍቅር በተሞላበት መልካም አባታዊ አቀባበል ከወንበራቸው ተነሥተው በያዙት መስቀል ባረኩኝና እንድቀመጥ ፈቀዱልኝ፡፡

በተደረገልኝ መልካም አቀባበል ፈጣሪ መድኃኔዓለም ኢየሱስ ክርስቶስ በጸሎተ ሐሙስ የሐዋርያትን እግር ያጠበበትንና እናንተም  ለሌሎች ወንድሞቻችሁ እንዲሁ አድርጉ በማለት  በተግባር የፈጸመውንና የሠራውን ሥርዐት እንዳስታውስ አደረገኝ፡፡ ምንአለ ሌሎችም የሀገር፤ የሕዝብና የሃይማኖት መሪዎች እንደ ብፁዕነታቸው እንዲያገለግሉት ለሾማቸውና ሐላፊነት  ለሰጣቸው፤ ለሚያከብራቸውና ለሚታዘዛቸው ሕዝብ  መልካም ፊትና ጥሩ ቃል መስጠትን ከአቡነ ሳሙኤል ቢማሩ አልኩኝ፡፡ አንድ ሊቀ ጳጳስ ከተቀመጠበት ወንበር ተነሥቶ ባለጉዳይን ሲቀበል ማየቴና ለእኔም በተደረገልኝ የክብር አቀባበል ከምጠብቀው በላይ ሆኖ ስላገኘሁት በጣም ተደሰትኩ፡፡

እኒህ አባት ሚዲያዎች ብዙ ያሉላቸውና መጻሕፍቶቻቸው በአስገራሚ መረጃዎች የተሞሉ ስለመሆናቸው የሚነገርላቸው በብዙ ለመረጃ ቅርብ በሆኑ አማንያን ዘንድ ከሚታወቁትና ከፍተኛ የከበሬታ ማዕረግ ካላቸው አበው ሊቃነ ጳጳሳት መካከል አንዱ ከሆኑት የልማትና ክርስቲያናዊ ተራድኦ ኮሚሽን ሊቀ ጳጳስ ጋር እነሆ እላለሁ፡፡

ሊቀ ጳጳሱ የዋዛ እንዳልሆኑ የነገሩኝ ወዳጆቸና ጓደኞቸ ልክ እንደሆኑ ተረዳሁ፤ አረጋገጥኩ፡፡ ምክንያቱም ከመጀመሪያው አነጋገራቸው ሁሉ በቁም ነገር የተሞላ፤ የሚገርም አገላለጽና አቀራረብ ነበር፡፡

ስለ ቤተ ክርስቲያን ማንነት የገለጹልኝን እነሆ፤

ቤተ ክርስቲያን የሥጋና የነፍስ ሀኪም ቤት፤ የእውቀት፤ የፍትሕና የሕግ መገኛ መሠረተ ሕይወት ነች፡፡ የታመሙ የሚፈወሱባት፤ያዘኑ የሚጽናኑባት፤በእየዕለቱ ብዙ ሕሙማነ ሥጋና ሕሙማነ ነፍስ ለህክምና የሚመላለሱባትና ደጅ የሚጠኑባት የኢየሩሳሌም ሰማያዊት ተምሳሌት ነች፡፡

ምእመናንና ምእመናት ከሊቅ እስከ ደቂቅ ጸበሉን ጠጥተውና ተጠምቀው፤ እምነቱን ተቀብተው፤ በመስቀሉና በገድሉ ታሽተው፤ ሱባኤ ይዘው፤ ንስሓ ተቀብለው፤ ክቡር ሥጋውንና ቅዱስ ደሙን ተቀብለው ምድራዊና ሰማያዊ ክብር የሚያገኙባት፤ በሥጋ በነፍስ በአእምሮ ከሚያስጨንቃቸው ነገር የሚላቀቁባት፤ ሁሉም ሰው እኩል እንዲገለገሉባት የተሰጠች በምድር ያለች ሰማያዊት የእግዚአብሔር ቤት ነች፡፡

በመሆኑም ሰዎች በዚህ ዓለም ያለውን ውጣ ውረድ፤ የደረሰባቸውን፤ ያጋጠማቸውን ችግርና መከራ፤ ስቃይኛ ፈተና፤ለሰው መንገር የከበዳቸውን ከባድና አስጨናቂ ነገር ሁሉ ለፈጣሪ ነግረውና ተማኅጽነው አምላክም ሰዎችን  የሃይማኖታቸውን ጽናትና የልባቸውን ቅንነት አይቶ ከመከራ ሥጋና ከመከራ ነፍስ የሚያድናባት ፍትሐ-አምላክ የሚገኝባት በከበረ ደሙ የመሠረታት ዘለዓለማዊ ሕይወትን የምታሰጥ እንተ በምድር ሥረዊሃ ወበሰማይ አዕፁቂሃ የሆነች ምስአል ወምስጋድ ወምስትራየ ኀጢአት ማኅደረ መለኮት ደብተራ ቅድስት የመድኅነ ዓለም ኢየሱስ ክርስቶስ ቤት፤ ታቦተ ሕጉ ያለባት፤ ጉልላቷ ደሙን ያፈሰሰባት መስቀል የተተከለባት የክርስቲያኖች ቤት ነች፡፡

ጥንታዊት፤ ታሪካዊት፤ ሐዋርያዊት፤ ብሔራዊትና ርትዕት የሆነች የኢትዮጵያ ኦርቶዶክስ ተዋሕዶ ቤተ ክርስቲያንን ውለታ ሳስብ ውስጤ ይረበሻል፡፡ ምክንያቱም ብዕር ቀርጻ፤ብራና ዳምጣ፤ ቀለም በጥብጣ፤ ለኢትዮጵያ ሀገራቸን ታሪክን፤ ቅርስን፤ ፍትሕን፤ መልካም አስተዳደግንና አስተዳደርን፤ ጥሩ ባህልንና ሥርዓትን፤ ርኅራኄ የተሞላበት መፋቀርንና መረዳዳትን፤ መከባበርንና ሰላምን፤ ነጻነትንና ክብርን  ጠብቃና አስጠብቃ ለትውልድ ያቆየች ቤተ ክርስቲያን ይህ ሁሉ ውለታዋ መገንዘብ ያስፈልጋል። ኢትዮጵያንና ኢትዮጵያውያንን የሚጠሉ ሁሉ እርሷን ለመጉዳት በጠላትነት ሲረባረቡባት ማየት ቀና ልቡና እና ንጹሕ ኅሊና ላለው ሰው ምን ያህል ያሳዝናል!!

የወጣቶችን መልካም ሥነ ምግባር በተመለከተ የሠጡኝ ምክር

ወጣትነት አስቸጋሪ የሆነና ሊታሰብበት የሚገባ የእድሜ ክልል ነው፡፡ በመሆኑም የወጣትነት ዘመን በሃይማኖት ትምህርት፤ በመልካም ሥነ ምግባርና በእውቀት ካልተገራና ካልተገነባ እጅግ በጣም አስፈሪና አስጨናቂ፤ አደጋ ያዘለና የከበበው የእድሜ ክልል ነው፡፡ ወጣቶችን በዚህ የእድሜ ክልል ውስጥ በሥጋዊና በመንፈሳዊ እውቀት ካልገነባናቸው ብቻቸውን አይጎዱም፤ ብቻቸውን አያዝኑም፤ ብቻቸውን አይከስሩም፤ብቻቸውን አያነቡም፡፡ ኪሳራው ጉዳቱ ኀዘኑ ለቅሶው ውድቀቱ የቤተሰብ፤ የማኅበረሰብ ፤የቤተ ክርስቲያን፤ የመንግሥትና የሀገር በአጠቃላይ የሁላችንም ፈተና ነው፡፡ወጣቶችን ማገዝ ማለት ደግሞ ቤተሰብን፤ ማኅበረሰብን፤ ቤተ ክርስቲያንን፤ ሀገርን በአጠቃላይ ሁላችንንም መርዳት ነው፡፡

በዘመናችን ከዘመኑ ስልጣኔ ጋር በተያያዘ መልኩ የወጣቶችን በጎ ሐሳብና ተግባር የሚሰርቁ እጅግ በጣም ብዙ የሆኑ ዘመኑ የወለዳቸውና ያመጣቸው ጎጂ መጥፎና ዘግናኝ ክስተቶችና ነገሮች እየታዩ ነው፡፡ ሰው ዘመናዊነት በሚል ሰበብ በመታለል ከአምላኩ በመራቅና በመለየት ላይ ይገኛል፡፡ ይህ ሞተ ሥጋና ሞተ ነፍስ አደጋ ወዳለበት የመጓዝ ተግባር በአንድ ሌሊት የተፈጠረ አይደለም፡፡ ክፉ አሳቢዎችና አድራጊዎች ይህችን ቅድስት የክርስቲያን ሀገር ቅዱስ የሆነ ባህሏን ለማጥፋት፤ እምነቷንም ለመሸርሸር ፕሮጀክት ቀርጸው  ለረጅም ዘመናት በሚያደርጉት ተንኮል ነው፡፡

ስለዚህ ኢትዮጵያውያንና ኢትዮጵያውያት በተለይም የኢትዮጵያ ኦርቶዶክስ ተዋሕዶ እምነት ተከታዮች በሙሉ ማስተዋልን፤ ክብርንና ሞራልን ጠብቆ መኖርን፤በሃይማኖትና በመልካም ሥነ ምግባር መጽናትን፤ ወደ ተረጋጋ አእምሮ መመለስንና መታመንን፤ ፍቅርን ገንዘብ ካላደረግን በዓለም ላይ የምናያቸው አደጋዎችና ሁኔታዎች በእኛም ላይ ይደርሳሉ፡፡ የእግዚአብሔርን ሕግ አለመጠበቅ ታላቅ ቅጣት ያስከትላል፡፡ ሰው ሰውን ቢበድል ከፈጣሪ ዘንድ ይለምኑለታል፤ሰው ከእግዚአብሔር ሕግ ቢለይና ፈጣሪውን ቢያሳዝን ግን ከማን ዘንድ ያማልዱታል፡፡ ከባድ አደጋ ነው፡፡

በዘመናችን እጅግ ጎጂና መጥፎ ልማዶች ከምንላቸው ውስጥ ለምሳሌ ያህል፤

ለአንደዛዥ ዕፀዋት ሱስ ተገዥ መሆን፤

የሰዶምና የገሞራ ሰዎች የጠፉበትን ግብረ ሰዶማዊነት ዝንባሌ፤

ሠርተውና ደክመው ያላገኙትን ገንዘብ በሙስና ለማግኘት መመኘትና መሞከር፤

የቤተሰብ፤የወገን፤ የሀገር እና የሃይማኖት ፍቅር ማጣት፤

ለአዩት ብልጭልጭ ነገር ሁሉ መጓጓትና ተገዥ መሆን፤

የወደፊት ራእይና እቅድ አለመኖር፤ለዕለቱ ብቻ ልደሰት ማለት፤

ከዘመኑ ስልጣኔ አንጻር በአእምሮአቸው ለሚነሱ ጥያቄዎች ትክክለኛ የመልስ አሰጣጥ ችግር፤

ግለኝነት ማለትም እኔ ብቻ ከተጠቀምኩ ለሌላው ምን አገባኝ ማለት፤፤

እናትን፤ አባትን፤ ታላቅን፤ የሕዝብንና የሃይማኖት መሪን ያለማክብር ዝንባሌ፤

የእንተርኔትና የሶሻል ሚዲያ ሱሰኛ መሆን፤

በተግባር ላላዩትና ተጨባጭ ላልሆነ ነገር በሐሜትና በአሉባልታ መነዳት፤

ለትምህርት፤ለምርምርና ለሥራ መነሣሣት ያለው ፍላጎትና ጥረት ደካማ መሆን

ሰይጣን በገሀድ ሲመለክ ማየትና የመሳሰሉት ናቸው፡፡

በመሆኑም ወጣቱ ትውልድ እነዚህን ችግሮችና መሰናክሎች እንዴት ማለፍ እንዳለበት ቤተሰብ፤ ማኅበረሰብ፤ ቤተ ክርስቲያን፤ መንግሥትና መምህራን   በአጠቃላይ ሁላችንም እጅ ለእጅ ተያይዘን ካልተረዳዳን ሀገር እንዲረከብ ተስፋ የተጣለበት ወጣት መንገድ ላይ ወድቆ ይቀራል፡፡ ሀገር ተረካቢ ታጣለች፡፡ ይህ የጋራ ኪሳራ ደግሞ በምድርም በሰማይም ያስጠይቃል፡፡ ጥሩ ዜጋ ካለ  ሀገር፤ ሃይማኖት፤ ልማት፤ ክብር፤ ነፃነት፤ ሞራል፤ ጤና አለ፡፡

ከላይ እንደገለጽኩት ጥሩ ሥነ ምግባርን የምታስተምር ማለትም ዐሥርቱ ቃላትንና ስድስቱ ሕገ ወንጌልን መሠረት ያደረገች እናት የኢትዮጵያ ኦርቶዶክስ ተዋሕዶ ቤተ ክርስቲያንን ተመርኩዘን ትውልዱ ከቅጽረ ቤተ ክርስቲያን እንዳይርቅ ከእጃችን እንዳይወጣ ተግተን መሥራት ይጠበቅብናል፡፡ የዘመኑን ወጣት ትውልድ ካጣነው ትልቅ አደጋ ላይ ስለምንወድቅ ቆም ብለን ማሰብና ማሰላሰል ያለብን አሁን ነው፡፡

የዘመናዊነት ጥቅም

ዘመናዊነት እንደ ስሙ ችግር ያለበት አይመሰልም፤ የለውምም፡፡ ነገር ግን ሰው በከፊል የተረዳውና እየሆነም ያለው በተቃራኒ መልኩ እጅግ ዘግናኝና አስከፊ በሆነ መንገድ ነው፡፡ ዘመናዊነት ማለት እኮ የራስን ማንነት መጣል፤ ከእምነትና ከመልካም ባህል መለየት መውጣት ማለት አይደለም፡፡ ብርሃነ ዓለም ሐዋርያው ቅዱስ ጳውሎስ “አርአያ ኩንዎሙ ለመርዔቱ/ ለመንጋው ምሳሌ ሁኑ::” 1ጴ. 5፡-3 በማለት እናዳስተማረን የዘመናዊ መረጃ መረብ ለሁሉም እኩል መዳረስ፤ የዘመናዊ ትራንስፖርት ሲስተም ሁሉም ተጠቃሚ መሆን፤ የዘመናዊ መገናኛ መረብ ለሁሉም መድረስ፤ የዘመናዊ ጤና አገልግሎት፤ዘመናዊ የአመራረት ስልት፤ ዘመናዊና ቀልጣፋ የሆነ ፍትሕ የማግኘት፤ ዘመናዊ የመማርና የማስተመር መስፋፋት፤ ዓለም የደረሰበትን ሁሉ ጥብብ ማወቅና መጠቀም፤ አዳዲስና ጠቃሚ ግኝቶችን መፍጠር፤ መንፈሳዊና ሥጋዊ ሕይወትን በሰላምና በጤና ማኖር፤ ለሰማያዊው ዓለም ምድራዊውን የሠመረ ማድረግ ናቸው፡፡ ስለዚህ እኒህ ዓለም ከመሰልጠኑ የተነሣ ያገኘናቸው ትሩፋቶች ሊናቁና ሊጠሉ አይገባም፡፡ ምክንያቱም ለመንፈሳዊው ዓለም እድገትም እጅግ ብዙ አስተወጽኦ አድርገዋል፡፡

በመሆኑም ዓለማችን የሳይንስና የመገናኛ ቴክኖሎጂ ውጤቶችን በመጠቀም ዕድገትን  በፍጥነት በሁሉም ዘመናዊ የመገናኛ አውታሮች የፈጠሩት ትስስር ከፍተኛ ነው።

ለምሳሌ ዘመናዊ ዘዴዎች መካካል የሳይተለይት የስልክና የኢንተርት የድርጅታል ስርጭት የሚጫወቱት ሚና ከፍተኛ ነው።

ለማኅበራዊ ትስስር እንዲሁም ለጋራ ብልፅግናና የተፈጥሮ ሀብት በአግባብ እንዲያዝና ጥቅም ላይ እንዲውል።

ዓለም በአንድ ምህዋር ውስጥ አንዲት መንግድር ናት ሲባል የነፃ ንግድና የፋይናንስ ዝውውር ሀገራት በእድገት ጎዳና እንዲጔዙ አድርጎዋቸል ይህ ጥሩ ጎኑ ነው ነገር ግን የዚህን ያክል ደግሞ መጥፎ አስተዋጽኦ እያደረገም ይገኛል ስለዚህ ምግብ ሲባል የተገኘውን ሁሉ መመገብ ሳይሆን መርጦ ከሃይማኖትና ከባህል ስለዚህም ምግብ ሲባል የተገኘውን ሁሉ መመገብ ሳይሆን መርጦ ከሃይማነትና ከባህል አንፃር የሚያስማማውንና የተፈቀደውን መመገብ ግድ ነው። ስለጣኔ እንዲሁ ነው። ያገኘህውን አይበላም።

ለምሳሌ በቤተ ክርስቲያናችን ውስጥ፡-

ሀ. የሕትመት መሳሪያዎች ግኝት መበራከትና መስፋፋት ቅዱሳት መጻሕፍት በብዛትና  በፍጥነት ታትመው ለተጠቃሚው ሁሉ  በቀላሉ እንዲዳረስ መሆኑ፤

ለ. ጧፍና ሻማ በማብራት ብቻ ይሠጥ የነበረው መንፈሳዊ አገልግሎት በኤሌክትሪክ ኃይል መብራት መታገዙ፤

ሐ. ማይክራፎን በመጠቀም በውስጥም በውጭም በሩቅም ያለው ሕዝብ በሙለ ሊገለገል ቻሉ፤

መ. የሊቃውንቱን አስተምህሮ ማስ ሚዲያ በመጠቀም በዓለም ላሉ የእምነቱ ተከታዮች ማዳረስ  መቻሉ፤

ሠ. የኢንተርኔት፤ የፋከስና የተንቀሳቃሽ ስልክ ተጠቃሚ መሆን፤

ረ. በፕሮጀክተር በመታገዝ ማስተማርና መልእክት ማስተላለፍ መቻሉ፤

ሰ. በሞንተርቦ በመታገዝ ድምጽን ከፍ አድርጎ ሁሉም ሰው እንዲሰማው  መደረጉና የመሳሰሉት ዘመናዊነትን የተላበሱ ግልጋሎት ሰጭ መሳሪዎች የሚወደዱና

የሚመረጡ ናቸው፡፡

ሕገ እግዚአብሔርን አለመጠበቅ ደግሞ ዋጋ ያስከፍላል፡፡ 

ስለዚህ እግዚአብሔር አምላክ በነፃ አእምሯችን ተጠቅመን  መልካም ነገርን ሁሉ እንድንሠራና እንድንጠቀም ፈቅዶልናል፡፡ ከክፉና ከጎጂ ድርጊትም እንድንጠበቅ አዝዞናል፡፡ለማጠቃለል ያህልም ነቢየ እግዚአብሔር ልበ አምላክ ቅዱስ ዳዊት “ሚጦን ለአዕይንትየ ከመ ኢይርአያ ከንቶ፡፡” “ወአሕይወኒ በፍኖትከ”/ከንቱ ነገርን እንዳያዩ ዓይኖቸን መልስ፡፡ በመንገድህ ሕያው አድርገኝ፡፡ መዝ. 118/119. 37 ይላል፡፡ በሀገራችንና በሕዝባችን ላይ እየታየ ያለውን መጥፎ ተግባር ለመከላከል የሁላችንም ሐላፊነት አለብን፡፡ ምክንያቱም በእናንተ ዘንድ ያለውን የእግዚአብሔር መንጋ ጠብቁ ተብለን ታዝዘናል፡፡ 1ጴ. 5፡- 2

 

ብፁዕነታቸው ሰላመ እግዚአብሔር ከሁላችን ጋር ይሁን አሉኝ

እኔም አሜን ይሁንልን  አልኩኝ፡፡

በመጨረሻ የብፁዕነትዎ ቡራኬ ይድረሰኝ ብዬ ተሰናበትኩ

 

ከአባ ሳሙኤል

በኢትዮጵያ ኦርቶዶክስ ተዋሕዶ ቤተ ክርስቲያን

የልማትና ክርስቲያናዊ ተራድኦ ኮሚሽን

ሊቀ ጳጳስ

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

ብፁዓን ሊቃነ ጳጳሳትና የልዩ ልዩ ሃይማኖት መሪዎችና ተወካዮች፤ የተከበራችሁ አምባሳደሮች፤

የተከበራችሁ የዓለም አቀፍ የዕርዳታ ሰጪ ተወካዮች እንዲሁም የዚህ ጉባኤ ተሳታፊዎች፤

ከሁሉ አስቀድሜ በኢትዮጵያ ውስጥ ስለአሉ ሰብአዊ ዕርዳታዎችና አገልግሎቶች እንድንወያይ ይህንን የተቀደሰ መድረክ ለአደራጁ አካላት እግዚአብሔር በጎ አመለካከትን ስለሰጣቸው ለኃያሉ አምላክ ምስጋናችን ከፍ ያለ ነው፡፡

ይህ የበጎ አድራጎት ስሜት በተለይ ከውጭ የሚመጣ ዕርዳታና ድጋፍ በተቀናጀ መልኩ ባለመሰጠቱ በሚሰጡ መግለጫዎችና በሚዘጋጁ ሰነዶች በውጤትም ሆነ በአሐዝ ተዘጋጅተው ለሕዝብ ባለመቅረባቸው ለሕዝቡም ሆነ ለለጋሽ ድርጅቶች ጥንካሬአቸውንና ከሕዝብ ጋር ያላቸውን የድጋፍ ቁርኝት ለማረጋገጥ እንዲችሉ ግልጽ የሆነ አገር አቀፍ እና ኅብረተሰብ ተኮር መስመርና ሥርዓት እንዲዘረጋ ያስፈልጋል፡፡

ይህም ጉባኤ ለዚህ ጉዳይ ትኩረት እንዲሰጠውና የድጋፍ መዋቅር በየደረጃው የሚታይበት ስልት እንዲጠቁም ተፈልጎ እንደተዘጋጀ ግልጽ ነው፡፡

የኢትዮጵያ ኦርቶዶክስ ተዋሕዶ ቤተ ክርስቲያን ከዋናው መሥሪያ ቤት ጀምሮ እስከ መንደርና ቤተሰብ ድረስ ቁርኝት ያላት ስለሆነ በየደረጃው ለሚከሰቱ የተፈጥሮ አደጋዎችና ሰው ሠራሽ ችግሮች አቅሟ በፈቀደው መሠረት ፈጥና ትደርሳለች፡፡

በዚህ ረገድ ልዩ ልዩ መዋቅሮች ባልተዘረጉበት ዘመን ሁሉ የኢትዮጵያ ኦርቶዶክስ ተዋሕዶ ቤተ ክርስቲያን ለተፈናቃዮች፣ ለአረጋዊያን፣ ለነዳያን፣ ለአእምሮ ሕመምተኞችና ለአካል ጉዳተኞች፣ ለወጣቶችና ለሴቶች የሚረዱ አገልግሎቶችንና ቱሩፋቶችን በአጋርነት ስትሰጥ ቆይታለች አሁንም ይህንን ሰብዓዊ አገልግሎት በመስጠት ትቀጥላለች፡፡

እንደሚታወቀው እ.ኤ.አ. በበ1970 በጋራና በአጋርነት የሰብአዊ እርዳታ አገልግሎት የሚሰጥ መርኃ ግብር (Joint Relief Program) ተቋቁሞ ከዚያን ጊዜ ወዲህ አገር በቀልና ዓለም አቀፍ የሃይማኖት ድርጅቶች በመረባረብ በድርቅና በአደጋ ምክንያት የደረሰ ችግርን ለመቋቋም ከፍተኛ ድጋፍ አድርገዋል፡፡

የኖርዌይ ቤተ ክርስቲያን የዕርዳታ ድርጅት በጥቅምት ወር 2009 ዓ.ም ልዩ ልዩ ግብረ ኃይሎችን አቋቁሞ የሰብአዊ ድጋፍ በኢትዮጵያ በተሻለ መንገድ እንዲሰጥ ጥናት አዘጋጅተዋል፡፡ ለዚህም ከፍተኛ ምስጋና ይገባዋል፡፡

የተከበራችሁ የጉባአው ተሳታፊዎች፤

ሰላም፣ ፍቅር፣ ስምምነትና እንደዚሁም እውነተኛ የማኅበረሰብ እኩልነት ነው፡፡ ሰላም ሁለት ተቃራኒ ወገኖች የሚያገኙት እኩል ሚዛናዊ ፍትሕ ነው፡፡ ሰላም የጦር መሣሪያን መቀነስና ጦርነትን ማቆም ከሰዎችም መካከል የጥላቻ መወገድ ብቻ እንዳይደለ ይታወቃል፡፡

ዛሬ ዓለማችን ከምን ጊዜውም ይበልጥ እርስ በእርስ በሚቃረኑ ሁኔታዎች ውስጥ ትገኛለች፡፡

ዓለማችን ከባድና አነስተኛ ድንበር ዘለልና አካባቢያዊ ግጭቶች በመስፋፋታቸው ምክንያት እነዚህ ሁኔታዎችምደግሞ በድሀና በአዳጊ ሀገራት ዘላቂ ልማት ፍትሐዊ የሀብት ክፍፍል እንዳይኖር ምክንያት ሆኗል፡፡

ሰላም በየትኛውም አቅጣጫ የሕይወትን ሁለንተናዊ ፍጹምነት የሚያመለክት ነው፡፡ እንዲሁም የሀገርን ዕድገት፣ ብልጽግና፣ ትምህርትንና ጤናን እንዲሁም ሕይወት በተፈጥሮአዊ ሞት እስኪፈጸም ድረስ ያለውን ረዥም ሕይወት ይገልጣል፡፡ ግላዊና ማኅበራዊ ደኅንነትን ፀጥታንና መረጋጋትንም ያሳያል፡፡ (ዮሐ. 20÷19) ሰላም በምድር ለሰው ልጅ ከሚያስፈልጉ እጅግ የከበሩና የተወደዱ ከሁሉም ቅድሚያ ከሚሰጣቸው ነገሮች ሁሉ በላይ ነው፡፡

ቅዱስ ጳውሎስ ያለሰላም እግዚአብሔርን ማየት የሚችል የለም ይላል (ዕብ. 12÷14) ሰው ያለ ሰላም ማየት የማይችለው እግዚአብሔርን ብቻ አይደለም ባልንጀራውንም ያለሰላም ማየት አይችልም፡፡ ሰላም የሌላቸው ወገኖች ሊተያዩና ሊነጋገሩ አይችሉም፡፡

ይሁን እንጂ ሰላም በዓለማችን ላይ የሚናፈቀውን ያህል አይደለም፡፡ ከየአህጉራቱ ዘወትር የጦርነት ዜና ይደመጣል፣ የአንዱ ሀገር ሕዝብ ከሌላው ሀገር ሕዝብ ጋር፣ በዚያው በአንድ ሀገር ሕዝብ መካከል በጎሣ፣ በሃይማኖትና በፖለቲካ ሳበያ በሚከፈተው ግጭት ሰላም እየታጣ ነው፡፡

የሰላም መታጣትም ብዙ ማኅበራዊ ችግርን ያስከትላል፡፡ ሰላም ሲጠፋ፣ ሁሉም ወደ ጦርነት ሲያተኩር ለማኅበራዊ ዕድገት መዋል የሚገባው ሀብት ለጦርነት ይውላል፡፡ በዚህ ምክንያት ሀገር ምድረ በዳ ይሆናል፤ ዜጎች ከመንደራቸው ከአገራቸው ከሞቀ ቤታቸው ይፈናቀላሉ ለስደትም፣ ለፍልሰትም ይዳረጋሉ፣ በዚሁም ምክንያት የአካል ጉዳተኛ ቁጥር ይበረክታል፤ በጥገኝነትና በሌላ ሰው ጉልበት የሚረዳው ሰው ቁጥር ይበዛል፡፡ ሠርቶ ከሚኖረው ይልቅ በሌላ ላብ የሚኖረው ሰው ቁጥር ሲበዛ ማኅብራዊ ኑሮ ይቃወሳል፣ በዓለማችን እየሆነ ያለውም ይህ ነው፡፡ ላይኛው እንደታችኛው ሆኖ ሁሉም ለድኅነት ይዳረጋሉ ሥራና የሥራ ውጤት ይቀንሳሉ፡፡

ድኅነት፣ የበዛበት ኅብረሰብ መረጋጋትና ፀጥታ ያጣል፤ ብስጭት ያጠቃዋል፣ መልካም ሥነ ምግባር ይጎድለዋል፣ አለመከባበር ይፈጠራል፣ ተስፋ ይቆርጣል፣ የሌላውን የጎረቤት ሀገር ኅብረተሰብ ሰላም ያውካል፣ ችግረኛ ብቻ ሳይሆን ራሱ ችግሩ በሽታ ነው፡፡ ይህን ሁሉ የሚያደርግና የሚያስደርግም የሰላም እጦት ነው፡፡ የሰላም መገኘት ግን ለእነዚህ ማኅበራዊ ችግሮች ሁሉ መፍትሔ እንደሆነ ይታመናል፡፡

ሰላም ካለ በሁሉም ፊት የደስታ ፈገግታ ይነበባል፣ የሁሉም ፊት የደስታ ፈገግታ ይነበባል፣ የሁሉም ሰው የወደፊት ሕይወት ብሩህ ይሆናል፣ ሰላም ካለ ሰው በሰው ላይ ከሚኖረው ጥርጣሬ ይልቅ እርስ በእርስ መቀራረብን፣ መተማመን፣ መረዳዳትና ለድኅነት ምክንያት የሆነው ሁሉ ለማስወገድ እርስ በእርስ መተጋገዝ እየተስፋፋ ይመጣል፡፡ ሰላም የመንፈስ ቅዱስ ፍሬ ነው፡፡ (ገላ. 5÷22)

የሕዝብ ተሳትፎ የሌለበት ልማት እጅግ አስቸጋሪ ይሆናል፡፡ ስለሆነም ግለሰባዊ፣ ኅብረተሰባዊና አገራዊ ጠባይ ያለው የሚሳተፍ ለዜጎች ለውጥ ሊያመጣ በሚችል መንገድ ማቀድ ያስፈልጋል፡፡

ስለዚህም ስለሰላም አስፈላጊነት በሚያስገነዝብ በቅዱስ መጽሐፍ አስተምህሮ “ሰላምን እሻት እስከ መጨረሻም ተከተሏት” Seek Peace and Pursue it አሁንም መቼም ሰላምን መሻት፣ እስከ መጨረሻውም እርሷን መከተል ለሕልውናችን ብቻ ሳይሆን፤ ለምድራዊና ለሰማያዊ ሕይወታችን መቃናትም ይበጃል፡፡ መዝ. 33÷12-16

የዘመኑ ወጣቶችን ችግር እና ፈተናዎች ግምት ውስጥ በማስገባት ትውልዱን ለመቅረጽ ችግሮቻቸውን ግምት ውስጥ በማስገባት መሥራትና የመፍትሔ ሓሳቦችን ማሳየት ግድ ይላል፡፡

በመሆኑም እኛ የዚህ ጉባዔ ተሳታፊዎች ከምናከናውናቸው የሰብአዊ ዕርዳታ ጐን ለጐን ሁሉንም ሥራ ለማከናወን ሰላም ወሳኝ መሆኑን በማወቅ በምንሠራባቸው ቦታዎች ሁሉ ሰላም የሚያሰፍኑና ግጭቶችን የሚያስወግዱ በጎ ተግባራትን በማከናወን ተግተን መሥራት እንዳለብን ማሳሰብን እወዳለሁ፡፡

ስለዚህ የዛሬውን ስብሰባ በዚህ ረገድ ተቀናጅተን የምንሠራበትና ውጤት የምናስመዘግብበት እንደሚሆን ተስፋ እናደርጋለን ውይይታችንም ልዑል እግዚአብሔር እንዲባርክልን ጸሎታችን ነው፡፡

 

                                                               ሰላመ እግዚአብሔር ከሁላችን ጋር ይህን !!!

ከአባ ሳሙኤል

በኢትዮጵያ ኦርቶዶክስ ተዋሕዶ ቤተ ክርስቲያን

የልማትና ክርስቲያናዊ ተራድኦ ኮሚሽን

ሊቀ ጳጳስ

 

 

ገጽ

ማውጫ

መቅድም………………………………………………………………   1

መግቢያ……………………………………………………………….   4

ምዕራፍ አንድ  ሥነ ፍጥረት…………………………………..   8

ሀ. የሰው ተፈጥሮ………………………………………………. 10

ለ. የሰው ነፍስ ተፈጥሮ………………………………………… 11

ሐ. እግዚአብሔርና ሥነ ፍጥረቱ………………………………. 11

መ. ዴይዝም……………………………………………………… 18

ምዕራፍ ሁለት ስለ ሕዝብ ብዙኅነት የፈላስፋዎች

አስተያየት……………………………………….. 20

ሀ. የሕዝብን ብዛት አስተሳሰብ……………………………….. 21

ለ. ጥንታዊ (Classical) ዘመን……………………………….. 23

ሐ. ጥንታዊ (Early) የሥልጣኔ ዘመን………………………. 25

ምዕራፍ ሦስት የሥነ ሕዝብን መመጠን ተጽዕኖዎች……….. 46

ምዕራፍ ዐራት ሳይንስና ውጤቱ! ……………………………..  56

ምዕራፍ አምስት የሕዝብ ብዝኀነት እድገት…………………… 81

ምዕራፍ ስድስት ሰውና ላብራቶሪ (DNA) ……………………  93

ሀ. ስለ ሕዝብ ብዙኀነት የቤተ ክርስቲያን መልእክት………. 106

ለ. ረሀብና እርዛት በሽታና ሞት……………………………… 107

ሐ. ችግር ፈጣሪ ራሱ ሰው……………………………………. 108

መ. የችግሩስ መፍትሔ……………………………………….. 110

ምዕራፍ ሰባት የሰው ሥነ ምግባር በፈላስፎች አስተያየት……. 116

ሀ. ሂዶኒዝም…………………………………………………….. 120

ለ. ዩቲሊቴሪያኒዝም……………………………………………… 126

ሐ. ፔርፌክሽኒዝም……………………………………………… 130

መ. ኃጢአትና ተንኮል…………………………………………… 135

ሠ.  ሰውና ጤናው……………………………………………… 153

ረ. ጠንካራ ሕዝብና እውነተኛ እምነት…………………………. 159

ሰ. ዘመናዊ ሰው…………………………………………………. 165

ሸ. ዩቲሊቴሪያኒዝም ……………………………………………. 171

ቀ. ክርስቲያናዊ ሥነ ምግባር…………………………………… 178

ምዕራፍ ስምንት ፅንስ ማቋረጥ ቤተ ክርስቲያን አይፈቀድም.. 187

ሀ. የሰው ነፍስ እና ሞት……………………………………….. 203

ለ. ሞት ምንድን ነው??………………………………………… 204

ሐ. የሰው ነፍስና ከሥጋ ጋር መዋሐድ………………………. 206

መ. ሳይንስ እና ሥነ ሕዝብ……………………………………. 209

ምዕራፍ ዘጠኝ የኢትዮጵያውያን ጥንታዊ ሥልጣኔ………….. 219

ሀ.  ሳይንስና ሐኪሞቹ………………………………………… 225

ለ. ስለ ሕክምና አገልግሎት የቤተ ክርስቲያን መልእክት….. 232

ሐ. የቤተ ክርስቲያን መልእክት………………………………. 241

ዋቢ መጻሕፍት……………………………………………………… 245

ከአሁን በፊት በአዘጋጁ የታተሙ መጻሕፍት……………………. 247

መቅድም

መቅድም ማለት መጀመሪያ በቅድሚያ የሚገኝ በር ወይም መግቢያ (መቅድም) ማለት ነው፤ ለቤት በር አለው ለመጽሐፍም መግቢያ እንደሚያስፈልገው ግልጽ ነው፡፡ ስለዚህ  ይህ የመጽሐፉ በር ነው፡፡

  • ፍጡር ፈጣሪውን ለማወቅ ባሰበ ጊዜ እንደ መላእክት በአእምሮ ጠባይአዊ አብርሃም በሥነ ፍጥረት ተመራምሮ እንደ ነቢያት፣ ሐዋርያት፣ ፊቱን አይቶ ቃል በቃል ተነጋግሮ እንደ ቅዱስ ጳውሎስም በተአምራት ተገልጾለት ተመልሶም በመጽሐፍ አእምሮአዊና በተስፋ አረጋግጦ አምላክ እንደአለ የሚያምኑበት ትምህርት ነው እንጂ እንደ ዕቃ የሚገዙት፣ በእጅ የሚጨበጥ የሚዳሰስ እንደ መብልና መጠጥ የሚቀምሱት እንደ ልብስ የሚለብሱት አይደለም፡፡
  • ሃይማኖት እግዚአብሔር ከሁሉ በፊት የነበረ ዓለምን አሳልፎ የሚኖር ማንኛውንም ነገር ካለመኖር ወደ መኖር ያመጣ ያስገኘ ፍጥረታትን ሁሉ የፈጠረ ያስገኘ፤ ለእርሱ አስገኝ፤ አሳላፊ፤ አምጭ የሌለው በአንድነት፤ በሦስትነት ያለ፤ ሁሉን ቻይ፤ የማይለወጥ አንድ አምላክ መኖሩን ማመን ነው፡፡

“ሃይማኖት የአምልኮትን ሥርዓት ከእምነትም የተነሣ የሰውን አካሔድ ያጠቃልላል፡፡ የክርስትና ሃይማኖት መሠረት የሰው ምርምር ሳይሆን የእግዚአብሔር በመጽሐፍ ቅዱስ መገለጥ ነው፡፡ ለዚህም መገለጥ ሰው የሚሰጠው ተገቢ የሆነ የአጸፋ ምላሽ ማመንና መታዘዝ ነው”፡፡ 2ኛ ጢሞ. 4÷7፣ ይሁዳ 3÷20፣ 1ኛ ቆሮ. 2÷11፡፡

  • ሃይማኖት፡- አርአያ ፈጣሪ አምሳለ ፈጣሪ የሆነ ሰው ፈጣሪው እግዚአብሔርን የሚያውቅበት መሣሪያ ነው፡፡ “ነአምር ከመ ተፈጥረ ዓለም በቃለ እግዚአብሔር ወአስተርአየ ዘኢያስተርኢ ምንትኒ ዘኮነ እምኀበ ኢሀሎ”፡፡ ዓለም በእግዚአብሔር ቃል እንደተፈጠረ፡፡ የሚታየውም ነገር ከማይታየው እንደሆነ በእምነት እናውቃለን፡፡ ዕብ. 11÷3
  • ሃይማኖት፡- ሰው ከፈጣሪው ጋር የሚገናኝበት የጽድቅ መንገድ ነው፡፡ “አስመ እንተ ውስጡ ለሰብእ የኀድር ክርስቶስ በሃይማኖት ውስተ ልብክሙ” በልባችሁ ውስጥ በፍቅር ሥር መሠረታችሁ የጸና ሲሆን ክርስቶስ በሃይማኖት በሰው ውስጥ ያድራልና፡፡ ኤፌ. 3÷17፣ ዘሌ. 26÷12፡፡
  • “ወኢትኩኑ ኑፉቃነ ወኢትሑር ውስተ አርዑተ ቅኔ እለ ኢየአምኑ፡ መኑ ዘያስተዔርያ ለጽድቅ ምስለ ኃጢአት፣ ወመኑ ዘየኀብሮ ለብርሃን ምስለ ጽልመት፡፡ ወመኑ ዘየኀብሮ ለክርስቶስ ምስለ ቤልሆር፣ ወመኑ ዘይከፍሎሙ ለመሃይምናን ምስለ ኑፉቃን፡፡” ትርጉም
  • የእግዚአብሔር ታቦትስ በጣዖት ቤት ውስጥ የሚያኖር ማን ነው? የሕያው እግዚአብሔር ማደርያዎች እኛ አይደለምን? እግዚአብሔር እንዲህ ሲል ተናገረ “እኔ በእነርሱ አድራለሁ በመካከላቸውም እኖራለሁ አምላካቸውም እሆናቸዋለሁ እነርሱም ሕዝቤ ይሆኑኛል፡፡” 2 ቆሮ. 6÷16
  • ሃይማኖት፡- ሰው ተፈጥሮውንና ምንነቱን የሚረዳበት የሕይወት መመሪያ ነው፡፡ ንግበር ሰብአ በአርያነ ወበአምሳሊነ ዘፍ. 1÷26
  • ሃይማኖት፡- አእምሩ ከመ እግዚአብሔር ውእቱ አምላክነ፡፡ ወውእቱ ፈጠረነ ወአኮ ንሕነ፡፡ ንሕነሰ ሕዝቡ ወአባግዐ መርዔቱ፡፡ እግዚአብሔር እርሱ አምላካችን እንደሆነ ዕወቁ፣ እርሱ ፈጠረን እኛም አይደለም እኛስ ሕዝቡ የመሰማርያውም በጎች ነን፡፡ መዝ. 99÷3

መግቢያ

ይህን ስለ ሕዝብ ብዙኅነት የቤተ ክርስቲያን አስተምህሮና ሳይንስ የተሰኘውን መጽሐፍ የጻፍንበት ምክንያት በተለያዩ ሀገሮች የነበሩ የሥነ ሕዝብ ጸሐፊዎችና ፈላስፋዎች ያደረጉትን የሥነ ሕዝብ አወዛጋቢ ጉዳይ በግልጽ ለማሳየት የነበረውን የፍልስፍና ዘይቤ እና ሃይማኖታውያን ሥርዓቶችን፣ ለወጣቱ ትውልድ ለማሳወቅና የፈላስፎችን አስተሳሰብና አስተያየት በሥነ ሕዝብ ጥናት ላይ ምርምር ለሚያደርጉ ጸሐፊዎች በር ለመክፈት ነው፡፡

በሀገራችን አከራካሪው የሥነ ሕዝብ ጉዳይ አዲስ ነገር መስሎ ይታይ ይሆናል፡፡ በዘመናችን በዚህ ላይ ትኩረት ሰጥተው የጻፉ ሰዎች ባይኖሩም ነገር ግን በመጽሐፍ ቅዱስና በሌሎችም ቀኖናዊ የሃይማኖት መጻሕፍት ተጽፎ እናገኛለን፡፡

“ፍትሐ ነገሥት ንባብና ትርጓሜ” የተባለው መጽሐፍ ቅዱስ የነበረውንና ያለውን የጋብቻ ሁኔታ ሲገልጽ በውስጡ እምነትን፣ ሥርዓትን፣ ግብረ ገብነትን፣ ፍርድንና ሕግጋትን በአጠቃላይ የመንፈሳዊንና ሥጋዊውን አስተዳደርና ሥነ ሥርዓት አጠቃሎ የያዘ መጽሐፍ ነው፡፡

በብሉይ ኪዳን “ልጅ ለመውለድ ዘር ለመተካት፣ ለቀደምት ፍጥረታት ብዙ ተባዙ ምድርን ሙሏት ያላቸው የእግዚአብሔር ቃል መሆኑን እንረዳለን፡፡ ዘፍ.1÷28 በሐዲስ ኪዳንም አባትና እናቱን ትቶ ከሚስቱ ጋር ይተባበራል፡፡ ሁለቱም አንድ አካል ይሆናሉ፡፡ እግዚአብሔር አንድ ያደረገውን ሰው ሊለየው አይገባም ይላል፡፡ ማቴ.19÷6 ቅዱስ ጳውሎስ ሚስት የሌላቸው ወንዶችና ባል የሌላቸው ሴቶች እንደኔ ሆነው ቢኖሩ ይሻላቸዋል፡፡ መታገስ ባይችሉ ግን ያግቡ በፍትወት ፃር ከመቃጠል ማግባት ይሻላል” ይላል፡፡

በሕገ ወንጌል ሥርዓት መሠረት ጋብቻ የሚፈቀደው ለአንድ ወንድ አንዲት ሴት፣ ለአንዲት ሴት አንድ ወንድ ብቻ ነው፡፡ በዝሙት ምክንያት ካልሆነ በስተቀር መፋታት አይፈቀድም፡፡

በመጽሐፈ ሥነ ፍጥረት ስለ ሥነ ፍጥረት፣ ሊቀ ነቢያት ሙሴ አስፋፍቶ ጽፏል፡፡ ከርሱም በኋላ የተነሱ ነቢያት የእሱን ፈለግ በመከተል ጽፈዋል፡፡ እንዲሁም የኢትዮጵያ ኦርቶዶክስ ተዋሕዶ ቤተ ክርስቲያን ሃይማኖት ሊቃውንት ብዙ በሥነ ሕዝብና ክርስትናን በማንሳት ጉዳዮችን ግልጽ በሆነ ሐተታ ያብራራሉ፡፡

ኦርቶዶክሳዊት ቤተ ክርስቲያናችን ግን ብዙ ተባዙ ምድርንም ሙሏት ያለውን አምላካዊ ትዕዛዝ ታስተምራለች፡፡ መፍጠር የቻለ አምላክ መመገብ አይሳነውምና፡፡ 318ቱ ሊቃውንት የጻፉት ፍትሐ ነገሥት የተሰኘው መጽሐፍ ስለ ሥርዓተ ጋብቻ በስፋት ያብራራልና  አንቀጽ 24 ላይ መመልከት ይቻላል፡፡

ለመግቢያ ያህል ስለአገራችን ይህን ካልን፣ የውጭውን ዓለም በተመለከተ በእንግሊዝ፣ በፈረንሳይ፣ በስዊድን፣ በጀርመንና በአሜሪካ ተነስቶ የነበረውን የሥነ ሕዝብ ፅንሰ ሐሳብ አወዛጋቢ ጉዳይ እንደየሀገሩ አመለካከትና አስተሳሰብ በመጽሐፉ ውስጥ በዝርዝር ተጽፏል፡፡ ለአብነት ያህል አንዳንዶቹን እንመልከት፤

  • ማክ አቨሊ፤ “ሕዝብ እንዲጨምር ከተፈለገ፣ በተፈጥሮ በታደለች ሀገር ላይ የተለያዩ ኢኮኖሚ ግንባታ መመሥረት አለብን፡፡ ሁሉም ነገር በተፈጥሮ የተሟላ ነው፡፡ አለበለዚያ ግን ሕዝብ ብቻውን በድህነትና በበሽታ ያልቃል፡፡ ሃብትና የሕዝብ ብዛት ለአንድ ሀገር መሪ የኃይል ምንጭ ነው፣ መሪው ብልህ ከሆነ በሕዝብ ብዛት ምክንያት የፖለቲካ ችግር አይኖርም” ይላል፡፡
  • በአንፃሩ ሰር ቶማስ ሙር የተባለ፣ “የሕዝብ ችግር ሊፈታ የሚችለው ሀገር በዕቅድ ሲመራ ነው በማለት የዜጎችንም ቤተሰብ መወሰንና መመጠን ይደግፋል፡፡ በዛን ጊዜ አንድ ቤተሰብ ከ16 ያልበለጠ፣ ከ10 ያላነሰ መሆን አለበት” ይላል፡፡
  • ቦርኒትዝ፣ “በ17ኛው ክፍለ ዘመን የነበረው የጀርመን ጸሐፊ፣ የሕዝብ ዕድገት አስፈላጊ ነው፣ አንድ ሀገር እንዲያድግ ከተፈለገ፣ ዜጎች መጨመር አለባቸው፡፡ ያላገቡና ልጅ የሌላቸው ሊቀጡ፣ ብዙ ልጆች ያሏቸው ደግሞ ሊሸለሙ” ይገባል በማለት ጽፏል፡፡

ስለዚህ የሕዝብ እድገት አስፈላጊ ነው የሚል አመለካከት እና የሕዝብ እድገት አስፈላጊ አይደለም ለድህነት ትልቁ ምክንያት ይህ ነው የሚሉ አስተሳሰቦች፣ እንዲሁም ከሕገ እግዚአብሔር መሠረት አንጻር ጽንስን ማስወረድ  በኢትዮጵያ ኦርቶዶክስ ተዋሕዶ ሃይማኖት ቀኖና  ሲታይ  በወንጀል የሚያስጠይቅ እንደሆነና እነዚህንና እነዚህን የመሳሰሉትን ነጥቦች አካቷልና በተለይ የሰው ልጅ ሥነ ምግባር በባሕላችንና በእምነታችን አንፃር ሲታይ ይህ ይገባል ይህ አይገባም የሚለውን ሁሉ የጣሰውን አዲሱ የሳይንስ ፈጠራ መጽሐፉን በማንበብ ይጠቀሙበት፡፡

 

መልካም ንባብ

ከአባ ሳሙኤል

በኢትዮጵያ ኦርቶዶክስ ተዋሕዶ ቤተ ክርስቲያን

የልማትና ክርስቲያናዊ ተራድኦ ኮሚሽን

ሊቀ ጳጳስ

 

 

፩. ቅዱስ ኤራቅሊስ “እምፅቡር ጽሩይ ገብራ ለድንግል፤ ከንጹሕ ዘርዕ ድንግልን ፈጠራት” ይላል፡፡ ይህም የሚያመለክተው እመቤታችን ቅድስት ድንግል ማርያም

ንጽሐ   ሥጋ ንጽሐ ነፍስ ንጽሐ ልቡና ያላደፈባት ንጽሕት ዘር መሆንዋን ነው፡፡

(ሃይ. አበው ም.፵፰ ክፍ. ፰ ቊ. ፴፩)

፪. ቅዱስ ዮሐንስ አፈወርቅ “ወሶበ ረከበ ሥጋሃ ቅዱሰ ወነፍሳ ንጽሕተ ፈጠረ ሎቱ ሕያወ መቅደሰ:- ሥጋዋን ቅዱስ ሆኖ ነፍስዋንም ንጽሕት ሆና ባገኘ ጊዜ ለራሱ ሕያው ማደሪያን ፈጠረ” ይላል፡፡

(ሃይ.አበው ም. ፷፮ ክፍ. ፱ ቊ. ፲፬)

፫. መልአኩ ቅዱስ ገብርኤል “ቡሩክት አንቲ እምአንስት” ሲል የተነገረላትንም የምስጋና ቃል  የቤተ ክረስቲያን ሊቃውንት ሲተረጉሙ  “ከሴቶች ሁሉ ተለይተሽ መርገመ ሥጋ መርገመ ነፍስ የሌለብሽ ነሽ” በማለት ያብራሩታል፡፡

( የሉቃስ ወንጌል ም.፩ ቊ. ፳፰ )

፬. ኢትዮጵያዊው ሊቅ ቅዱስ ያሬድ “አንጺሖ ሥጋሃ ቀዲሶ ኪያሃ” ያለውንም ሲተረጒሙ ጥንቱን ጥንተ አብሶ ኑሮባት አነጻት ማለት ሳይሆን ጥንቱንም እንዳይኖርባት አደረገ ማለት ነው ሲሉ ያትታሉ፡፡

፭. ኢትዮጵያዊው ሊቅ ቅዱስ  ያሬድ በመንፈስ ቅዱስ ተቃኝቶ “ማርያምሰ ተሐቱ እምትካት ውስተ ከርሡ ለአዳም ከመ ባሕርይ ፀዐዳ” ማርያምስ ከጥንት ጀምሮ በአዳም ውስጥ እንደ እንቊ ታበራ ነበር በማለት ከጥንት ጀምሮ  ንጽሐ ሥጋ፤ ንጽሐ ነፍስ፤ ንጽሐ ልቡና ያላደፈባት መሆንዋን መስክሯል፡፡

(ድጓ ዘኅዳር ማርያም ቅንዋቱን ተመልከት)

፮. ኦርቶዶክሳዊው ሊቅ መልአከ ታቦር ተሾመ ዘርይሁን የቅዱስ ያሬድን ቃል  “ወይቤላ እግዚአብሔር ለማርያም አዝማንየ አዝማንኪ፤ አምጣንየ አምጣንኪ፤ማርያም ሐቀፍኪዮ ወአነ ዮም ወለድክዎ፤ እግዚአብሔር አብ ማርያምን አላት፡- ዘመኔ ዘመንሽ፤መጠኔም  መጠንሽ ነው፤አንች ታቀፍሽው እኔ ዛሬ ወለድኩት፡፡” ምሥጢራዊ ዘይቤ፡- “ዘመኔ ዘመንሽ ነው” የሚለው ቃል የሚያመለክተው እሱ (እግዚአብሔር አብ) በአካል ቅድመ ዓለም በኖበረበት ጥንት ሁሉ እሷም በእሱ ኅሊና የዚያኑ ያህል ዘመን ያላት መሆኑን ሲሆን “መጠኔ መጠንሽ ነው” የሚለው ደግሞ ወልድ  ቅድመ ዓለም ከአብ ያለእናት እንደተወለደ ፤ ድኅረ ዓለምም ከድንግል ማርያም ያለ አባት መወለዱን ለማመልከት የተነገረ ቃል ነው፡፡ “እኔ ዛሬ ወለድኩት፤አንች ታቀፍሽው” የሚለው ቃል የሚያመለክተውም ይህንኑ እውነታ ነው፡፡ አንድም “እኔ ዛሬ ወለድኩት” የሚለው ቃል የሚያመለክተው ያን ጥንተ-ልደት ነው፡፡ በእግዚአብሔር ዘንድ ሁሉም ጊዜዬ ነውና በማለት ተርጒመውታል፡፡ ስለዚህ እመቤታችን ቅድስት ድንግል ማርያም በአምላክ ኅሊና ታስባ ትኖር የነበረች ፤ከጥንት ጀምሮ  ንጽሐ ሥጋ፤ ንጽሐ ነፍስ፤ ንጽሐ ልቡና ያላደፈባት ንጽሕት ቅድስት መሆንዋን መስክረዋል፡፡

(መልአከ ታቦር ተሾመ ዘርይሁን, መድበለ ትምህርት ኦርቶዶክሳዊ, ፳፻፮ ዓ.ም)

፯. የኢትዮጵያ ኦርቶዶክስ ተዋሕዶ ቤተ ክርስቲያን ሊቃውንትም የአበውን አሰረ ፍኖት በመከተል “መሠረተ ሕይወት ማርያም ወጥንተ መድኃኒት ዘእምቀዲሙ” ከጥንት ጀምሮ ንጽሕት ቅድስት መድኃኒት የሕይወት መሠረት እያሉ በማኅሌታቸው፤ በዝማሬያቸው ያመሰግኗታል፡፡

ነግሥ

፰. ቅዱስ ኤፍሬም “የዐቢ ክብራ ለማርያም እምኵሎሙ ቅዱሳን… ይእቲ ተዐቢ እምኪሩቤል ወትፈደፍድ እምሱራፌል” በጽርሐ አርያም ያሉ መንበረ ሥሉስ ቅዱስን የተሸከሙ ንጹሓን መላእክት እንኳ እንደማይስተካከሏት፤ ከቅዱሳን ሁሉ በላይ ክብሯ የበለጠና መትሕተ ፈጣሪ መልዕልተ ፍጡራን፤ ከጥንት ጀምሮ ንጽሕት፤ ቅድስት፤ ድንግል፤ እመ አምላክ፤ ወላዲተ አምላክ፤ ድንግል ወእም  ጥንተ አብሶ የሌለባት መሆኑዋን መስክሯል፡፡

የረቡዕ ውዳሴ ማርያ

፱. ኢትዮጵያዊው ሊቅ ቅዱስ  ያሬድ በመንፈስ ቅዱስ ተቃኝቶ ዝማሬ መላእክትን በዘመረበት ቃሉ “ብኪ ድኅነ ዓለም ወበወልድኪ ኮነ ሰላም” ለዓለም ድኅነት ምክንያት የሆነች፤ የንጹሓን፤ የቅዱሳን መላእክትን ባሕርይ ባሕርይ ሳያደርግ፤ በልሳነ ከይሲ ተሰውሮ የገባውን ሠይጣን በለቢሰ ሥጋ ድል የነሣባት ከጥንት ጀምሮ ንጽሕት ቅድስት መሆኑዋል አመስጥሯል፡፡

መቅድመ ኪዳን

ለዚህም  ነው የኢትዮጵያ ኦርቶዶክስ ተዋሕዶ ቤተ ክርስቲያን ሊቃውንትም የአበውን አሰረ ፍኖት በመከተል መጽሐፍ ቅዱሳዊና ቅዱስ ትውፊታዊ በሆነው ማስረጃነት መሠረት እመቤታችን ቅድስት ድንግል ማርያም ጥንተ አብሶ፤ መርገመ ሥጋና መርገመ ነፍስ የሌለባት፤ ንጽሐ ሥጋ፤ ንጽሐ ነፍስ፤ ንጽሐ ልቡና ያላደፈባት ንጽሕት ዘር መሆንዋን ታምናለች፤ ታስተምራለች፡፡

ለዚህም ነው ቅዱስ ያሬድ የነቢያትን ትንቢት፤የጌታችን መድኃኒታችን ኢየሱስ ክርስቶስን ትምህርት፤ የሐዋርያትን ስብከት፤ የሊቃውንትን ትርጓሜና ድርሰት፤ የእርሱንም ድርሰት እያስማማ ሲዘምር የቅድስተ ቅዱሳን ቅድስት ድንግል ማርያምን ስም በግልጽ  ጠርቶ ወይም በምሳሌም ወይም በምሥጢርም ያላነሳበት አንድም ምስጋና የለውም፡፡ በረከቱ ይደርብን፡፡ አሜን

የአምላክ እናት፤ የፈጣሪ እናት፤ ወላዲተ አምላክ፤ እመ ብርሃን፤ ሰአሊተ ምሕረት፤ አቁራሪተ መዓት፤ ርኅርኅተ ኅሊና ከልጅሽ ከፈጣሪሽ ዘንድ በተገባልሽ ቃል ኪዳን መሠረት አማልደሽ ለሀገራችን ኢትዮጵያ ለሕዝቧ ምሕረትን፤ ይቅርታን፤ ቸርነትን፤ በረከትን፤ሰላምን አሰጭን፡፡ አሜን!

 

ይቆየን

ከብፁዕ አቡነ ሳሙኤል

 በኢትዮጵያ ኦርቶዶክስ ተዋሕዶ ቤተ ክርስቲያን

የልማትና ክርስቲያናዊ ተራድኦ ኮሚሽን ሊቀጳጳስ

አዲስ  አበባ